Dụ ngôn bắt đầu bằng việc đầu ngày chủ vườn nho thuê thợ. Nhiều nhóm thợ
được thuê vào các giờ khác nhau. Nhóm thợ thuê sớm nhất vào đầu ngày và
họ đồng í một đồng một ngày công. Các nhóm thợ thuê vào giữa buổi sáng,
giữa trưa, sau trưa, chủ hứa trả lương hợp lẽ, công bằng, nhưng không biết
bao nhiêu. Nhóm thợ thuê vào cuối ngày chủ không hứa mức lương. Cuối ngày,
sự việc em xuôi, nếu trả tuần tự, làm trước trả trước, làm sau trả sau. Nhận
tiền rồi đi, mọi sự sẽ tốt đẹp. Đàng này chủ trả thợ thuê sau trước, thợ thuê
trước sau, tất cả đều nhận một đồng nên thợ thuê từ sáng sớm phàn nàn, chỉ
trích chủ. Thợ phê bình chủ tồn tại trong mọi thời đại. Mấy ai chưa từng nghe
thợ nhận xét, phê bình chủ. Biết không tài giỏi bằng, không giao thiệp rộng
hơn, không nhiều kinh nghiệm thương trường hơn, nhưng vẫn phê bình chủ.
Câu trả lời của chủ đáng cho chúng ta suy gẫm.

Tôi đâu có xử bất công với bạn. Bạn đã chẳng thoả thuận với tôi một quan tiền
sao..... Không lẽ tôi không có quyền tuỳ í định đoạt về những gì là của tôi sao?
Hay vì bạn thấy tôi tốt bụng mà đâm ra ghen tức Mt 20:13-15


Ghen tị vì lòng tốt của người khác là bộc lộ tấm lòng hẹp hòi của chính mình.
Khi thấy người làm điều tốt cho tha nhân, người có lòng nhân không ghen tị,
đúng ra nên kính phục, bầy tỏ tấm lòng quí mến, kính trọng. Ghen tị với người
tốt bụng là để cho thói hư, tật xấu làm chủ cuộc sống. Lời nói phát ra từ cõi
lòng để tham vọng làm chủ.

Chủ vườn nho tôn trọng và thực thi đúng lời hứa. Hầu như ai trong chúng ta
cũng có lúc bị ngoại cảnh chi phối. Sai lầm lớn nhất và nguy hiểm nhất là để của
cải, vật chất ảnh hưởng cách ta xử thế, suy nghĩ. Của cải, vật ngoài thân nhưng
là nguyên nhân chia rẽ gia đình, làm mờ lí trí, chọn đi bên lề công lí. Thiếu cảnh
giác, vật ngoài thân trói buộc ta, tạo ảo giác dẫn ta đi sai đường. Người thợ
phàn nàn về tiền lương là trường hợp điển hình. Anh sai lầm khi dựa vào vật
chất phê phán lòng tốt của chủ.

Hạnh phúc thật không lệ thuộc vào của cải, vật chất. Con tim chân chính mang
lại hạnh phúc thật. Vật chất chi phối nên đôi khi ta không nhận ra mình đang
hạnh phúc. Thợ làm đầu ngày may mắn hơn thợ vào làm cuối ngày mà không
nhận ra. Cả hai cùng vất vả nhưng một người lòng thanh thản, yên tâm, cuối
ngày có lương. Người kia cũng đứng nắng suốt ngày, lòng bồn chồn, lo lắng vì
ngày sắp tàn. Niềm hy vọng tàn phai theo nắng chiều. Chủ mang đến cho anh
niềm hy vọng. Anh vui mừng vì nhận việc lúc đang thất vọng; trong khi người
kia quên mình may mắn có việc từ sớm.

Tôi có quyền định đoạt những gì tôi đang có.

Đây là bài học khôn ngoan về xử dụng của cải. Của bạn làm ra bạn toàn quyền
xử dụng. Vì tự do xử dụng vật chất của cải mình làm chủ nên chọn lựa của bạn
luôn có hậu quả đi kèm. Đây là trách nhiệm của người làm chủ. Của cải, vật
chất không đứng độc lập nhưng luôn cần cách xử dụng chúng. Cách một, bạn
chọn làm tôi cho của cải. Cách hai, bạn chọn thoả mãn đam mê, tật xấu phục
vụ chính mình. Cách ba, bạn chọn cải đi chung với nhân đức, phục vụ tha nhân.
Chủ chọn cách thứ ba, phục vụ tha nhân.

Chủ cho biết vật chất không làm chủ con người; con người làm chủ vật chất,
bắt chúng phục vụ lợi ích con người. Là chủ vườn nho, là chủ của thợ và là chủ
của tiền tài. Tất cả đều phải nghe lời chủ. Có của nhưng trở thành nô lệ, tôi đòi
cho chúng là điều đáng tiếc. Chủ xác định, ông là chủ và của cải phải phục tùng
ông. Chủ có quyền trả mức lương thấp hơn cho những thợ đến sau nhưng
chọn trả bằng nhau. Điều này cho biết ông làm chủ của cải, vật chất. Không so
đo, so sánh hơn thiệt cho biết chủ là người rộng lượng, từ bi, nhân hậu. Không
nhận ra chủ rộng lượng, có lòng nhân là một thiếu sót. Mọi hành động bác ái
lớn nhỏ đều đáng ca tụng.

Có lẽ niềm vui của chủ không chú trọng vào thành quả nhưng chú tâm vào
niềm vui trong lòng thể hiện trên khuôn mặt thợ. Trừ nhóm thợ thuê đầu tiên,
các nhóm thợ khác đều vui mừng khi nhận lương. Không rõ điều gì khiến thợ
kiên tâm, bền chí chờ đến phút chót với niềm hy vọng được thuê mướn. Anh
thể hiện cách rõ ràng tấm lòng khao khát được thuê mướn. Anh được việc vào
lúc ngày sắp tàn cho biết anh sống trong hy vọng và được toại nguyện vào giờ
cuối. Người kiên tâm thường được toại nguyện, thiếu kiên trì là tự đầu hàng.

Hạnh phúc thay người biết dùng vật chất, của cải phục vụ tha nhân. Họ nhận
biết niềm vui của tha nhân cũng là niềm vui của chính họ.