Ngày 30-06-2026
 
Phụng Vụ - Mục Vụ
Ngày 01/07: Quyền năng và Lòng Thương Xót của Thiên Chúa – Lm. Gioan Baotixita Phạm Quang Sang, CMF
Giáo Hội Năm Châu
03:35 30/06/2026

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.

28 Khi ấy, Đức Giê-su sang bờ bên kia, đến vùng đất của dân Ga-đa-ra, thì có hai người bị quỷ ám từ trong đám mồ mả ra đón Người; chúng rất dữ tợn, đến nỗi không ai dám qua lại lối ấy. 29 Chúng la lên rằng : “Hỡi Con Thiên Chúa, chuyện chúng tôi can gì đến ông? Chưa tới lúc mà ông đã đến đây hành hạ chúng tôi sao?” 30 Khi ấy, ở đàng xa, có một bầy heo rất đông đang ăn. 31 Bọn quỷ nài xin Người rằng : “Nếu ông đuổi chúng tôi, thì xin sai chúng tôi nhập vào bầy heo kia.” 32 Người bảo : “Đi đi !” Chúng liền ra khỏi hai người đó và nhập vào bầy heo. Thế là tất cả bầy heo từ trên sườn núi lao xuống biển và chết đuối hết. 33 Các người chăn heo bỏ chạy vào thành, kể lại mọi sự, và những gì đã xảy ra cho những người bị quỷ ám. 34 Bấy giờ, cả thành ra đón Đức Giê-su, và khi gặp Người, họ xin Người rời khỏi vùng đất của họ.

Đó là Lời Chúa
 
Mỗi Ngày Một Câu Danh Ngôn Của Các Thánh
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
03:57 30/06/2026

10. Thời giờ đến rồi, Chúa chúng ta sẽ để cho con cảm nhận sức nặng của Thánh Giá. Mặc dù tựa hồ như chịu không nổi, nhưng con vẫn cứ vác nó, bởi vì Chúa chúng ta sẽ nhờ tình yêu của Ngài mà ban cho con sức mạnh để vác.

(Thánh linh mục Pi-ô Năm Dấu. “Fr. Parde Pio of The Five Wounds of Christ”)

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")


----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info
 
Mỗi Ngày Một Câu Chuyện
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
04:04 30/06/2026
62. CÔNG PHU CỦA HỌA SĨ

Họa sĩ vẽ chân dung của ông Giáp xong thì đắc ý nói:

- “Mời ông đem tấm hình đi hỏi người đi đường coi có giống ông không?”

Ông Giáp bèn hỏi một người qua đường:

- “Tấm hình này chỗ nào giống tôi nhất?”

Người đi đường đáp:

- “Cái khăn vuông (khăn trên đầu) giống nhất”.

Ông Giáp lại hỏi người qua đường khác:

- “Tấm hình này chỗ nào giống tôi nhất?”

Người ấy trả lời:

- “Áo quần giống nhất?”

Ông Giáp chuẩn bị hỏi một người qua đường khác, nhưng họa sĩ chõ miệng vào nói:

- “Khăn vuông, áo quần đều có người nói rồi, ông chỉ nói bộ mặt vẽ như thế nào thôi”.

Người ấy nhìn một chặp rồi nói:

- “Râu tóc giống nhất”.

(Tiếu lâm quảng ký)

Suy tư 62:

Đức Chúa Giê-su nói với chúng ta rằng: “Anh em hãy mang lấy ách của tôi, và hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường” (Mt 11, 29), có nghĩa là chúng ta –người Ki-tô hữu- hãy họa lại khuôn mặt hiền hậu và lòng khiêm nhường của Chúa Giê-su trên con người của chúng ta.

Có người họa lại sự hiền hậu của Đức Chúa Giê-su trong cuộc sống của mình, nên họ luôn trở thành bạn hữu tốt của mọi người, bởi vì sự hiền hậu chính là lòng yêu mến được thể hiện qua cuộc sống của họ; có người họa lại lòng khiêm nhường của Đức Chúa Giê-su trên con người của mình, nên họ trở thành đá tảng để cộng đoàn của mình yên tâm phát triển vững chắc, bởi vì lòng khiêm nhường chính là nền tảng của các nhân đức khác.

Hiền hậu là cảm thông và tha thứ, khiêm nhường là thấy mình quá kém cỏi và tội lỗi, nên càng phải tha thứ và cảm thông với tha nhân nhiều hơn nữa.

Đó chính là công phu của ơn thánh và sự cố gắng luyện tập của chúng ta.

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)


----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info
 
Tin Giáo Hội Hoàn Vũ
Ly giáo, vạ tuyệt thông và lễ tấn phong giám mục của Hội Thánh Pi-ô X
Vũ Văn An
14:33 30/06/2026

Anna Kurian, trong mục Vatican Insight của tạp chí Aleteia ngày 1 tháng 7, 2026, cố gắng giải thích các hậu quả và hệ quả của việc Hội Thánh Pi-ô X tấn phong giám mục không có ủy nhiệm của Đức Giáo Hoàng:



Tại sao các lễ tấn phong giám mục sắp tới do Hội Thánh Pi-ô X duy truyền thống (SSPX) công bố diễn ra hôm thứ Tư, ngày 1 tháng 7 năm 2026 lại gây tranh cãi? Điều gì sẽ xảy ra với những cá nhân liên quan? Hơn nữa, điều gì sẽ xảy ra với các linh mục và tín hữu liên kết với phong trào này?

Hội Thánh Pi-ô X thiếu tư cách giáo luật chính thức kể từ khi ly khai khỏi Rome năm 1988. Giờ đây, dựa trên luật giáo luật và chuyên môn của luật sư giáo luật Pierre Chaffard-Luçon, chúng tôi sẽ phân tích những tác động của các lễ tấn phong sắp tới này.

Tại sao những lễ tấn phong này lại gây tranh cãi?

Trong Giáo Hội Công Giáo, bất cứ lễ tấn phong giám mục nào cũng cần có sự phê chuẩn của Giáo hoàng. Việc lựa chọn một giám mục mới tuân theo một thủ tục nghiêm ngặt do sứ thần Tòa Thánh – đại diện của Giáo hoàng – và Bộ Giám mục giám sát.

Họ trình lên Đức Giáo Hoàng ba ứng cử viên – được gọi là terna. Sau đó, ngài đưa ra lựa chọn cuối cùng, mặc dù ngài có quyền chọn người ngoài danh sách đó. Tiến hành tấn phong mà không có sự ủy quyền thích hợp của Giáo hoàng là một tội theo luật Giáo hội hiện hành (Điều 1013).

Giám mục thật hay giả: Địa vị của những người được tấn phong sẽ như thế nào?

Có một sự khác biệt quan trọng giữa tính thành sự (validity) và tính hợp pháp (liceity) của một lễ tấn phong. Theo luật Giáo hội, việc cử hành hôm Thứ Tư, ngày 1 tháng 7 sẽ thành sự vì một giám mục tấn phong sẽ thực hiện nghi thức. Tuy nhiên, lễ tấn phong sẽ bất hợp pháp vì thiếu sự ủy quyền của Đức Giáo Hoàng. Từ quan điểm của Giáo hội, những người mới được thụ phong sẽ là giám mục thật và đầy đủ, nhưng về cơ bản họ sẽ hoạt động như những “kẻ ngoài vòng pháp luật”.

“Ly giáo” là gì?

Những cá nhân cố ý bất tuân thẩm quyền của Đức Giáo Hoàng sẽ rơi vào tình trạng ly giáo. Điều 751 của Giáo luật định nghĩa ly giáo là việc từ chối phục tùng Giám Mục Rô-ma hoặc từ chối duy trì sự hiệp thông với các thành viên của Giáo hội.

Đây chủ yếu là vấn đề kỷ luật. Không nên nhầm lẫn với lạc giáo, là sự ngoan cố phủ nhận chân lý giáo lý, hoặc bội giáo, là sự từ bỏ hoàn toàn đức tin Kitô giáo. Cả ba tội này đều dẫn đến vạ tuyệt thông.

Vạ tuyệt thông chính xác là gì?

Vạ tuyệt thông cắt đứt sự hiệp thông của một người với Giáo hội và là hình phạt cho hành vi ly giáo. Nếu Hội Thánh Pi-ô X thực hiện kế hoạch phong chức bốn giám mục, vạ tuyệt thông sẽ là latae sententiae. Điều này có nghĩa là hình phạt là tự động, được kích hoạt ngay lập tức bởi tính nghiêm trọng và tính chất công khai của hành vi. Rô-ma có thể chỉ cần ban hành một tuyên bố công khai công nhận tình trạng đã hiện hữu, giống như đã làm vào năm 1988 với tông thư Ecclesia Dei.

Không giống như các hình phạt “chuộc lỗi”, vạ tuyệt thông là một hình phạt “chữa lành”. Mục đích của nó là giúp người phạm tội nhận ra lỗi lầm của mình và điều chỉnh lại tình trạng của họ.

Trong những trường hợp khác, luật giáo hội quy định về vạ tuyệt thông tự động (ferandae sententiae). Khi điều này được áp dụng, hình phạt được tuyên bố chính thức khi kết thúc một phiên tòa xét xử.

Vạ tuyệt thông có nghĩa là bị đọa đày hỏa ngục không?

Không. Theo thần học Công Giáo, việc cắt đứt sự hiệp thông có những hậu quả nghiêm trọng đối với đời sống trần thế, chủ yếu là vì những người bị “vạ tuyệt thông” không còn được lãnh nhận các Bí tích. Tuy nhiên, Giáo hội không phán xét về sự cứu rỗi cuối cùng của người bị trừng phạt. Phán xét đó thuộc về riêng của Thiên Chúa.

Ai sẽ bị vạ tuyệt thông vào thứ Tư, ngày 1 tháng 7?

Các giám mục phong chức và những người nhận việc phong chức sẽ bị vạ tuyệt thông bản thân ngay khi phạm tội. Tuy nhiên, hành động này cũng mang sứ nặng định chế vì Hội Thánh Pi-ô X đang thực hiện các vụ phong chức với tư cách là một tổ chức. Cha Davide Pagliarani, bề trên của hội, đã công bố quyết định và tuyên bố rằng họ sẽ tiến hành mà không cần lệnh của Giáo hoàng.

Do đó, tất cả các thành viên đã đăng ký của tổ chức—bao gồm cả giáo sĩ và tu sĩ—cũng như những giáo dân ủng hộ hành động này, sẽ thấy mình ở trong tình trạng ly giáo trong mắt Giáo hội. Tất cả họ đều có nguy cơ bị vạ tuyệt thông.

Cần lưu ý rằng trong các cuộc tấn phong bất hợp pháp ban đầu do Tổng Giám mục Marcel Lefebvre chủ trì năm 1988, Rô-ma chỉ tuyên bố vạ tuyệt thông đối với các giám mục tấn phong và thụ phong, chứ không phải toàn bộ thành viên Hội Thánh Pi-ô X.

Cần thực hiện những bước nào để trở lại hiệp thông với Giáo hội?

Việc dỡ bỏ vạ tuyệt thông là vấn đề bản thân. Rô-ma đưa ra quyết định sau khi người bị vạ tuyệt thông hoàn thành một thời kỳ sám hối. Một vị Giáo hoàng cũng có thể khởi xướng quá trình này để thúc đẩy đối thoại.

Năm 2009, Đức Giáo Hoàng Bê-nê-đic-tô XVI đã ban hành sắc lệnh dỡ bỏ các phán quyết vạ tuyệt thông năm 1988, mô tả đó là “một cử chỉ thương xót kín đáo” được thiết kế để “mời bốn Giám mục một lần nữa trở lại” với vòng tay của Giáo hội. Việc trở lại bao gồm “việc được nhận vào sự hiệp thông trọn vẹn”. Điều này đòi hỏi một nghi thức phụng vụ cụ thể, trong đó người đó đọc Kinh Tin Kính trước các đại diện của cộng đồng Công Giáo.

Tình trạng hiện tại của các linh mục Hội Thánh Pi-ô X ra sao?

Các linh mục Hội Thánh Pi-ô X được thụ phong hợp lệ, nhưng họ vẫn bị “đình chỉ”. Vì các giám mục bất hợp pháp, những người đang xung đột trực tiếp với Rô-ma, đã phong chức cho họ, nên họ phải chịu hình phạt đình chỉ quyền thực hiện các việc thần linh (suspensio a divinis). Hình phạt này cấm họ cử hành các Bí tích. Tuy nhiên, không giống như những người bị vạ tuyệt thông, họ vẫn được phép lãnh nhận các Bí tích.

Các Bí tích mà họ cử hành có hợp lệ không?

Việc phong chức một linh mục Hội Thánh Pi-ô X là bất hợp pháp nhưng vẫn thành sự. Các Bí tích mà họ cử hành cũng có cùng tình trạng này: bất hợp pháp nhưng thành sự. Giáo hội dạy rằng “ân sủng của Thiên Chúa” vẫn hiện diện và hoạt động trong các bí tích này.

Trong Năm Lòng Thương Xót 2015, Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô thậm chí còn cho phép các linh mục Hội Thánh Pi-ô X được nghe xưng tội một cách hợp lệ và chính đáng. Sau đó, ngài đã gia hạn điều khoản này vô thời hạn. Ngoài ra, vào tháng 3 năm 2017, Đức Giáo Hoàng đã cho phép họ cử hành các lễ cưới Công Giáo hợp lệ theo từng trường hợp cụ thể, miễn là họ có sự cho phép của giám mục địa phương. Vẫn chưa rõ liệu các quy định mục vụ này có còn hiệu lực dưới thời Đức Giáo Hoàng Leo XIV nếu các lễ tấn phong giám mục vào thứ Tư, ngày 1 tháng 7 diễn ra hay không.

Có những trường hợp ngoại lệ nào mà các Bí tích của họ vẫn thành sự và hợp pháp không?

Luật Giáo hội có một ngoại lệ dành cho người Công Giáo đang hấp hối (in articulo mortis) và cần một bí tích khẩn cấp. Trong những thời khắc nguy cấp đó, bất cứ linh mục hoặc giám mục nào—ngay cả người đang chịu hình phạt nghiêm khắc của Giáo hội—đều được khôi phục quyền giải tội một cách hợp lệ và hợp pháp, đặc biệt là cho người cần giúp đỡ. Quy tắc này không nhằm mục đích ưu ái cho linh mục bị đình chỉ hoặc bị vạ tuyệt thông. Thay vào đó, nó ưu tiên linh hồn của người sắp chết và ơn cứu độ đời đời của họ.

Không có dấu hiệu quay trở lại

Ngày 30 tháng 6, Đức Giáo Hoàng Leo XIV gửi thông điệp cuối cùng mời Hội Thánh Thánh Pi-ô X tạm dừng các lễ tấn phong giám mục và tham gia đối thoại với Vatican. Tuy nhiên, Cha Davide Pagliarani đã trả lời Giáo hoàng vào chiều cùng ngày. Ông đã công bố một bức thư ngỏ trên trang web của Hội Thánh Thánh Pi-ô X, bác bỏ yêu cầu hủy bỏ các lễ tấn phong giám mục. Tuy nhiên, bề trên của Hội Thánh Pi-ô X vẫn cảm ơn Đức Giáo Hoàng về "sự quan tâm như người cha" được thể hiện trong thư, đồng thời bày tỏ sự tiếc nuối vì không thể gặp gỡ ngài.

Vị bề trên thuộc dòng duy Lefebvre giải thích rằng hai giám mục được Tòa Thánh giao nhiệm vụ tham gia đối thoại với Hội Thánh Thánh Pi-ô X — Giám mục Vitus Huonder, khi đó là Giám mục của Chur, nay đã qua đời, và Giám mục Athanasius Schneider, Giám Mục Phụ Tá của Astana — "đã nhận ra tinh thần Công Giáo sâu sắc của Hội.” Ông nói rằng ông không muốn "tách rời khỏi Giáo Hội Công Giáo Rô-ma."

Cha Pagliarani viết: "Một ngày nào đó, mọi khó khăn giữa Tòa Thánh và Hội sẽ được giải quyết", đồng thời kêu gọi Đức Giáo Hoàng hãy thể hiện "một cử chỉ thấu hiểu".
 
Thư Của Đức Giáo Hoàng Leo Xiv Gửi Bề Trên Tổng Quyền Của Hội Linh Mục Thánh Pi-Ô X
Vũ Văn An
14:44 30/06/2026



Kính gửi Cha Davide Pagliarani
Bề trên Tổng quền của Hội Linh mục Thánh Pi-ô X

Với tấm lòng của người cha, và ý thức được trách nhiệm mà Chúa đã giao phó cho tôi với tư cách là Người kế vị Thánh Tông đồ Phêrô, tôi viết thư này cho Cha và, qua Cha, cho các giám mục, linh mục, chủng sinh và tín hữu có liên hệ với Hội Linh mục Thánh Pi-ô X.

Giáo hội ghi nhận lòng sùng kính đời sống phụng vụ, sự tận tâm với việc đào tạo linh mục, lòng nhiệt thành tông đồ và ước muốn trung thành với Truyền thống là những đặc điểm của nhiều người và cộng đồng có liên hệ với Hội của Cha. Điều này đã thúc đẩy thái độ quan tâm và quảng đại mà các vị tiền nhiệm của tôi luôn thể hiện đối với Cha.

Với tinh thần này, và tràn đầy tình yêu thương Kitô giáo, tôi khẩn cầu và xin Cha với tất cả tấm lòng: xin hãy quay trở lại! Tôi khẩn thiết kêu gọi Cha hãy cân nhắc kỹ lưỡng lợi ích thiêng liêng của các tín hữu, bởi vì hành động ly giáo mà Cha sắp thực hiện sẽ tước đoạt khỏi họ quyền lãnh nhận hợp pháp và, trong một số trường hợp, thậm chí là thành sự các Bí tích mà họ yêu mến và tìm kiếm để được thánh hóa.

Giáo Hội luôn rộng mở cho con đường đối thoại và hiểu biết mà Chúa Thánh Thần có thể làm cho khả thi và sinh nhiều kết quả.

Tôi cầu nguyện cho Cha, bởi vì xé toạc chiếc áo không đường may của Chúa Kitô là một tội trọng đại. Xin Chúa soi sáng lương tâm Cha và thức tỉnh tâm hồn Cha. Với một trái tim buồn rầu nhưng đầy hy vọng, tôi cảm thấy đó là bổn phận của mình, nhờ thẩm quyền nhận được từ Chúa Kitô, để yêu cầu cha từ bỏ hành động dự định của mình. Tôi phó thác những ý nguyện này cho Trái Tim Vô Nhiễm của Đức Mẹ Maria, Mẹ của Chỉ Bảo Đàng Lành.

Từ Vatican, ngày 29 tháng 6 năm 2026

Lễ trọng kính các Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô

LEO PP. XIV
 
Xin hãy quay lại!
Vũ Văn An
15:00 30/06/2026

J.D. Flynn, chủ bút The Pillar, ngày 30 tháng 6, 2026 viết:



Và cuối cùng trong tin tức, Tòa Thánh sáng nay đã công bố một bức thư được Đức Giáo Hoàng Leo gửi hôm Chúa nhật cho bề trên của Hội Thánh Pius X, khẩn cầu nhóm này đừng tiến hành các lễ phong chức giám mục bất hợp pháp dự kiến vào ngày 1 tháng 7.

“Tôi khẩn cầu và cầu xin anh em với tất cả tấm lòng của tôi: xin hãy quay lại!” Đức Giáo Hoàng Leo viết.

“Tôi khuyên anh em hãy cân nhắc kỹ lưỡng lợi ích thiêng liêng của các tín hữu, bởi vì hành động ly giáo mà anh em sắp thực hiện sẽ tước đoạt khỏi họ việc lãnh nhận các bí tích một cách hợp pháp và, trong một số trường hợp, thậm chí là thành sự, mà họ yêu mến và tìm kiếm để được thánh hóa.”

Tòa Thánh đã nói rõ rằng các lễ thụ phong này gần như chắc chắn sẽ dẫn đến việc tuyên bố vạ tuyệt thông đối với các lãnh đạo của Hội Thánh Pi-ô X, và với điều đó, đã bắt đầu gợi ý rõ ràng rằng quyền hạn hiện tại mà các linh mục Hội Thánh Pi-ô X được hưởng để giải tội một cách hợp lệ cũng có thể biến mất.

Bức thư của Đức Giáo Hoàng Leo chứng tỏ một linh mục buồn bã vì sự chia rẽ thực sự trong cộng đồng của mình, và một người cha cầu xin lo lắng cho đứa con lạc lối của mình.

Thực tế, nó truyền tải những gì tôi nghi ngờ người cha bao dung của đứa con hoang đàng ấy hẳn đã cảm thấy, trước khi con trai ông ta chiếm đoạt gia sản và phung phí nó, xa rời sự hiệp thông của gia đình.

Cha David Pagliarani, bề trên của Hội Thánh Pi-ô X, đã đáp lại bằng một bức thư ngỏ hôm nay, bày tỏ sự tiếc nuối vì Đức Giáo Hoàng chưa gặp ông, và khẳng định sự chân thành trong ý định của Hội Thánh Pi-ô X khi họ tiến hành bất chấp chỉ thị của Vatican — về nỗ lực phục vụ Giáo hội “bằng những phương tiện phi thường, như người ta giúp đỡ một người mẹ đang gặp khó khăn cần sự giúp đỡ đặc biệt, ngay cả khi sự giúp đỡ đó không được mọi người hiểu rõ.”

Tôi phải nói rằng, tôi thực sự không hiểu sự so sánh đó. Họ đang lấy đi đứa con của người mẹ hay sao? Nó có nghĩa là gì?

Dù sao đi nữa, tôi đã bị ấn tượng bởi khái niệm về sự phi thường, nếu bạn muốn gọi như vậy.

Nó nghe quen thuộc với tôi.

Thứ nhất, bởi vì bất cứ khi nào tôi quyết định một quy tắc nào đó không áp dụng cho mình, thì luôn tiềm ẩn một cảm giác sai lầm rằng tôi là người phi thường, hoặc đang làm điều gì đó phi thường, và không cần phải tuân phục những kỳ vọng khó chịu hoặc tầm thường của cộng đồng. Đối với tôi, đó là sự kiêu ngạo, mặc dù tất nhiên tôi không thể nói thay cho người khác.

Nhưng tôi cũng bị ấn tượng bởi vì tôi hiểu được khát vọng phục vụ Giáo hội – Nước Trời – theo một cách phi thường nào đó. Làm điều gì đó đáng chú ý để đáp lại một cuộc khủng hoảng, mà bằng nỗ lực của chính mình, sẽ giải quyết được nó. Có lẽ tôi có thể đồng cảm. Và quả thật, một số người được kêu gọi làm những việc nằm ngoài cách thức thông thường hoặc quen thuộc.

Con đường đến sự thánh thiện – mặc dù luôn là lời kêu gọi đến sự phi thường – cũng dựa trên, như Đức Leo đã nói về công nghị, trên những giới hạn thông thường của sự hiệp thông, trong thực tại bí tích và phẩm trật của điều làm nên Giáo hội chúng ta.

Nếu bạn muốn biết liệu sự phục vụ phi thường của bạn đối với Nước Trời có đúng đắn hay không, điều đầu tiên cần làm là kiểm tra xem bạn có vâng lời hay không.



Nếu tôi tham gia cá cược trên Polymarket (đừng đặt cược vào Hội Thánh Pi-ô X trên Polymarket nhé các bạn), tôi sẽ cá rằng lễ tấn phong sẽ diễn ra vào ngày mai. Tôi sẽ cá rằng Tòa Thánh sẽ tuyên bố vạ tuyệt thông đối với các giám mục mới và các bề trên của Hội Thánh Pi-ô X, và tôi sẽ cá rằng sẽ có một số sự mơ hồ về vị thế của các linh mục và giáo dân Hội Thánh Pi-ô X thường xuyên tham dự các nghi lễ của họ.

Tôi sẽ cá rằng một số giám mục Hoa Kỳ sẽ tuyên bố các giới luật riêng của họ về vấn đề này, và những người khác thì không.

Tôi sẽ cá rằng Hội Thánh Pi-ô X sẽ tiếp tục khẳng định rằng họ được biện minh bởi tình trạng khẩn cấp, và sự bất tuân bên ngoài của họ là dấu hiệu của sự tuân phục sâu sắc hơn, bên trong đối với một luật lệ cao hơn.

Tóm lại, tôi sẽ cá rằng sẽ có thêm sự bất đồng sau những lễ tấn phong đó.

Trừ khi chúng không diễn ra chút nào. Như Đức Leo đã nói, vẫn chưa quá muộn.
 
Hội Thánh Pi-ô X và thuyết duy truyền thống Công Giáo, từ năm 1988 đến nay
Vũ Văn An
15:41 30/06/2026

Một giám mục của Hội Thánh Pi-ô X (ở giữa) và các thành viên giáo sĩ mặc lễ phục Nghi thức Latinh Truyền thống chụp ảnh. (Ảnh: Hội Thánh Pi-ô X)


Hội Thánh Pi-ô X sẽ tự động tuyên bố vạ tuyệt thông vào ngày 1 tháng 7 năm 2026 bằng cách phong chức cho bốn giám mục mà không có sự ủy quyền của Giáo hoàng, củng cố sự ly giáo vĩnh viễn và hoàn toàn bác bỏ Công đồng Vatican II.

Đó là nhận định của Massimo Faggioli viết trên Global Catholic ngày 30 tháng 6 năm 2026. Ông viết tiếp:

Hội Thánh Pi-ô X, được thành lập tại Écône, Thụy Sĩ, năm 1970 bởi tổng giám mục người Pháp Marcel Lefebvre để phản đối các cải cách của Công đồng Vatican II, là một nhóm nhỏ tuyên bố có khoảng 600,000 thành viên và 700 linh mục ở 77 quốc gia.

Nhưng Hội Thánh Pi-ô X là nhóm quan trọng nhất trong số các nhóm Công Giáo cực đoan duy truyền thống, và quyết định phong chức cho bốn giám mục mới mà không cần sự cho phép của Giáo hoàng vào ngày 1 tháng 7 (lần thứ hai sau lần đầu tiên vào năm 1988) là một thời điểm quan trọng trong lịch sử Giáo Hội Công Giáo hậu Vatican II.

Hình phạt cho việc phong chức giám mục mà không có sự cho phép của Giáo hoàng là vạ tuyệt thông “latae sententiae” (tự động).

Trong Giáo Hội Công Giáo, không một giám mục nào có thể phong chức giám mục cho một giám mục khác mà không có sự đồng ý của giám mục Roma (Bộ Giáo luật năm 1983, điều 1013). Những người làm như vậy sẽ bị tước bỏ sự hiệp thông và bị vạ tuyệt thông vì hành vi ly giáo (Bộ Giáo luật năm 1983, điều 1387).

Chúng ta sẽ xem Đức Giáo Hoàng Leo XIV, một luật sư giáo luật được đào tạo bài bản, sẽ đặt ra câu hỏi về việc cộng đồng những người Công Giáo chống đối mạnh mẽ Công đồng Vatican II và những người Công Giáo hiệp thông với Roma sẽ duy trì mối quan hệ nào đó như những thành viên của một gia đình Kitô hữu rộng lớn và đa dạng.

Chắc chắn, đây hiện là vấn đề của một chủ nghĩa đại kết rất đặc biệt, điều mà các giám mục tại Công đồng Vatican II không thể tưởng tượng được khi họ phê chuẩn Unitatis Redintegratio, sắc lệnh năm 1964 về mối quan hệ với các Giáo hội và truyền thống không thuộc Công Giáo.

Những nỗ lực thất bại của Vatican trong việc thuyết phục Hội Thánh Pi-ô X

Những nỗ lực của Vatican nhằm thuyết phục Hội Thánh Pi-ô X tránh bước đi gây tổn thương đó đã thất bại. Các cuộc đàm phán trong những thập niên qua, đặc biệt là dưới triều đại Giáo hoàng Benedict XVI, là một thất bại về mặt ngoại giao nhưng lại là một thành công về mặt giáo lý đối với Rome, theo nghĩa là chúng đã làm rõ rằng việc chấp nhận các giáo huấn của Công đồng Vatican II không phải là vấn đề có thể thương lượng.

Sự nhượng bộ mà Benedict XVI đưa ra năm 2007 về phụng vụ (tự sắc Summorum Pontificum) đã không mang lại sự hòa giải giữa Hội Thánh Pi-ô X với Rome, đồng thời gây ra những tác dụng phụ khác đối với các tín hữu Công Giáo hiệp thông với Rome.

Việc dỡ bỏ án phạt vạ tuyệt thông, được Đức Benedict XIV đơn phương quyết định năm 2009, cũng không tạo ra sự hòa giải.

Việc Đức Phanxicô công nhận tính hợp lệ của các bí tích xưng tội (2015) và hôn nhân (2017) do Hội Thánh Pi-ô X cử hành cũng không có hiệu quả. Việc Đức Giáo Hoàng Phanxicô bãi bỏ Ủy ban Vatican “Ecclesia Dei” (được Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II thành lập sau hành động ly giáo năm 1988) vào năm 2019 có lẽ là một bước ngoặt không thể quay lại trong lịch sử quan hệ giữa Rome và Écône, một bước chuyển sang chủ nghĩa hiện thực thay vì chủ nghĩa lý tưởng của giai đoạn trước đó.

Đức Giáo Hoàng Leo XIV và Hồng Y Victor Manuel Fernandez, người đứng đầu Bộ Đức tin, đã kêu gọi Hội Thánh Pi-ô X trong những tuần gần đây, nhưng không có kết quả. Trong một cuộc trao đổi không chính thức với các nhà báo vào ngày 16 tháng 6, Leo XIV nói: “Chắc chắn, sự chia rẽ giữa các Kitô hữu luôn là một điểm đau lòng. Nhưng họ từ chối chấp nhận một số yếu tố cơ bản của Giáo hội, bắt đầu từ một số điểm trong Công đồng Vatican II. Nếu họ đưa ra lựa chọn đó, tôi rất tiếc, nhưng chúng ta phải tiến về phía trước.”

Thật vậy. Rõ ràng là con đường duy nhất có thể dẫn đến sự hòa giải chính thức sẽ đòi hỏi Rôma và những người hiệp thông với Rôma phải từ bỏ Công đồng Vatican II – không chỉ về cải cách phụng vụ mà là toàn bộ: từ hiến pháp Dei Verbum về việc giải thích Kinh Thánh đến tuyên bố Dignitatis Humanae và việc Giáo Hội Công Giáo bác bỏ chủ nghĩa bài Do Thái.

Điều này được thể hiện rõ trong bản Tuyên xưng Đức tin Công Giáo dài 28 trang của Hội Thánh Piô X nhằm soi sáng các linh hồn trước những sai lầm hiện đại ngày 24 tháng 6, một tài liệu kèm theo thư có chữ ký của Tổng quyền Davide Pagliarani cùng với các bề trên chính và các bề trên tiền nhiệm của Hội.

Tài liệu này nói rằng, trong số những điều khác, các tôn giáo không phải Kitô giáo là “tác phẩm của ma quỷ” (đoạn 62) và các nguyên thủ quốc gia có bổn phận không công nhận các tổ chức tôn giáo nào khác ngoài Giáo Hội Công Giáo, bác bỏ nguyên tắc sai lầm và lạc giáo về tự do tôn giáo, vốn cho phép mọi người có quyền hành động công khai theo lương tâm của mình mà không bị ngăn cản khỏi việc thực hiện điều đó bởi chính quyền dân sự.

Một đoạn trong bức thư nêu rõ rằng “những sai lầm hiện đại đại diện cho một mối đe dọa khủng khiếp đối với toàn thể Giáo Hội Công Giáo, và sự thâm nhập của chúng vào đời sống của Giáo hội, dưới ảnh hưởng của Công đồng Vatican II và các cuộc cải cách hậu Công đồng, đã gây ra một cuộc khủng hoảng đặc biệt nghiêm trọng” (đoạn 145).

Đây là sự phản đối hoàn toàn đối với một công đồng là cột mốc (không phải duy nhất, cũng không phải cuối cùng) trong truyền thống Công Giáo, được triệu tập bởi Thánh Giáo hoàng Gioan XXIII, được ban hành bởi Thánh Giáo hoàng Phaolô VI, và được xác nhận bởi tất cả những người kế nhiệm của ngài.

Hội Thánh Pi-ô X chưa bao giờ thực sự có ý định đàm phán với Rome theo nghĩa tạo ra một không gian nào đó để tiếp nhận Công đồng Vatican II, bởi vì việc bác bỏ Công đồng Vatican II là lý do hiện hữu của họ. Điều đáng nói là sự rạn nứt này đang xảy ra cùng năm trong đó Đức Giáo Hoàng Leo XIV dành tất cả các bài giáo lý của các buổi tiếp kiến chung năm 2026 cho Công đồng Vatican II (và trong vài tuần gần đây, cho hiến chương phụng vụ Sacrosanctum Concilium).

Cách hiểu truyền thống của Hội Thánh Pi-ô X là không có cách hiểu nào cả: chỉ đơn thuần là tuân theo văn bản của truyền thống trước Công đồng Vatican II mà họ lựa chọn – một ý tưởng tôn giáo theo chủ nghĩa cực đoan. Trong phần chú thích, Tuyên xưng Đức tin Công Giáo của Hội Thánh Piô X nói trên trích dẫn 26 lần Công đồng Trent (1545-1563), đây không chỉ là sự lặp lại quá khứ, mà là một thời điểm diễn giải lại truyền thống Công Giáo.

Đối với Hội Thánh Pi-ô X, vấn đề là làm sao để giữ vững phần thị trường của họ.

Mặc dù Hội Thánh Pi-ô X tuyên bố duy trì tính liên tục tuyệt đối, nhưng cũng có những khác biệt đáng kể so với thời điểm đứt gãy trước đó vào năm 1988.

Đầu tiên là ảnh hưởng của internet đối với tôn giáo. Nhóm nhỏ này thể hiện khả năng thích ứng điển hình của các phong trào tôn giáo cực đoan đương thời với thời hiện đại. Hội Thánh Pi-ô X không phải là một trong những nhóm bác bỏ internet vì cho rằng nó là ma quỷ. Có một trang web dành riêng cho sự kiện ngày 1 tháng 7. Cũng có một trang bán hàng được chăm chút kỹ lưỡng để bán đồ lưu niệm. Việc chú trọng đến giao tiếp trực tuyến không chỉ là một hoạt động kiếm tiền, mà còn là một phần không thể thiếu trong văn hóa của thế hệ những người theo chủ nghĩa truyền thống cực đoan mới. Đó là việc sử dụng kỹ nghệ hiện đại để chống lại văn hóa hiện đại – điều mà chúng ta cũng đã thấy trong các truyền thống tôn giáo khác.

Sự khác biệt lớn thứ hai là Hội Thánh Pi-ô X cũng bị ảnh hưởng bởi sự phân mảnh của các bản sắc tôn giáo. Internet đã mang đến cho những người Công Giáo chống hiện đại và chống Công đồng Vatican II nhiều lựa chọn hơn. Thế hệ đầu tiên của chủ nghĩa truyền thống ly khai trong những năm 1970-1980 tự định vị mình trong một bức tranh đen trắng – hoặc là với Rome hoặc là với chúng ta. Giờ đây, mối quan hệ giữa Rome và vô số các nhóm truyền thống nhỏ khác nhau được tạo nên từ nhiều sắc thái xám khác nhau.

Đối với Hội Thánh Pi-ô X, vấn đề là làm sao để giữ vững phần thị trường của họ. Lễ phong chức năm 1988 giống như đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của thương hiệu mới này. Giờ đây, dù có chủ ý hay không, lễ phong chức giám mục ngày 1 tháng 7 tương đương với việc một công ty bán thêm cổ phiếu mới để huy động thêm vốn.

Thứ ba: lịch sử nhiều thế hệ của Hội Thánh Pi-ô X khiến cho triển vọng hòa giải trở nên khó khăn hơn nhiều. Việc phong chức giám mục này là một bước tiến hướng tới sự củng cố không chỉ một cấu trúc giáo hội song song mà còn là một truyền thống thần học song song ngày càng xa rời truyền thống Công Giáo như được các giáo hoàng, các thượng hội đồng, Vatican và đời sống của Giáo Hội Công Giáo hoàn vũ thể hiện.

Yếu tố thế hệ này cũng ảnh hưởng đến Rome: trái ngược với các đức Phao-lô VI, Gio-an Phao-lô II và Bê-nê-đic-tô XVI, Đức Giáo Hoàng Leo, sinh năm 1955, chưa bao giờ tham dự Vatican II cùng với tổng giám mục Marcel Lefebvre. Vẫn còn phải xem liệu sẽ có những bước đi chính thức mới nào – ngoài những bước đã được thực hiện bởi tất cả các giáo hoàng kể từ Đức Phao-lô VI – hướng tới những thành viên Hội Thánh Pi-ô X sẵn sàng trở lại hiệp thông trọn vẹn với Rome hay không.

Thứ tư: chúng ta sẽ thấy hành động ly giáo này sẽ định vị lại như thế nào những người Công Giáo có những lời lẽ ủng hộ Hội Thánh Pi-ô X một cách không mấy bí mật. Các lòng trung thành khác nhau chồng chéo lên nhau ở đây. Điều này thể hiện rõ ràng ở những người ủng hộ việc Rome nhượng bộ thêm về “Thánh lễ Latinh” trước Công đồng Vatican II để tiếp tục chống lại Công đồng Vatican II.

Câu hỏi thực sự là về ảnh hưởng của sự rạn nứt với những người duy truyền thống đối với những người Công Giáo hiệp thông với Rome nhưng có thiện cảm với Hội Thánh Pi-ô X: không chỉ những người đồng cảm ở mức độ con người với một cộng đồng Kitô hữu lạc lối (như tôi), mà còn cả những người có sự đồng cảm về thần học với cách nhìn nhận của Hội Thánh Pi-ô X về Công đồng Vatican II.

Cuối cùng, chủ nghĩa duy truyền thống của Hội Thánh Pi-ô X không phải là vấn đề có thể giải quyết bằng luật pháp – việc vạ tuyệt thông “latae sententiae” – và không chỉ là vấn đề bên ngoài Giáo hội. Đức Giáo Hoàng Leo biết điều này. Quyết định giảng một loạt bài giáo lý về Công đồng Vatican II trong các buổi tiếp kiến chung vào thứ Tư hàng tuần trong suốt năm giải thích việc đón nhận Công đồng Vatican II không chỉ là vấn đề thần học hay pháp lý mà còn là vấn đề Giáo hội.

Đức Giáo Hoàng Leo đang thay thế cuộc tranh luận về phương pháp giải thích Công đồng trong các triều đại giáo hoàng trước đây bằng việc quay trở lại với các văn bản Công đồng và các tác giả của chúng. Thời điểm này là lời kêu gọi tất cả những người có tiếng nói trong Giáo Hội Công Giáo – bắt đầu từ các giám mục – hãy ủng hộ nỗ lực của Đức Giáo Hoàng Leo nhằm mở rộng căn lều Giáo hội của Vatican II.
 
VietCatholic TV
Đại Tá Lữ Đoàn Trưởng Ukraine anh hùng đột tử bí ẩn. Cầu, sở chỉ huy, kho đạn Nga nổ long trời
VietCatholic Media
03:45 30/06/2026


1. Chỉ huy Lữ đoàn Cơ giới 154 đã được tìm thấy tử vong.

Theo thông báo của quân đội và các cơ quan thực thi pháp luật Ukraine, Đại tá Volodymyr Kononnikov, chỉ huy Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 154 của Ukraine, đã được tìm thấy tử vong vào ngày 28 tháng 6.

Bộ Chỉ huy Tác chiến phía Nam của Ukraine đã thông báo về cái chết của Kononnikov vào đầu ngày Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, cho biết các tình tiết vụ việc đang được điều tra.

"Đại tá Volodymyr Kononnikov là một sĩ quan tận tụy với Ukraine và quân đội, một chỉ huy có trách nhiệm, quan tâm đến nhân sự và nhu cầu của đơn vị mình", bộ chỉ huy cho biết trong tuyên bố trên Facebook, đồng thời nói thêm rằng toàn thể cán bộ và chiến sĩ bày tỏ lời chia buồn sâu sắc nhất tới gia đình và bạn bè của ông.

Cảnh sát khu vực Zaporizhzhia sau đó báo cáo rằng một chỉ huy của một đơn vị quân đội đã được tìm thấy chết vì vết thương do đạn bắn, nhưng không nêu tên cụ thể là Konnikov. Giới chức trách không tiết lộ hoàn cảnh xung quanh cái chết hoặc xác định nguyên nhân nghi ngờ.

Các nhà điều tra đã mở một vụ án hình sự theo Điều 115 của Bộ luật Hình sự Ukraine, điều khoản quy định về tội giết người có chủ ý.

"Cảnh sát đang xác định các tình tiết xung quanh cái chết của sĩ quan quân đội," cảnh sát khu vực Zaporizhzhia cho biết trong một tuyên bố. "Chỉ huy của một trong các đơn vị quân đội được tìm thấy đã chết với vết thương do đạn bắn."

Cảnh sát đang tiến hành điều tra dưới sự giám sát thủ tục của Văn phòng Công tố chuyên trách về Quốc phòng khu vực phía Đông.

Giới chức trách chưa công bố thêm thông tin chi tiết.

[Kyiv Independent: 154th Mechanized Brigade's commander found dead, military say]

2. Tổng thống Trump tuyên bố đã ngăn cản "nhà lãnh đạo vĩ đại" Erdogan đưa Thổ Nhĩ Kỳ vào cuộc chiến về phía Iran.

Tổng thống Donald Trump đã ca ngợi Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan, người mà ông cho rằng có thể đã tham gia cuộc chiến về phía Iran vì ông ta không thích Israel.

"Ông ấy là ứng cử viên hàng đầu để tham gia cuộc chiến với Iran — có thể là về phía Iran, vì ông ấy không phải là người hâm mộ Israel," Tổng thống Trump nói. Tuyên bố này của Tổng thống Mỹ gây kinh ngạc vì Thổ Nhĩ Kỳ không hề có dấu hiệu nào cho thấy họ đang chuẩn bị tham gia cuộc chiến Mỹ-Israel chống lại Iran và thậm chí nước này còn từng bị Iran tấn công.

"Tôi đã yêu cầu ông ấy tránh xa. Và ông ấy đã tránh xa," Tổng thống Trump nói với các phóng viên trong Phòng Bầu dục.

"Erdogan là một nhà lãnh đạo tuyệt vời, một người rất mạnh mẽ… Mọi thứ tôi từng yêu cầu ông ấy, ông ấy đều đã làm."

Những phát ngôn của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh Erdogan và các quan chức cao cấp khác của Thổ Nhĩ Kỳ gần đây đã gia tăng các mối đe dọa chống lại nhà nước Do Thái, với việc Bộ trưởng Nội vụ Thổ Nhĩ Kỳ hồi đầu tháng này kêu gọi nước này "giải phóng" Giêrusalem.

Ông ta cho rằng "hành động gây hấn" đe dọa toàn thế giới và cần phải được ngăn chặn, cũng như các cuộc tấn công của Israel vào Li Băng và Syria là mối đe dọa đối với Thổ Nhĩ Kỳ.

Mặc dù quan hệ giữa Israel và Thổ Nhĩ Kỳ, vốn từng là quan hệ mạnh nhất của nhà nước Do Thái với bất kỳ quốc gia nào trong khu vực, đã xấu đi nghiêm trọng sau khi Erdogan lên nắm quyền, nhưng chúng đặc biệt căng thẳng kể từ khi bắt đầu cuộc chiến Gaza do cuộc tấn công do Hamas lãnh đạo vào ngày 7 tháng 10 năm 2023 gây ra.

Tổng thống Trump cũng được hỏi liệu ông có đang chuẩn bị một "gói quà" lớn gồm các loại vũ khí bán cho Thổ Nhĩ Kỳ trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO sắp tới ở đó hay không, bao gồm máy bay chiến đấu tàng hình F-35 và hàng chục động cơ phản lực.

"Tôi nghĩ vậy, nghe này… Tôi có lẽ sẽ làm điều gì đó khiến ông ấy rất vui," Tổng thống Trump nói.

Khi được hỏi cụ thể điều gì cần xảy ra để thương vụ bán máy bay F-35 được thông qua, Tổng thống Trump đã lảng tránh câu hỏi và chuyển cho Phó Tổng thống JD Vance.

"Có một số việc chúng ta phải xác nhận đã xảy ra để tuân thủ luật pháp Mỹ. Tổng thống đã yêu cầu chúng ta làm điều đó… để họ có thể nhận được máy bay F-35… Đây thực sự là vấn đề của Quốc hội," Vance nói trước khi Tổng thống Trump xen vào, khẳng định rằng vấn đề sẽ được giải quyết.

Máy bay chiến đấu F-35, một loại máy bay tàng hình hàng đầu, ban đầu được Hoa Kỳ phát triển với sự hợp tác của các nước NATO khác trong một chương trình có tên gọi là Joint Strike Fighter. Tuy nhiên, Hoa Kỳ đã loại Thổ Nhĩ Kỳ khỏi chương trình phát triển F-35 vào năm 2019 sau khi đồng minh NATO này tiến hành mua hệ thống phòng thủ hỏa tiễn S-400 từ Nga.

Luật pháp Mỹ không cho phép Thổ Nhĩ Kỳ vận hành hoặc sở hữu hệ thống S-400 nếu nước này muốn tái gia nhập chương trình F-35. Tuy nhiên, Đại sứ Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ Tom Barrack hồi tháng 12 cho biết mối quan hệ tốt đẹp giữa Tổng thống Trump và Erdogan đã giúp hai bên tiến hành "những cuộc đối thoại hiệu quả nhất về vấn đề này trong gần một thập niên".

[Times Of Israel: Trump claims he stopped ‘great leader’ Erdogan from bringing Turkey into war on Iran’s side]

3. Pháp ghi nhận thêm khoảng 1.000 ca tử vong trong đợt nắng nóng cực độ ở Âu Châu.

Cơ quan y tế công cộng Pháp hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, cho biết nước này đã ghi nhận thêm khoảng 1.000 ca tử vong trong tuần trước, vào thời điểm đỉnh điểm của đợt nắng nóng kỷ lục, trong khi người dân Âu Châu ở những nơi khác đang phải chịu đựng thêm một ngày nhiệt độ cao kỷ lục nữa, gây ra các vụ cháy rừng ở Đức và khiến cảnh sát Berlin phải sử dụng vòi phun nước để làm mát đám đông.

Nhiều kỷ lục về nhiệt độ đã bị phá vỡ ở nhiều quốc gia vào cuối tuần khi đợt nắng nóng dần lan về phía đông lục địa.

Tại Đức, một kỷ lục nhiệt độ ban đêm mới đã được ghi nhận vào Chúa Nhật tại Kubschütz, phía đông bang Saxony, nơi nhiệt độ không giảm xuống dưới 29,4 độ C (84,9 độ F). Kỷ lục ban đêm này được thiết lập chỉ vài giờ sau khi kỷ lục ban ngày là 41,5°C (106,7 độ F) được thiết lập tại Möckern-Drewitz ở Saxony-Anhalt, theo dữ liệu sơ bộ của Cơ quan Khí tượng Đức DWD. Kỷ lục trước đó được thiết lập một ngày trước đó.

Một nghiên cứu mới từ World Weather Attribution, một nhóm các nhà khoa học hợp tác có trụ sở tại Âu Châu, đã công bố hôm thứ Sáu rằng đợt nắng nóng và độ ẩm kỷ lục ở Âu Châu tuần này sẽ không thể xảy ra nếu không có biến đổi khí hậu.

Nghiên cứu nhanh chóng cho thấy rằng nhiệt độ như vậy gần như không thể xảy ra cách đây chỉ 5 thập niên, và hiện nay khả năng xảy ra cao gấp 200 lần so với 20 năm trước.

Tuần trước, Pháp chứng kiến sự gia tăng đột biến số ca tử vong trong đợt nắng nóng kỷ lục, bao gồm cả sự gia tăng mạnh các cuộc gọi đến nhà riêng, đặc biệt là ở vùng Paris, theo thông báo của cơ quan y tế công cộng quốc gia hôm Chúa Nhật.

Một đợt nắng nóng kéo dài với nhiệt độ cao đã gây thiệt hại đáng kể cho cơ sở hạ tầng xe điện ở Leipzig, Đức, vào ngày 27 tháng 6 năm 2026. (Heiko Rebsch/dpa via AP)

Theo Cơ quan Y tế Công cộng Pháp, hôm thứ Tư, nước Pháp đã ghi nhận hơn 1.200 ca tử vong, trong bối cảnh nhiệt độ cao nhất từ trước đến nay, và con số này tăng lên hơn 1.400 ca tử vong mỗi ngày trong hai ngày tiếp theo.

Theo báo cáo, vào tháng 4 và tháng 5, trước đợt nắng nóng, tỷ lệ tử vong ở Pháp vào khoảng 900 đến 1.000 người mỗi ngày.

Cơ quan này kết luận rằng Pháp đã ghi nhận tổng cộng ít nhất 1.000 ca tử vong bổ sung chỉ trong ba ngày đó, một ước tính mà họ cảnh báo có thể sẽ tăng lên khi thu thập thêm dữ liệu, bao gồm cả các trường hợp tử vong tại nhà.

Theo báo cáo, số ca tử vong tăng mạnh nhất ở những khu vực đang trong tình trạng cảnh báo đỏ về nắng nóng cực độ. Những cảnh báo này bao trùm khoảng ba phần tư đất nước vào thời điểm đỉnh điểm của đợt nắng nóng. Cơ quan này cho biết 85% số ca tử vong là người từ 65 tuổi trở lên.

Nhiệt độ cao gây ra cháy rừng trong các khu rừng bị ô nhiễm bởi đạn dược thời Thế chiến II.

Tại Gohrischheide, miền đông nước Đức, một đám cháy đã bùng phát trong một khu rừng rộng lớn vẫn còn bị ô nhiễm bởi đạn dược từ Thế chiến II, khiến cho nỗ lực dập lửa của lực lượng cứu hỏa trở nên nguy hiểm và phức tạp hơn.

Tương tự, một chiến dịch chữa cháy quy mô lớn đang diễn ra ở tây nam nước Đức, gần thị trấn Traisen, nơi sức nóng đã gây ra một vụ cháy rừng trong khu vực có chứa cả vật liệu nổ chưa được kích hoạt. Các nỗ lực chữa cháy đã phải tạm thời ngừng lại sau khi xảy ra các vụ nổ và một đơn vị giải quyết vật liệu nổ đã được điều động để liên tục đánh giá tình hình, theo hãng thông tấn dpa của Đức đưa tin.

Ngoài ra, các sở cứu hỏa của các thành phố lớn cũng bận rộn điều động xe cứu thương đến những người bị bệnh liên quan đến nắng nóng. Tại Berlin, có thêm 500 lượt điều động xe cứu thương được ghi nhận vào thứ Bảy, hầu hết đều liên quan đến nắng nóng.

Cảnh sát thủ đô Berlin đã tìm ra một cách độc đáo để giúp đỡ người dân Berlin và du khách đang gặp khó khăn. Họ đã dựng hai vòi phun nước khổng lồ — thường được sử dụng để giải tán những người biểu tình quá khích — trước Cổng Brandenburg mang tính biểu tượng của thành phố và phun nước mát lạnh vào đám đông đang reo hò.

Nắng nóng cũng tiếp tục gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng của đất nước, khiến mặt đường bê tông trên vô số tuyến xa lộ bị nứt vỡ, và cuối tuần, công ty điều hành hỏa xa quốc gia Deutsche Bahn đã đưa ra cảnh báo nên tránh mọi chuyến đi bằng tàu hỏa không cần thiết.

Tại thành phố Leipzig phía đông, xe điện sẽ ngừng hoạt động cho đến sáng sớm thứ Hai do đường ray và hệ thống chuyển hướng bị hư hại do nhiệt độ cao. Cơ quan Giao thông Công cộng Leipzig cho biết nhiệt độ cao đã khiến chất trám khe giữa nhựa đường và bê tông ở các điểm chuyển hướng và đường ray bị chảy và vón cục ở nhiều nơi trong mạng lưới hỏa xa của thành phố.

Hy Lạp đang trong tình trạng cảnh báo nguy cơ cháy rừng cao, trong khi Đan Mạch đang hứng chịu giông bão.

Tại Hy Lạp, một quốc gia ở Đông Nam Âu Châu, cơ quan phòng vệ dân sự nước này đã cảnh báo về "nguy cơ cháy rừng rất cao" ở năm khu vực của đất nước vào Chúa Nhật.

Cháy rừng là một thách thức đặc biệt lớn ở Hy Lạp, quốc gia có đất liền khô cằn nhiều núi và hơn 100 hòn đảo có người sinh sống, khiến chính quyền phải áp dụng công nghệ vũ trụ tiên tiến để giúp dập tắt chúng nhanh chóng.

Tại Đan Mạch, thuộc Bắc Âu, nơi đã ghi nhận kỷ lục nhiệt độ mới vào thứ Bảy, đợt nắng nóng cực độ đã kéo theo những cơn giông bão dữ dội. Đến sáng Chúa Nhật, nước này đã ghi nhận 1.156 tia sét, theo đài truyền hình công cộng DR.

[CBSNews: France records around 1,000 additional deaths amid extreme European heat wave]

4. Ukraine tuyên bố đã thực hiện các cuộc tấn công vào cầu, sở chỉ huy và kho hậu cần của Nga.

Hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết nước này đã tấn công ba cây cầu, một kho hậu cần quân sự của Nga, nhiều sở chỉ huy máy bay điều khiển từ xa và các cơ sở thông tin liên lạc quân sự trong một loạt các cuộc tấn công.

Theo tuyên bố của phát ngôn nhân Bộ Quốc phòng Ukraine, Chuẩn tướng Oleksii Hromov,, các cuộc tấn công được thực hiện "nhằm làm suy yếu tiềm lực quân sự và kinh tế của kẻ xâm lược Nga".

Theo Chuẩn tướng Oleksii Hromov, lực lượng Ukraine đã tấn công một cây cầu đường bộ gần Novoazovsk thuộc tỉnh Donetsk và hai cây cầu hỏa xa ở tỉnh Luhansk bị tạm chiếm. Bộ Tổng tham mưu cho biết lực lượng Nga sử dụng các cây cầu này để vận chuyển binh lính, vũ khí, đạn dược và các thiết bị quân sự khác ra tiền tuyến.

Ông cũng báo cáo đã tấn công một kho hậu cần của Nga gần Novosvitlivka đang bị tạm chiếm ở tỉnh Luhansk.

Ngoài ra, lực lượng Ukraine đã tấn công vào ba sở chỉ huy máy bay điều khiển từ xa của Nga gần Huliaipole ở tỉnh Zaporizhzhia, Tyotkino ở tỉnh Kursk của Nga và Bakhmut bị tạm chiếm ở tỉnh Donetsk, cũng như một sở chỉ huy tác chiến điện tử gần Velyka Novosilka ở tỉnh Donetsk.

Bộ Tổng tham mưu cũng cho biết phân tích bổ sung đã xác nhận việc phá hủy một cơ sở thông tin liên lạc quân sự và gây thiệt hại đáng kể cho một cơ sở khác gần Minyaevo thuộc tỉnh Mạc Tư Khoa của Nga sau cuộc tấn công của Ukraine vào ngày 26 tháng 6.

"Lực lượng Quốc phòng Ukraine sẽ tiếp tục phá vỡ một cách có hệ thống hệ thống chỉ huy và kiểm soát, hậu cần quân sự và cơ sở hạ tầng hỗ trợ của kẻ xâm lược Nga", Bộ Tổng tham mưu cho biết thêm.

Các cuộc tấn công này là một phần trong chiến dịch rộng lớn hơn của Ukraine nhằm làm suy yếu hệ thống hậu cần quân sự và cơ sở hạ tầng chỉ huy của Nga. Kyiv đã tấn công vào các cây cầu, cơ sở hạ tầng hỏa xa, sở chỉ huy, cơ sở thông tin liên lạc, kho nhiên liệu và các tài sản quân sự khác ở Ukraine bị tạm chiếm và bên trong Nga để làm gián đoạn khả năng duy trì cuộc xâm lược của Mạc Tư Khoa.

Ngày 25 tháng 6, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tuyên bố đã phê duyệt kế hoạch do Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU đề xuất về một chiến dịch kéo dài 40 ngày nhằm gia tăng áp lực lên Nga để chấm dứt chiến tranh.

[Kyiv Independent: Ukraine claims strikes on bridges, Russian command posts and logistics]

5. Israel đã bán các hệ thống và thiết bị tiên tiến cho máy bay F-15 cho Qatar và Ả Rập Xê Út - theo một báo cáo.

Theo một báo cáo hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, các hệ thống vũ khí tiên tiến của Israel, bao gồm hệ thống phòng không và mũ bảo hiểm chiến đấu điện tử dành cho máy bay F-15, đã được bán cho Qatar và Ả Rập Xê Út.

Theo trang tin Haaretz, trích dẫn phân tích các bức ảnh công khai, trong số 11 máy bay của hoàng gia Qatar, có ba chiếc được trang bị hệ thống phòng không C-MUSIC của Elbit, được lắp đặt từ năm 2020 đến năm 2022 trong thời gian máy bay được bảo dưỡng tại Basel.

Báo cáo lưu ý rằng khi Tiểu vương Qatar Tamim bin Hamad Al Thani đến Tehran năm ngoái - thủ đô của Iran, kẻ thù không đội trời chung của Israel - thì máy bay của ông được trang bị hệ thống phòng không Elbit.

Sử dụng hệ thống radar tiên tiến, C-MUSIC theo dõi các hỏa tiễn phòng không vác vai, gọi tắt là MANPAD đang bay tới và đánh chặn chúng bằng chùm tia laser cực mạnh. Hệ thống này có thể được lắp đặt ở nhiều vị trí khác nhau trên máy bay và rất dễ vận hành, không cần huấn luyện đặc biệt.

Hệ thống này cũng được sử dụng trên máy bay của Thủ tướng Israel, Wings of Zion, cũng như máy bay của Tổng thống Pháp, cùng nhiều máy bay khác.

Báo cáo cho biết hợp đồng năm 2017 giữa Mỹ và Qatar về việc bán máy bay chiến đấu F-15QA Ababil cho Qatar cho thấy các công ty Israel đã trúng thầu các hợp đồng phụ trị giá từ 150 đến 250 triệu đô la để cung cấp các bộ phận và hệ thống tiên tiến cho máy bay phản lực, bao gồm 160 mũ bảo hiểm JHMCS trị giá khoảng 200.000 đô la mỗi chiếc và kính nhìn đêm AN/AVS-9.

Báo cáo cũng trích dẫn một tuyên bố của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ năm 2010 cho thấy rằng, như một phần của hợp đồng Boeing bán máy bay F-15SA cho Ả Rập Xê Út, Riyadh đã nhận được 462 mũ bảo hiểm JHMCS và 462 kính nhìn đêm cùng loại với những mẫu đã bán cho Qatar.

Thông báo cho biết các đoạn video trực tuyến cho thấy những chiếc mũ bảo hiểm này đang được sử dụng.

Thiết bị đội đầu tiên tiến hiển thị dữ liệu chuyến bay trên tấm che mặt, cho phép phi công tập trung và bắn vào mục tiêu.

Ả Rập Xê Út và Qatar đều không có quan hệ ngoại giao hay quan hệ quốc phòng công khai với Israel.

Tuy nhiên, trong những năm và tháng trước vụ thảm sát do Hamas lãnh đạo ngày 7 tháng 10 năm 2023, nhiều nguồn tin cho rằng Riyadh đang cân nhắc bình thường hóa quan hệ với Israel, theo mô hình Hiệp định Abraham do Mỹ làm trung gian với các quốc gia Ả Rập khác.

Bất chấp những nỗ lực nhằm duy trì viễn cảnh này, việc bình thường hóa dường như không sắp xảy ra, khi cả lãnh đạo Israel và Ả Rập Xê Út đều cho rằng điều đó hiện không nằm trong chương trình nghị sự.

Qatar lại bị nhìn nhận tiêu cực hơn ở Israel. Vai trò của Doha trong việc hỗ trợ Hamas, bao gồm nhiều năm viện trợ tiền mặt hàng tháng được chính thức dành cho việc mua nhiên liệu nhằm giúp kiềm chế áp lực kinh tế ở Dải Gaza đang bị bao vây, đã trở thành một vấn đề lớn ở Israel khi các nhà phê bình xem xét vai trò của nước này trong cuộc chiến ở Gaza. Những câu hỏi này càng trở nên phức tạp hơn bởi những cáo buộc về mối liên hệ với Qatar từ các thành viên trong nhóm của Thủ tướng Benjamin Netanyahu trong vụ bê bối được gọi là Qatargate.

Thiếu tướng Yoav "Poli" Mordechai đã bị đình chỉ chức vụ phó đặc phái viên của Lực lượng Phòng vệ Israel trong các cuộc đàm phán con tin vào năm ngoái do bị nghi ngờ có liên quan đến vụ bê bối.

Theo trang tin Ynet đưa tin năm ngoái, công ty Novard của ông đã đại diện cho các hãng quốc phòng Rafael và Elbit trong việc tiếp thị các sản phẩm quốc phòng cho chính phủ Qatar trong những năm gần đây.

Mordechai và đối tác của ông đã kiếm được hàng ngàn đô la tiền phí môi giới từ các giao dịch bán hàng của Elbit cho gia đình hoàng tộc Qatar.

Theo các nguồn tin, công ty này cũng đã ký hợp đồng với Perception, một công ty quan hệ công chúng thuộc sở hữu của Yisrael Einhorn, cựu nhân viên của Netanyahu, như một phần của chiến dịch nhằm nâng cao hình ảnh của Qatar trước thềm World Cup 2022.

Ban đầu, Mordechai vẫn tiếp tục giữ vị trí của mình trong nhóm đàm phán ngay cả sau khi các báo cáo về mối liên hệ của ông với Qatar được đưa ra.

[CBSNews: Israel sold advanced F-15 systems and gear to Qatar and Saudi Arabia – report]

6. 'Chúng tôi không thấy có sự leo thang nào': Quân đội Ukraine bác bỏ tuyên bố của Putin về việc Nga tiến quân vào Kupyansk.

Putin cho biết lực lượng Nga hiện cách thành phố Sumy ở phía đông bắc Ukraine khoảng 10,5 km và cách Kupyansk, thuộc vùng Kharkiv của Ukraine, từ 2,5 đến 5 km. Ông mô tả sự tiến quân này là một phần trong nỗ lực thiết lập cái mà Mạc Tư Khoa gọi là "vùng an ninh" dọc biên giới. Ông ta cho biết như trên trong một cuộc phỏng vấn tại Kremlin hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu.

Tuy nhiên, trích dẫn một chỉ huy tiểu đoàn thuộc Lữ đoàn Vệ binh Quốc gia số 13 "Khartiia" của Ukraine, phát ngôn nhân Bộ Quốc phòng Ukraine, Chuẩn tướng Oleksii Hromov, đã bác bỏ nhận định của lãnh đạo Điện Cẩm Linh. Ông cho biết trong khi quân đội Nga tiếp tục cố gắng xâm nhập các tuyến đường dẫn đến Kupyansk, thì không có sự leo thang đáng kể nào trong cuộc tấn công của họ trong những tuần gần đây.

"Mọi người từ lâu đã quen với những tuyên bố sai sự thật do giới lãnh đạo chính trị và quân sự Nga đưa ra"

Đồng thời, ông thừa nhận rằng lực lượng Nga vẫn đang tiếp tục tìm cách tập trung quân gần Kupiansk và xâm nhập thành phố.

Theo Chuẩn tướng Oleksii Hromov, các đơn vị của Khartiia có nhiệm vụ phong tỏa các tuyến đường tiếp cận của Nga, ngăn chặn lực lượng địch tập trung và cản trở Mạc Tư Khoa phát động các chiến dịch tấn công quy mô lớn vào thành phố.

Ông cho biết quân đội Ukraine không nhận thấy sự gia tăng đáng kể nào trong hoạt động của Nga trong những tuần gần đây và không có cuộc tấn công cơ giới nào xảy ra.

Thay vào đó, lực lượng Ukraine đang tiến hành các hoạt động hàng ngày để tiêu diệt quân Nga trên các tuyến đường tiếp cận Kupyansk, giữ vững các vị trí phòng thủ và thực hiện các nhiệm vụ tìm kiếm và tấn công, ông nói. Lữ đoàn này cũng đã thiết lập điều mà ông mô tả là "vùng tiêu diệt" và theo dõi sát sao các tuyến đường, chiến thuật và diễn tập của quân Nga.

Đồng thời, Chuẩn tướng Oleksii Hromov cho biết lữ đoàn đang chuẩn bị cho nhiều kịch bản khác nhau, bao gồm cả việc tiếp viện thêm quân dự bị của Nga và các cuộc tấn công mới có sự tham gia của xe thiết giáp và xe máy.

"Chúng tôi luôn chuẩn bị cho khả năng leo thang căng thẳng trong lĩnh vực của mình," ông nói.

Tuy nhiên, ông nói thêm rằng chiến thuật của Nga vẫn không thay đổi, quân đội Nga tiếp tục tấn công theo từng nhóm bộ binh nhỏ trong khi chịu tổn thất nặng nề trước lực lượng Ukraine.

Trong một cuộc phỏng vấn với nhà báo Pavel Zarubin, người thân cận với Điện Cẩm Linh, Putin cho biết mục tiêu của quân đội Nga hoạt động ở hướng Sumy và Vovchansk là tạo ra một vùng đệm sau cuộc xâm lược của Ukraine vào khu vực Kursk của Nga.

"Chỉ còn khoảng 10,5 km nữa là đến Sumy," Putin nói.

Đồng thời, ông khẳng định Nga không có tham vọng chính trị nào đối với thủ phủ khu vực này.

"Chúng tôi không có kế hoạch chính trị nào liên quan đến thành phố này hay toàn bộ khu vực", Putin nói, đồng thời cho biết thêm rằng các quyết định trong tương lai sẽ phụ thuộc vào khuyến nghị từ Bộ Quốc phòng và Bộ Tổng tham mưu Nga.

"Tôi xin nhắc lại rằng mục tiêu của lực lượng Nga ở hướng Sumy và Vovchansk là thiết lập một vùng an ninh dọc theo biên giới của chúng ta. Mục tiêu này được đặt ra sau cuộc xâm nhập của Quân đội Ukraine vào khu vực Kursk và các cuộc tấn công vào khu vực biên giới của chúng ta."

Putin cũng cho biết quân đội Nga đang ở cách vùng ngoại ô phía tây của Kupyansk từ 2,5 đến 5 km, đồng thời khẳng định các cuộc phản công của Ukraine đã thất bại trong việc ngăn chặn bước tiến của Nga.

Ông chế giễu các quan chức Ukraine vì chụp ảnh gần biển hiệu lối vào thành phố, nói rằng các đại diện của Kyiv "thích tổ chức các buổi chụp ảnh" ở đó.

Kupyansk bị quân đội Nga xâm lược trong những tuần đầu của cuộc xâm lược toàn diện trước khi được quân đội Ukraine giải phóng vào tháng 9 năm 2022. Nga đã nỗ lực tái chiếm thành phố vào cuối năm 2025, nhưng lực lượng Ukraine sau đó đã phát động một cuộc phản công thành công trong khu vực. Tổng thống Volodymyr Zelenskiy sau đó đã đến thăm mặt trận Kupyansk và quay một video bên cạnh biển hiệu lối vào bị hư hại của thành phố.

Putin cũng tuyên bố lực lượng Nga đang ở cách Sloviansk từ 8 đến 9 km và cách Kramatorsk khoảng 4 km, nhưng không đưa ra bằng chứng nào cho những con số này.

Ông ta không đề cập đến việc Nga vẫn chưa tiến đến biên giới hành chính của các vùng Donetsk và Luhansk của Ukraine hơn bốn năm sau khi phát động cuộc xâm lược toàn diện.

[Kyiv Post: ‘We’ve Seen No Escalation’: Ukrainian Army Rebuffs Putin’s Claim of Russian Advances on Kupyansk]

7. Thổ Nhĩ Kỳ đề nghị đăng cai tổ chức cuộc đàm phán hòa bình giữa Ukraine và Nga.

Hãng thông tấn Anadolu đưa tin, Thổ Nhĩ Kỳ đã tái khẳng định thiện chí đóng vai trò trung gian hòa giải trong cuộc chiến đang diễn ra ở Ukraine, đồng thời đề nghị đăng cai vòng đàm phán mới giữa phái đoàn Ukraine và Nga.

Fidan đề nghị đăng cai tổ chức các cuộc đàm phán hòa bình mới giữa Ukraine và Nga.

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan tuyên bố rằng Ankara cam kết chấm dứt xung đột thông qua các biện pháp ngoại giao.

" Chúng tôi nỗ lực hướng tới việc sớm kết thúc cuộc xâm lược Ukraine của Nga thông qua đối thoại và trên cơ sở luật pháp quốc tế. Trong bối cảnh này, tôi muốn tuyên bố không chỉ với các bên, như tôi đã thông báo trước đó, mà còn với công chúng toàn cầu rằng chúng tôi sẵn sàng đưa các phái đoàn của Nga và Ukraine trở lại bàn đàm phán tại đất nước chúng tôi một lần nữa."

Trước đây, Thổ Nhĩ Kỳ đóng vai trò trung gian hòa giải. Các vòng đàm phán quan trọng cuối cùng do Ankara chủ trì diễn ra vào tháng 5 và tháng 6 năm ngoái, đỉnh điểm là một thỏa thuận mang tính bước ngoặt, tạo điều kiện cho việc trao đổi tù nhân quy mô lớn, liên quan đến 1.000 tù nhân từ mỗi bên.

Đề xuất của Thổ Nhĩ Kỳ được đưa ra trong bối cảnh Kyiv đang tăng cường các hoạt động ngoại giao và chiến lược của riêng mình. Trong bài phát biểu tối ngày 27 tháng 6, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã vạch ra các ưu tiên cốt lõi của Ukraine trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO sắp tới, dự kiến diễn ra tại Ankara vào ngày 7-8 tháng 7.

Tổng thống Zelenskiy nhấn mạnh rằng chương trình nghị sự của Ukraine tập trung vào việc bảo đảm các hệ thống phòng không tiên tiến, bảo đảm khả năng tự chủ về năng lượng và duy trì áp lực quốc tế liên tục đối với Nga. Ông lưu ý rằng tháng 6 và tháng 7 là những tháng then chốt cho các cuộc họp cao cấp và Ukraine đã trình bày các đề xuất cho các đối tác chủ chốt.

Tổng thống Zelenskiy tuyên bố: "Những người bạn của Putin cũng đã nghe từ Kyiv rằng một cuộc gặp gỡ là có thể và việc chấm dứt chiến tranh là khả thi", đồng thời nói thêm rằng trách nhiệm giờ đây thuộc về Mạc Tư Khoa để tiến một bước hướng tới hòa bình. "Nga phải rút cuộc chiến này khỏi Ukraine. Chúng ta không cần chiến tranh."

Tại hội nghị thượng đỉnh sắp tới, Tổng thư ký NATO Mark Rutte tuyên bố rằng các đồng minh dự kiến sẽ công bố các hợp đồng quốc phòng mới trị giá hàng chục tỷ đô la, thể hiện sự ủng hộ lâu dài dành cho Kyiv.

Trong khi các con đường ngoại giao đang được đề xuất ở nước ngoài, bầu không khí chính trị bên trong nước Nga dường như đang trở nên cứng rắn hơn.

Những người theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan ở Nga đang ngày càng gây áp lực lên Putin để ông từ bỏ mọi cuộc đàm phán đang diễn ra với Mỹ và leo thang đáng kể nỗ lực chiến tranh chống lại Ukraine.

Lời kêu gọi leo thang căng thẳng xuất hiện sau một loạt các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa thành công của Ukraine, vươn sâu vào lãnh thổ Nga, bao gồm cả Mạc Tư Khoa và St. Petersburg. Các nhà bình luận và blogger ủng hộ chiến tranh cho rằng ngoại giao đã thất bại và đang thúc giục Điện Cẩm Linh tìm cách đánh bại Ukraine hoàn toàn về mặt quân sự.

Một số tiếng nói cực đoan, chẳng hạn như doanh nhân theo chủ nghĩa dân tộc Konstantin Malofeyev, đã công khai đặt câu hỏi tại sao Nga không sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật.

Bất chấp những tuyên bố trong nước như vậy, Điện Cẩm Linh cho đến nay vẫn chống lại các yêu cầu chính thức từ bỏ các kênh ngoại giao hoặc tán thành việc sử dụng vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, áp lực này làm nổi bật sự căng thẳng nội bộ ngày càng gia tăng ở Nga khi khả năng tấn công tầm xa của Ukraine tiếp tục gây thiệt hại cho các mục tiêu nằm sâu phía sau chiến tuyến.

[Kyiv Post: Turkey Offers to Host Ukraine-Russia Peace Talks]

8. Tổng thống Trump cho biết cuộc gặp giữa Mỹ và Iran sẽ diễn ra vào hôm nay tại Qatar.

Tổng thống Trump hôm thứ Hai cho biết Iran đã yêu cầu một cuộc gặp sẽ diễn ra vào thứ Ba tại Qatar, nhưng không nêu rõ chi tiết cụ thể.

"IRAN ĐÃ YÊU CẦU MỘT CUỘC GẶP GỠ," tổng thống viết trên nền tảng Truth Social của mình. "CUỘC GẶP GỠ SẼ DIỄN RA VÀO NGÀY MAI TẠI DOHA!"

Iran và Mỹ đã trao đổi các cuộc tấn công vào cuối tuần trước khi cả hai bên đồng ý tạm ngừng giao tranh.

Cho đến nay, cuộc gặp trực tiếp duy nhất giữa hai bên kể từ khi Tổng thống Trump và người đồng cấp Iran ký biên bản ghi nhớ là một ngày đàm phán diễn ra cách đây hơn một tuần tại Thụy Sĩ.

Tổng thống Trump cho biết những nỗ lực dự kiến của các quan chức Mỹ tại Qatar trong tuần này "có thể quan trọng, có thể không" sau khi Iran phủ nhận việc các nhà đàm phán của họ sẽ gặp gỡ người Mỹ ở Trung Đông.

"Cuộc gặp ở Doha có thể sẽ quan trọng, cũng có thể không," Tổng thống Trump nói với các phóng viên trong Phòng Bầu dục, đề cập đến thủ đô của Qatar. "Chúng ta sẽ sớm biết thôi."

Kushner và Witkoff sẽ dẫn đầu các cuộc đàm phán hòa bình tại Doha sau các cuộc tấn công cuối tuần.

Tổng thống Trump cho biết các quan chức Mỹ và Iran sẽ gặp nhau tại Doha vào thứ Ba, chỉ vài ngày sau khi một loạt các cuộc đụng độ quân sự làm căng thẳng bản ghi nhớ thường trực giữa Washington và Tehran.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt xác nhận trên chương trình "Fox & Friends" rằng các đặc phái viên Jared Kushner và Steve Witkoff sẽ đến Qatar để tham dự "các cuộc họp cao cấp" liên quan đến bản ghi nhớ được ký kết hồi đầu tháng này.

"Theo quan điểm của chúng tôi, chúng tôi đang tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn," Leavitt nói. "Bạo lực sẽ bị đáp trả bằng bạo lực. Đã có những vụ tấn công vào các tàu thương mại mà Hoa Kỳ, dưới sự chỉ đạo của tổng thống, đã đáp trả và điều đó sẽ tiếp tục xảy ra nhưng chúng tôi hy vọng sẽ không thấy điều đó lặp lại."

Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ hôm thứ Bảy cho biết họ đã tấn công lãnh thổ Iran vào cuối tuần qua để đáp trả các vụ tấn công của Iran vào hai tàu chở hàng - trong đó có một tàu chở hơn 2 triệu thùng dầu thô. Iran đã đáp trả vào Chúa Nhật bằng cách phóng hỏa tiễn vào Bahrain và Kuwait.

Cả Mỹ và Iran đều cáo buộc nhau vi phạm thỏa thuận ngừng bắn tạm thời, và hôm Chúa Nhật, Tổng thống Trump đã đưa ra lời cảnh báo gay gắt đối với Tehran.

"Có thể sẽ đến lúc chúng ta không còn khả năng hành động một cách hợp lý nữa, và sẽ buộc phải dùng đến biện pháp quân sự để hoàn thành công việc mà chúng ta đã bắt đầu rất thành công," Tổng thống Trump nói. "Nếu điều đó xảy ra, Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ không còn tồn tại nữa!"

Một quan chức Mỹ, giấu tên để thảo luận về các cuộc đàm phán, cho biết rằng sau các cuộc tấn công, cả hai bên sẽ ngừng các hành động thù địch và "các cuộc đàm phán kỹ thuật dự kiến sẽ tiếp tục trên tất cả các lĩnh vực của bản ghi nhớ."

"Cả hai bên sẽ tạm thời ngừng căng thẳng và tàu thuyền có thể di chuyển tự do", quan chức này cho biết trong một tuyên bố.

Hôm thứ Hai, Leavitt nói rằng tổng thống "rõ ràng" muốn ký kết một thỏa thuận hòa bình nhưng ông đã chứng minh "rằng ông ấy không ngại sử dụng sức mạnh quân sự của chúng ta."

"Nếu Iran chọn hành động xấu, họ sẽ tự chứng tỏ mình là kẻ bị cô lập ở Trung Đông," Leavitt nói. "Họ đã hoàn toàn xa lánh các đối tác vùng Vịnh và Ả Rập trong khu vực, và Hoa Kỳ sở hữu quân đội mạnh nhất và tốt nhất. Tổng thống vẫn có quyền sử dụng nó."

[CBSNews: Meeting between U.S. and Iran to take place Tuesday in Qatar, Trump says]

9. Israel công nhận tội ác diệt chủng Armenia trong bối cảnh căng thẳng với Thổ Nhĩ Kỳ.

Chính phủ Israel hôm Chúa Nhật đã đồng ý bỏ phiếu chính thức công nhận vụ diệt chủng Armenia, trong bối cảnh quan hệ với Thổ Nhĩ Kỳ ngày càng xấu đi.

"Bất chấp những tài liệu lịch sử đầy đủ và rõ ràng, nạn diệt chủng Armenia cho đến ngày nay vẫn là chủ đề của một chiến dịch phủ nhận và giảm nhẹ có hệ thống, bao gồm cả việc viết lại lịch sử một cách thao túng, chủ yếu do chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện," Ngoại trưởng Israel Gideon Sa'ar phát biểu tại một cuộc họp nội các.

"Nhiều người tin rằng Đế quốc Ottoman đã phạm những tội ác diệt chủng một cách có hệ thống, với mục đích tiêu diệt người Armenia", ông nói thêm.

Vụ diệt chủng Armenia đã dẫn đến cái chết của khoảng 1,5 triệu người Armenia trong khoảng thời gian từ năm 1915 đến năm 1923. Thổ Nhĩ Kỳ luôn bác bỏ thuật ngữ này, nhưng hơn 30 quốc gia trên thế giới — bao gồm Pháp, Đức, Mỹ, Li Băng và Syria — đã công nhận các vụ giết người hàng loạt này là tội diệt chủng.

Cuộc bỏ phiếu của chính phủ Israel diễn ra trong bối cảnh mối quan hệ giữa hai cường quốc chính trong khu vực, vốn từng rất bền chặt, ngày càng xấu đi trong những năm gần đây. Bước ngoặt là cuộc chiến của Israel ở Gaza, khiến hơn 73.000 người Palestine thiệt mạng và bùng phát sau khi Hamas phát động một cuộc tấn công khủng bố nhằm vào thường dân Israel vào ngày 7 tháng 10 năm 2023.

Thổ Nhĩ Kỳ, bao gồm cả Tổng thống Recep Tayyip Erdoğan, từ lâu đã cáo buộc Israel phạm tội diệt chủng ở Gaza, điều mà Israel luôn phủ nhận. Trước cuộc bỏ phiếu về văn bản này, Phó Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Cevdet Yılmaz đã mô tả nghị quyết của Israel là "một nỗ lực che đậy tội ác của chính họ".

Sa'ar khẳng định cuộc bỏ phiếu "không phải là 'hành động trả đũa' cho thái độ thù địch công khai, cùng với những lời lẽ khủng khiếp và hành động thù địch của Thổ Nhĩ Kỳ, dưới sự lãnh đạo của Erdogan, đối với Israel." Ông nói thêm: "Hơn nữa, việc Thổ Nhĩ Kỳ lan truyền những luận điệu sai lệch chống lại Israel không có nghĩa là nước này được miễn trừ khỏi những sự thật lịch sử."

[CBSNews: Israel recognizes Armenian genocide amid tensions with Turkey]

10. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đe dọa "ngừng hoàn toàn" đàm phán nếu thỏa thuận ngừng bắn bị vi phạm.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đã nhận trách nhiệm về các vụ tấn công ở Bahrain và Kuwait, tuyên bố mục tiêu là căn cứ không quân Al Asad ở Kuwait.

"Hãy cho kẻ thù biết rằng việc vi phạm lệnh ngừng bắn... sẽ dẫn đến việc đình trệ hoàn toàn các hoạt động đang diễn ra," Lực lượng Vệ binh Cách mạng nói thêm.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng, đơn vị kiểm soát kho hỏa tiễn đạn đạo của Iran, chỉ chịu sự chỉ huy của Lãnh tụ tối cao Ayatollah Mojtaba Khamenei và được tường trình đang nắm giữ ảnh hưởng lớn hơn nữa trong Cộng hòa Hồi giáo.

Quân đội Mỹ cho biết "Iran đã có cơ hội tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn" nhưng "đã chọn không làm vậy" khi lực lượng của họ tấn công người Kiku.

Theo các trang web theo dõi tàu biển, tàu Kiku dường như đang cố gắng sử dụng tuyến đường được thiết lập gần bờ biển Oman, một tuyến đường thay thế cho tuyến đường bị Iran cấm vận chạy qua vùng biển của nước này, khi nó bị tấn công.

Một quan chức Mỹ cho biết các cuộc đàm phán với Iran dự kiến sẽ tiếp tục.

Một quan chức Mỹ nói với đài CBS News rằng các cuộc đàm phán với Iran dự kiến sẽ tiếp tục và cả Mỹ lẫn Iran sẽ ngừng các cuộc tấn công lẫn nhau sau khi hai bên trao đổi các đòn tấn công vào cuối tuần. Quan chức này cho biết thêm, các tàu thuyền sẽ được phép di chuyển tự do trong eo biển Hormuz.

[CBSNews: Iran's Revolutionary Guard threatens "complete halt" to talks if ceasefire is violated]

11. Các nhà lãnh đạo Baltic cho rằng cuộc chiến ở Ukraine đang biến Liên Hiệp Âu Châu thành "Dự án hòa bình bằng vũ khí".

Hai nhà lãnh đạo các nước Baltic nói với Euractiv bên lề một hội nghị ở Ba Lan rằng cuộc đấu tranh của Ukraine chống lại sự xâm lược của Nga đang làm thay đổi Âu Châu một cách căn bản.

Tuần trước, các nhà lãnh đạo sườn phía Đông đã sử dụng Hội nghị Phục hồi Ukraine để lập luận rằng chính sách của Âu Châu đối với quốc gia bị bao vây này không thể chỉ được coi là vấn đề tái thiết hay mở rộng đơn thuần. Đây là một trường hợp thử nghiệm về khả năng thích ứng của Âu Châu với thế giới mới trên cả phạm vi khu vực và toàn cầu.

"Nếu nhìn lại sau 20 năm nữa, đây chính là thời điểm hợp tác quốc phòng của Liên Hiệp Âu Châu thực sự phát huy hiệu quả," Thủ tướng Estonia Kristen Michal chia sẻ với Euractiv trong một cuộc phỏng vấn.

"Âu Châu từng là một dự án hòa bình không vũ trang. Giờ đây, nó sẽ là một dự án hòa bình – nhưng có vũ trang."

"Đó là một sự khác biệt lớn bởi vì nếu Âu Châu - khu vực giàu có nhất thế giới - có vũ khí và khả năng đối phó với các mối đe dọa an ninh từ bên trong và bên ngoài, Âu Châu sẽ trở nên mạnh mẽ hơn rất nhiều."

Đối với Michal, sự thay đổi không chỉ nằm ở chi tiêu quân sự. Ông lập luận rằng một Âu Châu mạnh mẽ hơn cũng sẽ trở thành một đối thủ toàn cầu đáng tin cậy hơn.

" Âu Châu đang trở nên phổ biến hơn trên toàn cầu và ở khắp mọi nơi nhờ thương mại tự do, thị trường và tính ổn định mà trước đây từng bị coi là nhàm chán. Nhưng hiện tại, nó là một mặt hàng thiết yếu", Michal nói.

"Vì những lý do không mấy tốt đẹp, nhưng những điều tốt đẹp đang xảy ra cho tương lai của Âu Châu," ông nói thêm.

Đây không phải là thời điểm thích hợp cho các cuộc đàm phán hòa bình.

Trong khi giới lãnh đạo cũ của Liên Hiệp Âu Châu đang thúc đẩy các cuộc đàm phán trực tiếp với Nga để chấm dứt xung đột, các nước vùng Baltic lại không mấy tin tưởng vào điều đó.

"Đã đến lúc tiến hành đàm phán để đóng băng chiến tuyến và chấm dứt đổ máu", Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát biểu khi hội nghị khai mạc. Văn phòng của António Costa, Chủ tịch Hội đồng Âu Châu, cũng mới đây đã liên hệ trực tiếp với Điện Cẩm Linh để thiết lập các kênh liên lạc trực tiếp.

Thủ tướng mới của Latvia, Andris Kulbergs, lại có quan điểm khác. "Tôi không tin vào các thỏa thuận hòa bình," ông nói với Euractiv – ít nhất là "không phải bây giờ". Ông lập luận rằng nhiệm vụ không phải là chuẩn bị cho sự thỏa hiệp, mà là bảo đảm không có "mắt xích yếu" nào ở biên giới phía đông của Âu Châu.

"Bảo đảm an ninh cho sườn phía Đông là mục tiêu ưu tiên, mang lại lợi ích cho toàn Âu Châu trong ngắn hạn và dài hạn", tuyên bố chung của Estonia, Phần Lan, Latvia, Lithuania, Ba Lan, Rumani và Thụy Điển được đưa ra hôm thứ Năm nêu rõ.

Ông Kulbergs – người mới nhậm chức trong bối cảnh tranh cãi xung quanh cách chính phủ tiền nhiệm giải quyết máy bay điều khiển từ xa trong không phận Latvia – nhấn mạnh vào việc tăng cường vũ khí của Âu Châu hơn là tìm cách xích lại gần Mạc Tư Khoa.

"Chúng ta phải có một đường lối thống nhất – chỉ khi đó mới không có những ý tưởng kỳ quặc nào cả," ông nói. "Đó chính là lý do tại sao chúng ta có những người hàng xóm tốt. Trước hết, chúng ta phải tin tưởng vào chính mình. Chúng ta phải thể hiện sức mạnh."

Ông Kulberg vẫn tin tưởng vào sự hỗ trợ của NATO và Mỹ nếu Nga trực tiếp đe dọa Latvia hoặc các đồng minh Âu Châu khác ở sườn phía đông.

"Tôi không hề nghi ngờ gì cả," ông nói, chỉ vào khoản đầu tư quốc phòng của Latvia lên tới 5% GDP của nước này, đạt mục tiêu do liên minh đề ra sau áp lực từ Ông Donald Trump. "Chúng tôi đã làm tròn bổ phận của mình."

Ông hy vọng hội nghị thượng đỉnh NATO với Tổng thống Trump tại Ankara sẽ diễn ra vào tháng tới: "Không có bất ngờ ngớ ngẩn nào."

[Kyiv Post: Baltic Leaders Say Ukraine War Is Transforming EU into ‘Project of Peace With Arms’]