Do Thái giáo có hàng ngàn luật lệ chằng chịt, ràng buộc nhau mà dù có cố gắng mấy cũng khó hoàn thành tốt đẹp các luật lệ chằng chéo đó. Người tin đạo luôn sống trong lo âu, sợ sệt, không giữ trọn lề luật. Đức Kitô giải toả thống khổ đó bằng cách ban cho họ Tám Mối Phúc thật, tóm gọn mọi điều truyền lại cho dân từ thời Môisen cho đến thời Đức Kitô. Sau này Đức Kitô còn tóm gọn hơn nữa bằng giới luật yêu thương: Mến Chúa, yêu người như yêu ta.
Tám Mối Phúc Thật là đường dẫn đến an vui, hạnh phúc cả đời này lẫn đời sau. Phúc Thật Tám Mối cho biết người sầu khổ sẽ được Thiên Chúa ủi an. Giáo huấn này hoàn toàn trái với thói thường trong xã hội. Người ta đi tìm nguồn vui, hạnh phúc nơi vật chất, của cải, hoặc nhờ hoá chất trợ giúp. Quan niệm chung coi sầu khổ là bất hạnh, là bị Chúa phạt nhãn tiền. Tám Mối Phúc Thật giúp thay đổi quan niệm sai lầm này. Trường hợp nào sầu khổ có giá trị riêng và được Chúa chúc phúc, ủi an.
Phúc thay ai sầu khổ Vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an. Mt 5:5
Khóc, cười là ngôn ngữ ngay trẻ thơ cũng rõ. Trước khi biết nói ta đã biết cười. Trước khi nhận thức ta đã biết khóc. Muốn được ăn, muốn được ru ngủ, muốn được ẵm bế, muốn thay tã, em bé diễn tả bằng tiếng khóc và người mẹ đoán biết em muốn gì. Khóc, cười là ngôn ngữ ta biết từ tấm bé. Tuổi trưởng thành, khóc cười diễn tả nhiều tâm tình khác nhau. Khóc tiễn biệt người thương, khóc bị nghi oan, khóc do bệnh tật. Khóc vì con cháu gây phiền não. Khóc vì tâm bất an, lo lắng. Khóc cho mình; khóc cho người. Có hai loại khóc thương, sầu khổ. Khóc như trẻ em và khóc của người trưởng thành. Đòi không được, không vừa í oà lên khóc, lăn ra ăn vạ. Giống như trẻ em. Kiểu này tồn tại nơi người lớn khi không chiều đúng í thì gây đủ khó khăn cho người khác.
Đau thương, sầu khổ Tám Mối Phúc thật nói đến là đau thương, sầu khổ dẫn đến thống hối. Đau từ cõi lòng tràn ra ngoài bởi hối hận, nhận biết lỗi lầm, sai trái, yếu đuối, dại dột, bốc đồng, của một thời sống thiếu yêu thương, công bằng, bác ái. Sầu khổ này giúp hối nhân nhận ra tình Chúa bao la, cao cả, rộng lượng. Chúa không trách phạt mà ban ơn giúp hối nhân nhận ra lỗi lầm để từ đó dẫn đến đón nhận ra ơn thứ tha, giao hoà, trở về cùng Chúa. Có người cảm thấy sau khi nhận bí tích hoà giải, hối nhân cảm thấy như trút bỏ được gánh nặng đeo đẳng họ bao năm. Đây là loại sầu khổ Tám Mối Phúc Thật nói đến.
Câu chuyện hai tên trộm chịu đóng đinh trên thập tự; một thống hối, một không nhận biết tình Chúa hải hà. Cả hai cùng chịu đóng đanh, cùng đau khổ; cùng đối diện cái chết. Một người nhìn lại việc đã làm; thống hối, chấp nhận khổ hình, sai trái, xin tha. Đức Kitô tha, còn hứa ban nước trời cho anh. Anh nhận ra lỗi lầm, anh biết không thể đền bù thiệt hại gây cho người khác, anh biết anh phản bội và xin tha. Trái lại người trộm kia cũng đau khổ nhưng anh không hối hận. Không thể bào chữa là anh không biết. Bạn anh nhắc chúng ta bị phạt như vầy xứng với việc ta làm. Còn Người này vô tội. Điều này cho biết anh dứt khoát với quá khứ. Lời giải thích của bạn anh mạch lạc đến nỗi không thể hiểu lầm. Anh nghe Đức Kitô hứa ban nước trời cho bạn anh. Anh nghe biết, nhưng vẫn quyết tâm từ chối thống hối. Không phải hễ gần Chúa là được ơn cứu rỗi mà cần thống hối, xin tha. Không phải đau khổ nào cũng mang ơn thứ tha nếu không hối lỗi. Ngoan cố tiếp tục theo đuổi con đường sai trái, đường dẫn đến diệt vong, tự hủy diệt.
Giáo Hội tạo nhiều cơ hội giúp Kitô hữu sống đời sống thống hối. Đầu thánh lễ, ba lần xin Chúa xót thương. Kinh Cáo mình giúp xin ơn tha tội. Trước khi rước lễ ta khiêm nhường xin Chúa đoái thương. Kinh Lậy Cha, Kính Mừng đều chú trọng đến ơn thứ tha. Sống niềm tin là sống tinh thần cầu mong được Chúa ủi an. Đây Không phải là mong mỏi suông trên đầu môi chóp lưỡi mà là mong mỏi, khát khao đi chung với tâm tình thống hối. Chính khát khao thống hối này dẫn đến đón nhận ơn tha thứ để trở thành con người mới, sống đời sống mới, sống an vui trong Chúa. Thành quả của sầu khổ dẫn đến thống hối là được Chúa ủi an.
Tám Mối Phúc Thật là đường dẫn đến an vui, hạnh phúc cả đời này lẫn đời sau. Phúc Thật Tám Mối cho biết người sầu khổ sẽ được Thiên Chúa ủi an. Giáo huấn này hoàn toàn trái với thói thường trong xã hội. Người ta đi tìm nguồn vui, hạnh phúc nơi vật chất, của cải, hoặc nhờ hoá chất trợ giúp. Quan niệm chung coi sầu khổ là bất hạnh, là bị Chúa phạt nhãn tiền. Tám Mối Phúc Thật giúp thay đổi quan niệm sai lầm này. Trường hợp nào sầu khổ có giá trị riêng và được Chúa chúc phúc, ủi an.
Phúc thay ai sầu khổ Vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an. Mt 5:5
Khóc, cười là ngôn ngữ ngay trẻ thơ cũng rõ. Trước khi biết nói ta đã biết cười. Trước khi nhận thức ta đã biết khóc. Muốn được ăn, muốn được ru ngủ, muốn được ẵm bế, muốn thay tã, em bé diễn tả bằng tiếng khóc và người mẹ đoán biết em muốn gì. Khóc, cười là ngôn ngữ ta biết từ tấm bé. Tuổi trưởng thành, khóc cười diễn tả nhiều tâm tình khác nhau. Khóc tiễn biệt người thương, khóc bị nghi oan, khóc do bệnh tật. Khóc vì con cháu gây phiền não. Khóc vì tâm bất an, lo lắng. Khóc cho mình; khóc cho người. Có hai loại khóc thương, sầu khổ. Khóc như trẻ em và khóc của người trưởng thành. Đòi không được, không vừa í oà lên khóc, lăn ra ăn vạ. Giống như trẻ em. Kiểu này tồn tại nơi người lớn khi không chiều đúng í thì gây đủ khó khăn cho người khác.
Đau thương, sầu khổ Tám Mối Phúc thật nói đến là đau thương, sầu khổ dẫn đến thống hối. Đau từ cõi lòng tràn ra ngoài bởi hối hận, nhận biết lỗi lầm, sai trái, yếu đuối, dại dột, bốc đồng, của một thời sống thiếu yêu thương, công bằng, bác ái. Sầu khổ này giúp hối nhân nhận ra tình Chúa bao la, cao cả, rộng lượng. Chúa không trách phạt mà ban ơn giúp hối nhân nhận ra lỗi lầm để từ đó dẫn đến đón nhận ra ơn thứ tha, giao hoà, trở về cùng Chúa. Có người cảm thấy sau khi nhận bí tích hoà giải, hối nhân cảm thấy như trút bỏ được gánh nặng đeo đẳng họ bao năm. Đây là loại sầu khổ Tám Mối Phúc Thật nói đến.
Câu chuyện hai tên trộm chịu đóng đinh trên thập tự; một thống hối, một không nhận biết tình Chúa hải hà. Cả hai cùng chịu đóng đanh, cùng đau khổ; cùng đối diện cái chết. Một người nhìn lại việc đã làm; thống hối, chấp nhận khổ hình, sai trái, xin tha. Đức Kitô tha, còn hứa ban nước trời cho anh. Anh nhận ra lỗi lầm, anh biết không thể đền bù thiệt hại gây cho người khác, anh biết anh phản bội và xin tha. Trái lại người trộm kia cũng đau khổ nhưng anh không hối hận. Không thể bào chữa là anh không biết. Bạn anh nhắc chúng ta bị phạt như vầy xứng với việc ta làm. Còn Người này vô tội. Điều này cho biết anh dứt khoát với quá khứ. Lời giải thích của bạn anh mạch lạc đến nỗi không thể hiểu lầm. Anh nghe Đức Kitô hứa ban nước trời cho bạn anh. Anh nghe biết, nhưng vẫn quyết tâm từ chối thống hối. Không phải hễ gần Chúa là được ơn cứu rỗi mà cần thống hối, xin tha. Không phải đau khổ nào cũng mang ơn thứ tha nếu không hối lỗi. Ngoan cố tiếp tục theo đuổi con đường sai trái, đường dẫn đến diệt vong, tự hủy diệt.
Giáo Hội tạo nhiều cơ hội giúp Kitô hữu sống đời sống thống hối. Đầu thánh lễ, ba lần xin Chúa xót thương. Kinh Cáo mình giúp xin ơn tha tội. Trước khi rước lễ ta khiêm nhường xin Chúa đoái thương. Kinh Lậy Cha, Kính Mừng đều chú trọng đến ơn thứ tha. Sống niềm tin là sống tinh thần cầu mong được Chúa ủi an. Đây Không phải là mong mỏi suông trên đầu môi chóp lưỡi mà là mong mỏi, khát khao đi chung với tâm tình thống hối. Chính khát khao thống hối này dẫn đến đón nhận ơn tha thứ để trở thành con người mới, sống đời sống mới, sống an vui trong Chúa. Thành quả của sầu khổ dẫn đến thống hối là được Chúa ủi an.