Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca.

Khi ấy, Đức Giê-su nói với đám đông về ông Gio-an rằng : “Tôi phải ví người thế hệ này với ai? Họ giống ai? Họ giống như lũ trẻ ngồi ngoài chợ gọi nhau mà nói :
‘Tụi tôi thổi sáo cho các anh,
mà các anh không nhảy múa;
tụi tôi hát bài đưa đám,
mà các anh không khóc than.’
“Thật vậy, ông Gio-an Tẩy Giả đến, không ăn bánh, không uống rượu, thì các ông bảo : ‘Ông ta bị quỷ ám.’ Con Người đến, cũng ăn cũng uống như ai, thì các ông lại bảo : ‘Đây là tay ăn nhậu, bạn bè với quân thu thuế và phường tội lỗi.’ Nhưng Đức Khôn Ngoan đã được tất cả con cái mình biện minh cho.”

Đó là Lời Chúa

 

Dụ ngôn bắt đầu bằng việc đầu ngày chủ vườn nho thuê thợ. Nhiều nhóm thợ
được thuê vào các giờ khác nhau. Nhóm thợ thuê sớm nhất vào đầu ngày và
họ đồng í một đồng một ngày công. Các nhóm thợ thuê vào giữa buổi sáng,
giữa trưa, sau trưa, chủ hứa trả lương hợp lẽ, công bằng, nhưng không biết
bao nhiêu. Nhóm thợ thuê vào cuối ngày chủ không hứa mức lương. Cuối ngày,
sự việc em xuôi, nếu trả tuần tự, làm trước trả trước, làm sau trả sau. Nhận
tiền rồi đi, mọi sự sẽ tốt đẹp. Đàng này chủ trả thợ thuê sau trước, thợ thuê
trước sau, tất cả đều nhận một đồng nên thợ thuê từ sáng sớm phàn nàn, chỉ
trích chủ. Thợ phê bình chủ tồn tại trong mọi thời đại. Mấy ai chưa từng nghe
thợ nhận xét, phê bình chủ. Biết không tài giỏi bằng, không giao thiệp rộng
hơn, không nhiều kinh nghiệm thương trường hơn, nhưng vẫn phê bình chủ.
Câu trả lời của chủ đáng cho chúng ta suy gẫm.

Tôi đâu có xử bất công với bạn. Bạn đã chẳng thoả thuận với tôi một quan tiền
sao..... Không lẽ tôi không có quyền tuỳ í định đoạt về những gì là của tôi sao?
Hay vì bạn thấy tôi tốt bụng mà đâm ra ghen tức Mt 20:13-15

Ghen tị vì lòng tốt của người khác là bộc lộ tấm lòng hẹp hòi của chính mình.
Khi thấy người làm điều tốt cho tha nhân, người có lòng nhân không ghen tị,
đúng ra nên kính phục, bầy tỏ tấm lòng quí mến, kính trọng. Ghen tị với người
tốt bụng là để cho thói hư, tật xấu làm chủ cuộc sống. Lời nói phát ra từ cõi
lòng để tham vọng làm chủ.

Chủ vườn nho tôn trọng và thực thi đúng lời hứa. Hầu như ai trong chúng ta
cũng có lúc bị ngoại cảnh chi phối. Sai lầm lớn nhất và nguy hiểm nhất là để của
cải, vật chất ảnh hưởng cách ta xử thế, suy nghĩ. Của cải, vật ngoài thân nhưng
là nguyên nhân chia rẽ gia đình, làm mờ lí trí, chọn đi bên lề công lí. Thiếu cảnh
giác, vật ngoài thân trói buộc ta, tạo ảo giác dẫn ta đi sai đường. Người thợ
phàn nàn về tiền lương là trường hợp điển hình. Anh sai lầm khi dựa vào vật
chất phê phán lòng tốt của chủ.

Hạnh phúc thật không lệ thuộc vào của cải, vật chất. Con tim chân chính mang
lại hạnh phúc thật. Vật chất chi phối nên đôi khi ta không nhận ra mình đang
hạnh phúc. Thợ làm đầu ngày may mắn hơn thợ vào làm cuối ngày mà không
nhận ra. Cả hai cùng vất vả nhưng một người lòng thanh thản, yên tâm, cuối
ngày có lương. Người kia cũng đứng nắng suốt ngày, lòng bồn chồn, lo lắng vì
ngày sắp tàn. Niềm hy vọng tàn phai theo nắng chiều. Chủ mang đến cho anh
niềm hy vọng. Anh vui mừng vì nhận việc lúc đang thất vọng; trong khi người
kia quên mình may mắn có việc từ sớm.

Tôi có quyền định đoạt những gì tôi đang có.

Đây là bài học khôn ngoan về xử dụng của cải. Của bạn làm ra bạn toàn quyền
xử dụng. Vì tự do xử dụng vật chất của cải mình làm chủ nên chọn lựa của bạn
luôn có hậu quả đi kèm. Đây là trách nhiệm của người làm chủ. Của cải, vật
chất không đứng độc lập nhưng luôn cần cách xử dụng chúng. Cách một, bạn
chọn làm tôi cho của cải. Cách hai, bạn chọn thoả mãn đam mê, tật xấu phục
vụ chính mình. Cách ba, bạn chọn cải đi chung với nhân đức, phục vụ tha nhân.
Chủ chọn cách thứ ba, phục vụ tha nhân.

Chủ cho biết vật chất không làm chủ con người; con người làm chủ vật chất,
bắt chúng phục vụ lợi ích con người. Là chủ vườn nho, là chủ của thợ và là chủ
của tiền tài. Tất cả đều phải nghe lời chủ. Có của nhưng trở thành nô lệ, tôi đòi
cho chúng là điều đáng tiếc. Chủ xác định, ông là chủ và của cải phải phục tùng
ông. Chủ có quyền trả mức lương thấp hơn cho những thợ đến sau nhưng
chọn trả bằng nhau. Điều này cho biết ông làm chủ của cải, vật chất. Không so
đo, so sánh hơn thiệt cho biết chủ là người rộng lượng, từ bi, nhân hậu. Không
nhận ra chủ rộng lượng, có lòng nhân là một thiếu sót. Mọi hành động bác ái
lớn nhỏ đều đáng ca tụng.

Có lẽ niềm vui của chủ không chú trọng vào thành quả nhưng chú tâm vào
niềm vui trong lòng thể hiện trên khuôn mặt thợ. Trừ nhóm thợ thuê đầu tiên,
các nhóm thợ khác đều vui mừng khi nhận lương. Không rõ điều gì khiến thợ
kiên tâm, bền chí chờ đến phút chót với niềm hy vọng được thuê mướn. Anh
thể hiện cách rõ ràng tấm lòng khao khát được thuê mướn. Anh được việc vào
lúc ngày sắp tàn cho biết anh sống trong hy vọng và được toại nguyện vào giờ
cuối. Người kiên tâm thường được toại nguyện, thiếu kiên trì là tự đầu hàng.

Hạnh phúc thay người biết dùng vật chất, của cải phục vụ tha nhân. Họ nhận
biết niềm vui của tha nhân cũng là niềm vui của chính họ.

 

Camille Dalmas, trong mục Vatican Insight của I. Media, ngày 15 tháng 9, 2026, đưa tin: Trong một văn bản *tự sắc* (văn bản do Đức Giáo Hoàng tự ý ban hành) được công bố vào thứ Hai, ngày 14 tháng 9 năm 2026, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã thông báo bãi bỏ biện pháp thắt lưng buộc bụng về lương tại Vatican từng được Đức Giáo Hoàng Phanxicô áp dụng trong đại dịch COVID-19. Gần 5,000 nhân viên Vatican sẽ lại được hưởng chế độ tăng lương theo thâm niên, và một số mức lương sẽ được điều chỉnh tăng lên.

Vào ngày 23 tháng 3 năm 2021, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã ban hành văn bản *tự sắc* có tựa đề "Một tương lai bền vững" (A Sustainable Future). Văn bản này nhằm giải quyết tình hình tài chính khó khăn do năm đầu tiên của đại dịch COVID-19 và khoản thâm hụt cơ cấu lớn gây ra. Nó đưa ra các biện pháp nghiêm ngặt ảnh hưởng đến bảng lương của nhân viên Vatican và các cơ quan trực thuộc Tòa Thánh.

Một số mức lương—đặc biệt là lương của các Hồng Y, người đứng đầu các bộ thuộc Giáo triều Rôma, các linh mục và tu sĩ làm việc tại Giáo triều—đã bị cắt giảm. Ngoài ra, Đức Giáo Hoàng còn ra lệnh tạm dừng việc tăng lương theo thâm niên đối với toàn bộ nhân sự (khoản tăng lương thường được thực hiện hai năm một lần). Việc tạm dừng này đã kéo dài suốt 5 năm qua, gây ra sự thất vọng và hoang mang cho một số nhân viên.

Trong văn bản *tự sắc* mới—được công bố đúng vào ngày sinh nhật của ngài nhưng đã được ký từ ngày 1 tháng 9—Đức Giáo Hoàng Leo XIV thông báo rằng ngài đã từng phần đảo ngược chỉ thị của người tiền nhiệm vào ngày 16 tháng 6 năm 2025. Sự kiện này diễn ra chỉ vài tuần sau khi ngài đắc cử, thông qua một phúc nghị (rescript) không được công khai vào thời điểm đó. Văn bản này đã bãi bỏ Điều 3, vốn quy định việc cắt giảm 3% lương đối với các linh mục và tu sĩ làm việc tại Giáo triều Rôma nhưng không giữ các trọng trách lớn.

Khôi phục chế độ thâm niên nhưng không áp dụng hồi tố

Dù ghi nhận rằng quy định trước đó được Đức Giáo Hoàng Phanxicô ban hành nhằm giải quyết "thách thức đặc biệt của đại dịch", Đức Giáo Hoàng Leo XIV vẫn quyết định bãi bỏ hoàn toàn quy định này. Ngài bày tỏ sự "tin tưởng" rằng các cơ quan của Tòa Thánh sẽ có thể tiếp tục "đảm bảo sự bền vững về kinh tế".

Quyết định của Đức Giáo Hoàng được đưa ra sau khi tham vấn Văn Phòng Kinh tế. Văn phòng này chịu trách nhiệm thực thi biện pháp này – một biện pháp vốn vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ phía nhân viên. Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh rằng quyết định hủy bỏ quy định cũ không có hiệu lực hồi tố.

Trên thực tế, nhân viên Vatican nhận lương 13 kỳ mỗi năm, cùng với khoản chi trả thứ 14 khi nghỉ việc. Thu nhập của họ bao gồm khoản tăng lương theo thâm niên hai năm một lần, cũng như các đợt điều chỉnh theo lạm phát. Chẳng hạn, một nhân viên cấp 6 có thể được tăng khoảng 40 euro (khoảng 46 USD) tiền thâm niên sau mỗi hai năm.

Lương của các Hồng Y, các vị trưởng bộ và quan chức cấp cao thuộc Giáo triều cũng dự kiến sẽ tăng. Tuy nhiên, Đức Giáo Hoàng không hủy bỏ khoản cắt giảm bổ sung trị giá "vài trăm euro" mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã áp dụng đối với các Hồng Y vào năm 2024. Theo các nguồn tin của chúng tôi, một Hồng Y làm việc tại Giáo triều hiện nhận mức lương từ 4,500 đến 5,000 euro mỗi tháng.

Thay đổi quan điểm về tài chính

Kể từ khi đắc cử, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã nhiều lần hủy bỏ các quy định do Đức Giáo Hoàng Phanxicô ban hành, đặc biệt là những quy định liên quan đến hoạt động tài chính của Vatican và một số cơ quan trực thuộc. Trong một cuộc phỏng vấn được công bố vào tháng 9 năm 2025, ngài đã bác bỏ những lo ngại thái quá về tình hình tài chính của Vatican.

Ngài thậm chí còn cho rằng Vatican có thể đã phát đi "tín hiệu tiêu cực" và làm nản lòng một số nhà hảo tâm khi tạo ra ấn tượng rằng Tòa Thánh quản lý tài chính không hiệu quả. Quan điểm này hoàn toàn trái ngược với những lo ngại mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô từng bày tỏ vào cuối triều đại của mình về tình trạng thâm hụt ngân sách mang tính cơ cấu của quốc gia nhỏ bé này.

Sự "thất vọng ở mức độ vừa phải" của một số nhân viên

Hiệp hội Nhân viên Giáo dân Vatican (ADLV) đại diện cho hơn 850 người lao động và trước đây từng chỉ trích văn bản *tự sắc* của Đức Giáo Hoàng Phanxicô. Hiệp hội này vẫn chưa đưa ra phản hồi về thông báo mới nhất hay trả lời yêu cầu bình luận từ I.MEDIA. Trong số những phản ứng ban đầu từ nhân viên, có người thừa nhận cảm thấy "thất vọng ở mức độ vừa phải" và thậm chí là "cam chịu".

Một nhân viên Vatican được I.MEDIA liên hệ cho biết biện pháp này "đáng hoan nghênh và là điều được mong đợi từ lâu", mặc dù việc không áp dụng hồi tố vẫn gây ra "một chút thất vọng". Tuy nhiên, người này bày tỏ sự băn khoăn về việc nhân viên không được tham vấn trước khi quyết định được đưa ra. Anh lưu ý rằng mọi thay đổi dường như đều phụ thuộc vào "thiện chí của Đức Giáo Hoàng". Nhân viên này cũng chỉ ra rằng mối quan tâm lớn nhất của họ là vấn đề lương hưu. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã lên tiếng cảnh báo về vấn đề này vào cuối triều đại giáo hoàng của ngài.

 

D. R. Esparza của tạp chí Aleteia, trong bản tin ngày 15 tháng 9, 2026, cho rằng: Văn kiện "Chăm sóc Ngôi nhà Chung của chúng ta" (Caring for Our Common Home) của Ủy ban Thần học Quốc tế đã tiến xa hơn thông điệp *Laudato Si’* khi gọi sự tàn phá môi trường là hành vi xúc phạm trực tiếp đến Đấng Tạo Hóa.

Thực vậy, ngày 2 tháng 9, Ủy ban Thần học Quốc tế đã công bố một văn kiện mới quan trọng (hiện mới chỉ có bản tiếng Ý) về thần học sáng thế, sinh thái học và trách nhiệm của con người. Với tựa đề *Chăm sóc Ngôi nhà Chung của chúng ta: Một phản ứng đầy trách nhiệm và tình huynh đệ đối với Thiên Chúa Ba Ngôi*, tài liệu dài hơn 29,000 từ này đã được Ủy ban thông qua với đa số phiếu vào tháng 7, được trình lên Đức Giáo Hoàng Leo XIV và được Hồng Y Víctor Manuel Fernández – Bộ trưởng Bộ Giáo lý Đức tin – cho phép công bố. Văn kiện được phát hành ngay sau Ngày Thế giới Cầu nguyện cho việc Chăm sóc Công trình Sáng thế, trong khuôn khổ "Mùa Sáng thế" của Giáo hội (diễn ra từ ngày 1 tháng 9 đến ngày 4 tháng 10 – lễ kính Thánh Phanxicô Assisi).

Tài liệu này là thành quả làm việc của một tiểu ban trong giai đoạn 2022–2025 — trùng với những năm cuối triều đại Đức Giáo Hoàng Phanxicô và giai đoạn đầu triều đại Đức Giáo Hoàng Leo XIV — đồng thời phát triển trực tiếp dựa trên nền tảng mà thông điệp *Laudato Si’* (năm 2015) đã thiết lập. Điểm mấu chốt về mặt thần học trong tài liệu là đề xuất thay thế cụm từ "tội lỗi sinh thái" (ecological sin) — vốn được Đức Giáo Hoàng Phanxicô sử dụng — bằng một cách diễn đạt chính xác hơn về mặt thần học. Dưới đây là năm điểm chính để hiểu rõ nội dung thực sự của tài liệu này.

1. Vấn đề sinh thái, trước hết, là một vấn đề thần học

Điểm khởi đầu của tài liệu là một khẳng định mà các tác giả cho rằng chưa được nhìn nhận đúng mức ngay cả trong nội bộ Giáo hội: cách chúng ta đối xử với công trình sáng thế không phải là vấn đề thuần túy thuộc về khoa học, chính trị hay thậm chí là đạo đức học — mà là vấn đề thần học. "Vấn đề sinh thái là một vấn đề thần học," như Vatican News đã tóm tắt: "cách chúng ta chăm sóc công trình sáng thế bộc lộ và định hình mối tương quan của chúng ta với Thiên Chúa." Tình trạng suy thoái môi trường đang ở mức báo động và cần có hành động khẩn cấp để đảm bảo sự bền vững của hành tinh. Ủy ban mô tả tình hình hiện nay là một cuộc khủng hoảng sinh thái và xã hội mang tính "thiển cận và tự sát", đòi hỏi phải có sự ứng phó — nhưng nhấn mạnh rằng sự ứng phó này phải bắt đầu bằng việc thay đổi các giá trị văn hóa và một cuộc hoán cải sinh thái nội tâm, chứ không chỉ bằng các giải pháp kỹ thuật và chính sách.

2. “Tội chống lại công trình sáng thế và Đấng Tạo Hóa” — một cách diễn đạt mới và chính xác hơn

Tài liệu đề xuất sử dụng ngôn ngữ thần học chính xác hơn. Hơn một thập niên sau khi thông điệp *Laudato Si’* đưa ra thuật ngữ "tội sinh thái", Ủy ban lập luận rằng cách diễn đạt này, tuy hữu ích, nhưng chưa lột tả hết mức độ nghiêm trọng về mặt thần học của vấn đề đang bị đe dọa.

Tài liệu nêu rõ: “Chúng tôi đề xuất hiểu tội lỗi chống lại Ngôi Nhà Chung này là ‘tội chống lại công trình sáng thế và chống lại Đấng Tạo Hóa’, bởi lẽ nó vi phạm ý nghĩa của công trình sáng thế mà Thiên Chúa – Đấng Tạo Hóa – đã định liệu”. Lý do cho việc sử dụng ngôn ngữ chính xác hơn này, theo giải thích của tài liệu, là vì vấn đề liên quan đồng thời đến hai thực tại: những tổn hại gây ra cho thiên nhiên và việc không nhận ra — hoặc thậm chí chủ động chối bỏ — kế hoạch của Đấng Tạo Hóa đối với công trình sáng thế. Như tài liệu đã diễn đạt, khi trích dẫn chính sự nhấn mạnh của Đức Giáo Hoàng về cách diễn đạt này: “chúng tôi tin rằng cần ưu tiên một cách diễn đạt vừa hàm ý những tổn hại gây ra cho thiên nhiên, vừa hàm ý việc không nhận ra hoặc thậm chí chối bỏ kế hoạch của Đấng Tạo Hóa – Đấng đã giao phó cho con người trách nhiệm quản lý và chăm sóc ngôi nhà chung của chúng ta”.

Việc phá hủy môi trường sống tự nhiên, gây ô nhiễm và khai thác tài nguyên không chỉ đơn thuần là những thiếu sót về mặt công dân hay chính sách. Đó là những hành vi xúc phạm đến Thiên Chúa — xúc phạm đến kế hoạch của Người đối với công trình sáng thế và xúc phạm đến bản tính Đấng Tạo Hóa của Người.

3. Ba mối tương quan bị biến dạng — chứ không phải chỉ một

Một điểm mấu chốt trong cách phân tích của tài liệu là sự khẳng định rằng tội sinh thái không phải là một hành vi phạm tội đơn lẻ, mà là sự biến dạng đồng thời của ba mối tương quan nền tảng. Tài liệu viết: “Do đó, ‘tội chống lại công trình sáng thế’ liên quan đến mối tương quan của chúng ta với Thiên Chúa – Đấng Tạo Hóa, với tha nhân và với chính công trình sáng thế; nó làm biến dạng ba mối tương quan vốn định hình nên con người chúng ta”. Sự sai lệch ba chiều này gắn kết trực tiếp cuộc khủng hoảng sinh thái với học thuyết xã hội của Giáo hội: “Vì thiếu sự khôn ngoan và tầm nhìn dài hạn trong việc chăm sóc ‘Ngôi nhà chung’ của chúng ta, ‘chúng ta không chỉ không tôn trọng kế hoạch của Thiên Chúa và ngược đãi công trình sáng thế, mà còn gây tổn hại cho anh chị em đồng loại, đặc biệt là những người nghèo khổ nhất và các thế hệ tương lai’.” Người nghèo — những người phải gánh chịu hậu quả nặng nề nhất của sự tàn phá môi trường trong khi lại ít góp phần gây ra tình trạng này nhất — chính là trọng tâm trong lập luận đạo đức của văn kiện. Văn kiện liệt kê những vấn đề đáng báo động như sự suy giảm đa dạng sinh học, ô nhiễm không khí và nguồn nước, cũng như những tác động môi trường do xung đột vũ trang gây ra, đồng thời lưu ý rằng các quốc gia nghèo nhất phải gánh chịu những hậu quả nặng nề hơn cả.

4. Cuộc khủng hoảng này có lịch sử hình thành — và nó đã bắt đầu từ thế kỷ 16

Văn kiện đặt tình trạng khẩn cấp về sinh thái hiện nay vào một vòng cung lịch sử lâu dài, mô tả điều được gọi là "sự chuyển đổi ba giai đoạn" trong mối quan hệ giữa văn hóa và thiên nhiên kể từ thế kỷ 16: thứ nhất, sự mất đi cái nhìn tự nhiên coi thiên nhiên là công trình sáng thế của Thiên Chúa; thứ hai, sự trỗi dậy của quan điểm ngày càng lấy con người làm trung tâm và mang tính khai thác trong mối quan hệ giữa nhân loại và tạo thế; và thứ ba, sự lan rộng của cuộc khủng hoảng sinh thái trên quy mô toàn cầu. Cách nhìn nhận lịch sử này gắn liền với sự phê phán rộng hơn của Giáo hội đối với mô hình kỹ trị — khuynh hướng coi thế giới tự nhiên là nguồn nguyên liệu để khai thác thay vì là món quà cần được chăm sóc, vun đắp.

5. Hoán cải sinh thái là vấn đề cá nhân, không chỉ là vấn đề chính trị

Tài liệu nhấn mạnh rằng việc ứng phó với cuộc khủng hoảng đòi hỏi nhiều hơn là những thay đổi về chính sách — nó đòi hỏi điều được gọi là "một sự hoán cải sinh thái đích thực trong lối sống của con người." Sự hoán cải này bắt nguồn từ nhãn quan về Thiên Chúa Ba Ngôi: mọi tạo vật đều mang dấu ấn của Ba Ngôi, và do đó, việc chăm sóc tạo vật chính là "lời đáp trả đầy trách nhiệm và tình huynh đệ đối với Thiên Chúa Ba Ngôi." Các giải pháp kỹ thuật — như thay đổi hệ thống sản xuất, tiêu dùng, giao thông và sử dụng năng lượng — là cần thiết nhưng chưa đủ.

Điều cốt yếu cần thiết là sự thay đổi trong tâm hồn, như Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã khẳng định — một nhận thức mới mẻ coi tạo thế là món quà, và sự khôi phục ơn gọi làm người quản lý mà sách Sáng Thế đã mô tả qua hai động từ tiếng Do Thái là *abad* và *shamar* — nghĩa là vun trồng và gìn giữ.

Hiện tại, tài liệu này mới chỉ được công bố bằng tiếng Ý. Bản dịch tiếng Anh dự kiến sẽ ra mắt trong vài tuần tới và sẽ có sẵn trên trang web của Vatican.

 

Thần học giải phóng cần áp dụng lăng kính phi thực dân hóa để phê phán trí tuệ nhân tạo và quyền lực kỹ thuật số, nhằm đảm bảo tiến bộ kỹ thuật bảo vệ phẩm giá con người thay vì gạt người nghèo ra bên lề xã hội.

Cesar Kuzma, trong mục Global Catholic của hãng tin UCA News ngày 15 tháng 9 năm 2026, viết: Tôi muốn bắt đầu bài suy tư này — với nhiệm vụ không hề dễ dàng là đóng góp một góc nhìn thần học — từ một quan điểm đặt ra những câu hỏi mà tôi tin là cần thiết để định hình bối cảnh cho toàn bộ quá trình này cũng như thực tại mà chúng ta đang sống. Nhờ đó, chúng ta có thể định vị bản thân trong không gian này một cách cởi mở, tự do và chú tâm; sẵn sàng lắng nghe với sự khiêm nhường, nhưng cũng với sự táo bạo và tự do nhất định để tiến bước ở một số khía cạnh cụ thể.

Điều gì đang diễn ra xung quanh chúng ta? Điều gì đang xảy ra ở những nơi xa xôi, bên ngoài không gian và thực tại của chúng ta? Những thách thức nào đang ập đến, và chúng ta sẵn sàng đến mức nào để nhìn thấy, cảm nhận và lắng nghe chúng?

Liệu chúng ta có dám lên tiếng và hành động, hay vẫn tê liệt trước những gì đang diễn ra và những tiếng kêu than đang vang lên ngay gần bên hoặc bao trùm lấy chúng ta? Liệu có lòng trắc ẩn hay sự thờ ơ? Những câu hỏi. Những thách thức.

Khi bàn về quyền lực kỹ thuật và những tiến bộ trong trí tuệ nhân tạo, chúng ta thấy mình đang đối diện với một sự kiện — một thời khắc lịch sử — đang diễn ra ở cả phạm vi gần và xa, toàn cầu lẫn địa phương, trong những thực tại đan xen và tác động sâu sắc đến tất cả chúng ta.

Thực tế là, tất cả chúng ta đều tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào kỷ nguyên mới này. Những câu hỏi này (và vô số câu hỏi khác mà chúng ta có thể đặt ra) mang ý nghĩa về mặt con người, xã hội, chính trị, kinh tế, môi trường-xã hội và tôn giáo; do đó, chúng cũng mang ý nghĩa thần học, bởi cách hiểu về thần học trong bối cảnh này cũng như cách thần học diễn giải tư duy và hành động của mình sẽ trở thành những yếu tố quan trọng.

Một nền thần học không thể im lặng

Xét về đức tin Kitô giáo, thần học không thể né tránh vấn đề này hay ngừng tham gia vào các cuộc đối thoại hoặc tranh luận, bởi nền tảng nhận thức luận của nó dựa trên niềm tin vào một Thiên Chúa đã làm người, đã mang lấy xác phàm — *sarx* — và đã gánh vác tất cả những điều đó vào chính Người. Không có gì là xa lạ đối với đức tin, và đức tin phản hồi một cách hiệu quả trong bối cảnh mà nó hiện diện — tức là thế giới mà chúng ta đang sống.

Ngày hôm nay chính là “ngày hôm nay” của lịch sử và, thực sự, là “ngày hôm nay” của đức tin (xét từ góc độ cánh chung luận: trong một đức tin và niềm hy vọng vừa được hoàn tất vừa được mong đợi ngay trong lịch sử, trong một thời khắc “hiện tại” tương ứng với điều đó).

Do đó, thần học có điều cần nói; nó có quyền bày tỏ quan điểm của mình. Nhưng đó không phải là một quan điểm mang tính phá hoại hay thiếu sự dấn thân cho chân lý; trái lại, đó là một quan điểm tham gia vào cuộc đối thoại và nỗ lực tìm kiếm sự thấu hiểu.

Để đạt được điều này, thần học cần phải lắng nghe, học hỏi, phân định và lên tiếng. Những câu hỏi mới, những câu trả lời mới. Những vấn đề mới, những hành động mới. Những chân trời mới cho thực hành thần học và cho toàn bộ sự hiện hữu của con người.

Ngày nay, trong không gian và thời gian này, chúng ta đang đối diện với một thế giới đã thay đổi hoàn toàn; cách chúng ta nhìn nhận cuộc sống và vị thế của mình trong đó đòi hỏi sự chú tâm, tinh thần trách nhiệm và sự quan tâm chăm sóc. Đây là sự thay đổi của cả một thời đại, như Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã nhiều lần cảnh báo chúng ta.

Sự chú tâm, bởi vì chúng ta được mời gọi nhìn xa hơn những gì hiện hữu ngay trước mắt, nhìn sâu hơn để khám phá những chân lý và thực tại khác thường bị che khuất khỏi tầm mắt. Tinh thần trách nhiệm, bởi vì chúng ta hiểu rằng mình không đơn độc trên thế giới này; có những người khác đang cùng bước đi với chúng ta, và không phải ai trong số họ cũng nhận thức được sự thay đổi này.

Tình thế này đòi hỏi chúng ta phải thể hiện sự chú tâm và tinh thần trách nhiệm cao độ hơn nữa, để không ai bị bỏ lại phía sau và để mọi sự diễn ra trong thế giới đã biến đổi này đều có thể bao hàm tất cả mọi người — mặc dù chúng ta biết rằng thực tế hiện nay chưa được như vậy.

Và sự quan tâm chăm sóc, bởi điều này bắt nguồn từ những gì chúng ta học được từ đức tin: đó là thái độ của người Samaritanô nhân hậu, nơi sự chú tâm và tinh thần trách nhiệm được thể hiện qua việc chăm sóc tha nhân, chăm sóc những người mà chúng ta tiếp cận, cũng như việc chúng ta đầy lòng trắc ẩn đón nhận nỗi đau và sự mong manh, dễ bị tổn thương của họ.

Quả thực, đó là những tình huống bị xâm phạm và bấp bênh — những cuộc đời bấp bênh — mượn cách diễn đạt của triết gia Judith Butler. Chắc chắn rằng, điều này đặt ra những thách thức cho việc suy tư về xã hội cũng như về đức tin.

Trong những bối cảnh mới này, hay khi đối diện với những “điều mới mẻ”, những “vấn đề mới” — như Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã viết trong thông điệp *Magnifica Humanitas* — chúng ta đang đối diện với những thực tại đòi hỏi một nền thần học vừa mang tính thích hợp, vừa cần thiết, và đồng thời mang tính giải phóng. Quan điểm thần học này mang tính giải phóng — và nhất thiết phải như vậy — bởi nó giải thoát con người khỏi những cơ cấu và hoàn cảnh mới đang giam hãm, nô dịch và ngăn cản họ sống cũng như phát triển trọn vẹn tiềm năng của mình.

"Chúng ta cần chia sẻ những trải nghiệm sống để tìm lại niềm hy vọng — một niềm hy vọng mang tính phản biện, xây dựng và có sự gắn kết cộng đồng”.

Những cơ cấu mới, những hình thái nô lệ mới

Một nền thần học giải phóng phải góp phần phá vỡ xiềng xích của những hình thái nô lệ mới — vốn bị thúc đẩy bởi các cấu trúc kinh tế và hạ tầng kỹ thuật số mới (một dạng thực dân mới). Điều này đòi hỏi tư duy và cách thực hành thần học của chúng ta (cụ thể ở đây là thần học giải phóng) cũng phải mang tinh thần phi thực dân hóa: biết hướng về những không gian khác, lắng nghe những tiếng nói khác, và giải cứu những người không thể bị bỏ lại phía sau.

Chúng ta phải tìm đến mọi người, ở khắp mọi nơi. Trong truyền thống Kitô giáo và theo Học thuyết Xã hội của Giáo hội, người ta thường nói đến các "cấu trúc tội lỗi". Đây là một nét đặc trưng trong truyền thống của Giáo hội Kitô giáo — tôi nói điều này với tư cách là một Kitô hữu và một nhà thần học Công Giáo, nhưng khi nhìn vào các truyền thống tôn giáo và các giáo hội Kitô giáo khác, ta cũng thấy điều tương tự.

Tuy nhiên, trong thần học giải phóng, đây là một thực hành thường xuyên và xuyên suốt.

Chúng ta chọn đứng về phía người nghèo, đồng hành cùng người nghèo và chống lại sự nghèo đói; nghĩa là chống lại mọi cấu trúc gây ra nghèo đói và bất công, cũng như những cấu trúc không thúc đẩy sự phát triển toàn diện của con người. Như Gustavo Gutiérrez đã dạy, nghèo đói đồng nghĩa với cái chết — một cái chết bất công.

Bảo vệ sự sống đòi hỏi những cam kết cụ thể đối với công lý, xét cả trên phương diện xã hội lẫn phương diện phục hồi.

Trong tông huấn *Dilexi Te*, Đức Giáo Hoàng Leo đã hướng sự chú ý đến những cấu trúc tội lỗi mới đang tạo ra nghèo đói và tình trạng bất bình đẳng sâu sắc. Ngày nay, những tội lỗi này mang những gương mặt và tên gọi rất cụ thể; chúng ta biết rõ chúng là gì, chúng hiện diện ở đâu, cũng như ai là nạn nhân và ai là tác nhân gây ra tội lỗi ấy. Vì vậy, cần phải có sự quan tâm, tinh thần trách nhiệm và sự chăm sóc. Sự thờ ơ chính là một tội lỗi. Những thực tại mới, những thách đố mới.

Thế giới kỹ thuật số và sức mạnh kỹ thuật đang không ngừng phát triển quả thực mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng đi kèm với những thách thức.

Góc nhìn của đức tin Kitô giáo cùng những di sản từ hơn 50 năm phát triển của thần học giải phóng thôi thúc chúng ta luôn quan tâm đến những người bé mọn nhất — những người có nguy cơ trở nên vô hình trước hệ thống và các cấu trúc quyền lực; những cấu trúc mà ta còn có thể gọi là "cấu trúc của quyền lực định đoạt sự sống chết" (hay *necropolitics* – chính trị học về cái chết; xem Achile Mbembe; hoặc dưới góc độ thần học: Carlos Mendoza-Álvarez). Chúng tôi thực hiện điều này bằng cách đi theo một con đường giải phóng, ủng hộ sự sống, công lý, người nghèo khổ và niềm hy vọng thôi thúc chúng tôi kiến tạo một thế giới mới, thông qua tầm nhìn tiên tri mang tính lý tưởng—một tầm nhìn có khả năng hình dung về con người mới, trái đất mới và những mối quan hệ mới (I. Ellacuría).

Không phải chúng tôi phản đối tiến bộ kỹ thuật; đó là thành quả của cuộc sống, lịch sử và trí tuệ con người, là món quà từ Thiên Chúa. Vấn đề đặt ra là: những điều mới mẻ này phục vụ ai? Chúng ta phải bảo vệ những giá trị nhân bản—như thông điệp *Magnifica Humanitas* đã kêu gọi—nếu muốn sự giải phóng được trọn vẹn và toàn diện.

‘Người nghèo sẽ ngủ ở đâu?’

Trong sứ điệp nhân Ngày Hòa bình Thế giới năm 2024, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã đề cập đến trí tuệ nhân tạo và quyền lực đi kèm với nó—điều mà ngài gọi là "mô hình kỹ trị" (LS, số 106–114). Đức Giáo Hoàng Lêô XIV cũng đã làm điều tương tự trong thông điệp của mình (MH, số 92–96). Nhân dịp đó, Đức Phanxicô đã đặt ra hai câu hỏi: "Những kỹ thuật kỹ thuật số mới này sẽ mang lại hậu quả gì trong trung hạn và dài hạn? Và chúng sẽ tác động thế nào đến cuộc sống cá nhân, xã hội, cũng như sự ổn định và hòa bình quốc tế?"

Suy tư về cuộc thảo luận của chúng ta, tôi cũng muốn đặt thêm hai câu hỏi nữa: Đức tin Kitô giáo—cũng như các biểu hiện tôn giáo và các hệ phái khác—cần hòa nhập và ứng phó thế nào với những thách thức này, trong bối cảnh con người và toàn thế giới xung quanh đã và đang chịu ảnh hưởng bởi những bước phát triển này?

Làm thế nào một nền thần học giải phóng có thể mang lại điều gì đó mới mẻ trong bối cảnh này, khi mà nhiều người sẽ bị gạt ra bên lề và bị bỏ lại phía sau, như thể họ chỉ là những thứ thừa thãi và rác rưởi? Tại đây, tôi muốn trở lại với những gì đã đề cập lúc đầu về sự quan tâm, trách nhiệm và sự chăm sóc.

Không có câu trả lời có sẵn nào cho những câu hỏi này; do đó, cần có một cách tiếp cận hiệp hành để giải quyết chúng. Để cùng hành động hoặc mở ra những khả năng mới, thông điệp *Magnifica Humanitas* mời gọi chúng ta hãy luôn giữ lấy phẩm chất con người. Đây là điều cốt yếu. Đây là điều quan trọng nhất.

Trong thần học giải phóng, người ta luôn nói về sự giải phóng toàn diện, và đóng góp này là thiết yếu để thấu hiểu những đòi hỏi của thời đại chúng ta. Hơn nữa, chúng ta cần chia sẻ những trải nghiệm sống để tìm lại niềm hy vọng—một niềm hy vọng mang tính phản biện, xây dựng và có sự đồng lòng chung sức. Và trước bất cứ nền văn hóa nào đề cao quyền lực, chúng ta được mời gọi xây dựng một nền văn minh tình yêu. Tình yêu chính là điều làm nên bản chất con người chúng ta, đồng thời là con đường để chúng ta nhận biết và trải nghiệm Thiên Chúa.

Tôi xin kết thúc bài suy tư này bằng một câu hỏi mà Gustavo Gutiérrez đã để lại cho chúng ta—một câu hỏi mà tôi tin là vô cùng quan trọng và cần thiết trong bối cảnh hiện nay, khi đối diện với quyền lực kỹ thuật, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, các vấn đề kinh tế - chính trị, cũng như mọi thách thức đang đặt ra cho xã hội và đức tin của chúng ta: “Người nghèo sẽ ngủ ở đâu?”

Đây là câu hỏi trọng tâm đối với tư duy và thực hành thần học giải phóng, và tôi tin rằng đó là trọng tâm của bất cứ nền thần học nào tự nhận là Kitô giáo.

Như Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã nói với chúng ta trong văn kiện *Dilexi Te*, đây chính là “trái tim rực lửa trong sứ mạng của Giáo hội […]. Không thể bỏ qua người nghèo nếu chúng ta muốn tiếp tục sống trong dòng chảy vĩ đại của đời sống Giáo hội – dòng chảy bắt nguồn từ Tin Mừng và trổ sinh hoa trái ở mọi thời đại và mọi nơi” (DT: 15).

 

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã chấp nhận đơn từ chức của Đức Cha Guido Gallese, 64 tuổi, khỏi chức vụ Giám Mục giáo phận Alessandria, Ý. Đức Giáo Hoàng đã bổ nhiệm Giám mục Luigi Testore của Acqui làm Giám Quản Tông Tòa của Alessandria.

Đức Cha Gallese được bổ nhiệm làm giám mục Alessandria năm 2012 và nổi tiếng với niềm đam mê lướt ván diều và lái xe Tesla. Quan hệ giữa ngài với các linh mục trở nên xấu đi, và Đức Hồng Y Giuseppe Bertello, cựu chủ tịch của Chính quyền Thành quốc Vatican, đã tiến hành một cuộc thanh tra tông tòa về việc quản lý giáo phận.

Đức Cha Gallese—người từng nói hồi đầu năm rằng "phải là người xấu xa và kém thông minh mới dám công kích tôi"—đã có giọng điệu hòa giải hơn khi từ chức. Ngài nói: "Đôi khi, yêu thương cộng đồng thực sự có nghĩa là phải có can đảm và khiêm nhường, lùi lại một bước vì lợi ích của tất cả mọi người."

Ngay sau khi Đức Cha Gallese từ chức, Đức Tổng Giám Mục Rino Fisichella, một trong hai phó chánh văn phòng của Bộ Truyền giáo, đã bổ nhiệm ngài làm trợ lý giáo hội cho hiệp hội đền thờ quốc gia của Ý.

---

Source:TORINO

Il Papa accoglie la rinuncia di monsignor Gallese, il vescovo con la Tesla, dopo le tensioni nella diocesi di Alessandria. «Partire è un po' morire»

 

Đức Tổng Giám Mục Ronald Hicks của New York và Giám mục Michael Burbidge của Arlington, Virginia, mỗi người đã gửi gắm những thông điệp về hy vọng, tình yêu thương, sự hàn gắn và hòa bình nhân kỷ niệm 25 năm vụ tấn công ngày 11 tháng 9, xảy ra tại giáo phận của họ.

Hôm thứ Năm, trong một Thánh lễ tưởng niệm được cử hành tại Nhà thờ Thánh Patrick, Đức Tổng Giám Mục Hicks đã kể lại việc ngài là một linh mục ở Chicago trong sự kiện ngày 11 tháng 9 năm 2001, và cảm thấy "tê liệt" khi nghe tin về các vụ tấn công.

"Tôi thậm chí không thể hình dung nổi cảm giác của những người đã sống qua những ngày khủng khiếp đó," ngài nói. Giống như nhiều người khác, ngài tự hỏi liệu mình có thể vượt qua và cảm thấy trọn vẹn trở lại hay không.

"Quá trình chữa lành cần thời gian," Đức Tổng Giám Mục Hicks nói. "Và sự chữa lành không thể diễn ra trong một ngày. Cần thời gian để thương tiếc. Cần thời gian để nói lời tạm biệt. Cần thời gian để xây dựng lại. Cần thời gian để cầu nguyện. Cần thời gian để tưởng nhớ. Và trong suốt hai mươi lăm năm qua, đó chính xác là những gì chúng ta đã và đang làm."

Đức Tổng Giám Mục Hicks cũng kể lại tinh thần đoàn kết đã nổi lên sau vụ tấn công ngày 11 tháng 9, một tinh thần vẫn còn tồn tại đến ngày nay. Ngài lưu ý rằng mọi người từ mọi tầng lớp xã hội và tín ngưỡng khác nhau đều tham dự Thánh lễ. Thị trưởng New York Zohran Mamdani, cựu Tổng thống Joe Biden và Thống đốc New York Kathy Hochul nằm trong số những người tham dự.

Ở phía sau nhà thờ có một bức tranh tường mô tả "người nhập cư, các vị thánh, các nhà lãnh đạo dân sự và những người ứng cứu đầu tiên", Đức Tổng Giám Mục Hicks cho biết. Ngài nói thêm, phần thu hút nhiều người nhất "là phần miêu tả những người ứng cứu đầu tiên".

"Mọi người dừng lại ở đó. Họ cầu nguyện ở đó. Họ chụp ảnh ở đó," ngài nói. "Bởi vì nó đại diện cho những phẩm chất tốt đẹp nhất của chúng ta – những người đàn ông và phụ nữ đặt người khác lên trước bản thân. Những người sẵn sàng hy sinh tất cả vì đó là điều đúng đắn cần làm."

Ngài nói rằng tấm gương của những người ứng cứu khẩn cấp của thành phố "tiếp tục truyền cảm hứng cho chúng ta" và "tiếp tục mang lại cho chúng ta niềm hy vọng".

Đức Tổng Giám Mục Hicks nói: "Đức tin không cho phép chúng ta dừng lại ở việc tưởng niệm. Bởi vì một trong những bài học chúng ta đã học được trong hai mươi lăm năm qua là sự chữa lành không phải là một quá trình thụ động."

Ngài nói rằng, sự hàn gắn, hòa bình, công lý và đoàn kết "không tự nhiên mà có. Chúng ta phải nỗ lực vì điều đó, ngày qua ngày, qua cuộc trò chuyện này đến cuộc trò chuyện khác, qua mối quan hệ này đến mối quan hệ khác, qua thỏa thuận này đến thỏa thuận khác".

"Và chúng ta phải cùng nhau nỗ lực vì điều đó."

Hôm thứ Sáu, Đức Cha Burbidge đã đưa ra một thông điệp tương tự trong Thánh lễ tưởng niệm tại Nhà thờ Thánh Thomas More. Nhà thờ này nằm cách Ngũ Giác Đài một đoạn ngắn, nơi 184 người, bao gồm cả hành khách trên chuyến bay American Airlines 77, đã thiệt mạng vào ngày 11 tháng 9.

Hôm nay, 25 năm sau các vụ tấn công, nhân loại đã đoàn kết trong niềm hy vọng, đoàn kết trong đức tin và đoàn kết trong tình yêu thương, Giám mục Burbidge nói.

"Một tình yêu kết nối chúng ta như gia đình thánh của Thiên Chúa, như anh chị em trong Chúa Kitô. Và trong ngày này, Chúa Giêsu nhắc nhở chúng ta: ‘Phúc cho những người gìn giữ hòa bình.’"

Ngài nói tiếp: "Trong một thế giới vẫn còn chứng kiến bạo lực, trong một quốc gia vẫn còn chia rẽ, hỡi những người bạn thân mến, chúng ta phải đáp lại lời kêu gọi này: hãy trở thành những người kiến tạo hòa bình."

Trả lời phỏng vấn tờ Catholic Herald sau Thánh lễ, Đức Cha Burbidge kể lại rằng vào ngày 11 tháng 9 năm 2001, ngài là hiệu trưởng tại Chủng viện Thánh Charles Borromeo ở Philadelphia, và nhiều chủng sinh ở đó đến từ Giáo phận Arlington.

"Đó là một ngày kinh hoàng và đau buồn đối với tất cả chúng tôi, nhưng cũng là một ngày hoảng loạn vì một số chủng sinh của tôi không biết liệu cha mẹ họ có ổn không," ngài nói.

Giám mục Burbidge đến Giáo phận Arlington vào năm 2016, biết rằng giáo phận này "rất độc đáo" về mặt dân cư sinh sống tại đó.

Có rất nhiều gia đình phục vụ trong quân đội và phục vụ chính phủ, vì vậy tôi biết rằng vai trò này sẽ cần phải ghi nhận những người đã cống hiến hết mình để bảo vệ đất nước chúng ta."

Ngài nói tiếp: "Thật là một vinh dự và đặc ân khi biết rằng nhiều người trong giáo phận của chúng ta đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi sự kiện 11/9, và chúng tôi cầu nguyện cho tất cả họ trong Thánh lễ hôm nay."

Nhân kỷ niệm 25 năm ngày xảy ra các vụ tấn công, "điều quan trọng là chúng ta phải tưởng nhớ, tưởng nhớ những gì đã xảy ra vào ngày hôm đó, thừa nhận rằng cái ác vẫn là một thế lực trong thế giới của chúng ta, và chỉ có thể bị đánh bại bởi tình yêu của Chúa, bởi những người hiệp nhất với Ngài và đi theo con đường của Ngài," Giám mục Burbidge nói với tờ Catholic Herald.

"Chúng ta không thể quên điều đó. Chúng ta không thể quên những người đã mất mạng vào ngày hôm đó. Chúng ta không thể quên những người đã thể hiện lòng tốt và sự hy sinh anh hùng vào ngày hôm đó và trong những tuần, tháng và năm sau đó, để xây dựng lại một quốc gia đã bị tổn thương nặng nề. Và đây là những bài học có thể, và phải được, áp dụng trong mọi thời đại."

Đức Cha Burbidge nói rằng, "sự chữa lành là một quá trình kéo dài suốt đời, nhưng Chúa đã giúp chúng ta chữa lành những vết thương của mình".

"Ngài đã dẫn dắt chúng ta tiến lên, và ngay lúc này, Ngài kêu gọi chúng ta trở thành những công cụ của hòa bình của Ngài và là những công cụ của món quà quý giá đó. Dù Ngài sai chúng ta đến đâu mỗi ngày, tất cả chúng ta đều phải nỗ lực như Chúa Giêsu đã dạy trong Phúc Âm, để trở thành những người kiến tạo hòa bình."'

---

Source:Catholic Herald

Bishops offer messages of hope and peace on 25th anniversary of 9/11

 

Thứ Bảy ngày 5 tháng 9 năm 2026 chứng kiến cuộc tuần hành ủng hộ sự sống lớn nhất từ trước đến nay của tổ chức March for Life UK, với hơn 10.000 người ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống tham gia tuần hành công khai phản đối phá thai. Sự kiện thường niên này không chỉ thu hút số lượng người ủng hộ bảo vệ sự sống tham gia đông đảo nhất mà còn chứng kiến cuộc biểu tình phản đối lớn nhất từ trước đến nay.

Thông điệp của cuộc tuần hành năm nay là "ủng hộ gia đình, ủng hộ sự sống", thể hiện mong muốn của những người tham dự xây dựng một quốc gia bảo vệ thai nhi và gia đình, là điều đã được chứng minh hết lần này đến lần khác là giúp ích cho sự phát triển của họ đến tuổi trưởng thành.

Những người biểu tình phản đối đã tập trung bên ngoài Trung tâm Emmanuel, điểm xuất phát của cuộc tuần hành, hô vang khẩu hiệu về quyền tự chủ thân thể, quyền của người chuyển giới và gọi những người phản đối họ - một nhóm gồm các gia đình trẻ, giáo sĩ và người về hưu - là "phát xít".

Cuộc biểu tình ủng hộ phá thai do Abortion Rights UK tổ chức, một nhóm vận động cực đoan ủng hộ phá thai đến tận lúc sinh. Họ cũng nhận được sự ủng hộ từ tờ Socialist Worker, cũng như các nhà hoạt động công đoàn và những người vận động cho quyền của người chuyển giới.

Khi phần lớn những người Công Giáo tham gia cuộc Tuần hành vì Sự sống tập trung đến nhà thờ Westminster để cầu nguyện, ba nhà hoạt động ủng hộ phá thai đã cố gắng làm gián đoạn Thánh lễ bằng cách la hét và giăng các tấm biển trong suốt buổi lễ. Họ hô vang những lời cầu nguyện giả tạo trước khi bị nhân viên an ninh dẫn ra khỏi tòa nhà. Không có vụ bắt giữ nào xảy ra.

Sau khi cuộc tuần hành March for Life đi qua toàn bộ Whitehall, họ tập trung tại Quảng trường Quốc hội để hát thánh ca, nghe lời chứng và cầu nguyện. Buổi lễ diễn ra hoàn toàn trong hòa bình, nhóm người thể hiện nỗi buồn sâu sắc trước 11 triệu sinh mạng đã mất đi vì phá thai, và tình yêu thương dành cho những người đáp lại sự chứng kiến công khai của họ bằng sự giận dữ như vậy.

Một nhà hoạt động Kitô giáo trẻ tuổi, được biết đến với biệt danh Bob trẻ, đang đứng gần những người biểu tình phản đối thì một người giật lấy lá cờ có hình ảnh Chúa Kitô của anh ta. Khi anh ta định lấy lại cờ, anh ta bị cảnh sát bắt giữ và bị buộc tội gây rối trật tự công cộng. Anh ta được thả mà không bị buộc tội vào tối hôm đó.

Đám đông cũng đã xô đổ những hình ảnh về thai nhi chưa chào đời do nhóm ủng hộ quyền sống CBR UK trưng bày.

Trong một hành động thể hiện sự khinh miệt cuối cùng, họ chế giễu và la hét những lời tục tĩu khi những người ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống quỳ gối trong một phút mặc niệm cho chính trị gia ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống Ann Widdecombe, người vừa bị sát hại.

Bất chấp phản ứng dữ dội nhất trong lịch sử đối với cuộc tuần hành ủng hộ sự sống, những người bảo vệ sự sống vẫn không hề nao núng. Cho dù đó là số lượng người tham gia trẻ tuổi, tỷ lệ ngày càng tăng của công chúng phẫn nộ trước việc phá thai đến tận lúc sinh, hay thực tế là một lần nữa những người đứng lên bảo vệ sự sống một cách ôn hòa lại đông hơn những người phản đối, phong trào bảo vệ sự sống ở Anh đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết và nhìn thấy chiến thắng ở phía trước, dù có thể còn xa vời.

Giám đốc điều hành của SPUC, John Deighan, là một trong số 10.000 người tham gia cuộc tuần hành. Ngài nói: "Cuộc tuần hành hàng năm là thời điểm để nhớ rằng trong khi Quốc hội đầy rẫy những người coi thường thai nhi bất cứ khi nào có cơ hội, thì những người tập trung bên ngoài cổng Quốc hội quyết tâm thay đổi điều đó. Đám đông giận dữ làm gián đoạn buổi lễ cầu nguyện và tấn công những người ủng hộ quyền sống chỉ chứng minh rằng chúng ta đúng: một phong trào được thúc đẩy bởi tình yêu thương, lòng trắc ẩn và mong muốn bảo vệ những người dễ bị tổn thương sẽ luôn chiến thắng bạo lực."

"Số lượng người phản đối phá thai cho thấy cục diện đã thay đổi, chiến thắng đang đến gần, và số lượng người phản đối chúng ta cho thấy những gì chúng ta đang làm là hiệu quả. Phá thai sẽ trở thành điều không thể tưởng tượng được ở quốc gia này."

---

Source:Catholic Herald

More than 10,000 attend biggest March for Life UK to date

 

1. Tướng Nga tham gia các cuộc tấn công ở Donetsk được tường trình đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công của Ukraine.

Theo các nguồn tin ngày 14 tháng 9, Trung tướng Sergei Milchakov, chỉ huy Quân đoàn Tổng hợp số 51 của Nga, người giám sát các hoạt động tại các khu vực trọng yếu của tỉnh Donetsk, được tường trình đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công của Ukraine vào một sở chỉ huy quân sự của Nga hồi tháng trước.

Tin tức này đã được giữ tuyệt mật và các phương tiện truyền thông Nga chỉ mới biết sau đám tang của ông ta ở thành phố quê nhà Yekaterinburg, và qua các cáo phó.

Sergei Vitalievich Milchakov sinh năm 1973 tại Sverdlovsk (nay là Yekaterinburg), Liên Xô, và từng được nhà độc tài Vladimir Putin ký sắc lệnh phong tặng danh hiệu cao quý "Anh hùng Liên bang Nga" vào tháng 8 năm 2024 nhờ các hoạt động trong cuộc chiến tại Ukraine.

Tướng Milchakov là người trực tiếp tham gia lập kế hoạch và chỉ huy lực lượng Nga trong các chiến dịch tấn công lớn tại mặt trận Donetsk, bao gồm các khu vực trọng điểm như Avdiivka, New York và hướng Pokrovsk-Dobropillia.

Tên tuổi của Milchakov từng xuất hiện trong các cuộc điều tra nội bộ của Nga liên quan đến các cáo buộc tham nhũng nghiêm trọng và đường dây buôn bán ma túy phức tạp diễn ra ngay trong hàng ngũ binh lính thuộc Tập đoàn quân số 51.

Ngày 14 tháng 9 năm 2026, các nguồn tin tình báo OSINT và truyền thông quốc tế đồng loạt đưa tin ông có thể đã thiệt mạng cùng một số sĩ quan cấp dưới trong một cuộc tấn công bằng hỏa tiễn chính xác của Ukraine vào ngày 26 tháng 8 năm 2026. Cuộc tập kích này nhắm thẳng vào sở chỉ huy ẩn dưới lòng đất của Tập đoàn quân số 51 tại khu vực Donetsk bị tạm chiếm. Nhiều blogger quân sự Nga nghi ngờ rằng vị trí của sở chỉ huy đã bị rò rỉ từ chính nội bộ quân đội Nga.

Hôm Thứ Hai, 14 Tháng Chín, nhà tuyên truyền người Nga Anastasia Kashevarova cho biết vụ tấn công dường như là một cuộc tấn công chính xác bằng hệ thống hỏa tiễn pháo binh cơ động cao, gọi tắt là HIMARS, của quân Ukraine; và cho rằng có thể đã có thông tin rò rỉ về vị trí sở chỉ huy "từ chính nội bộ của chúng ta".

Ngày 27 tháng 8, Chuẩn tướng Oleksii Hromov, phát ngôn nhân Bộ Tổng tham mưu Ukraine, xác nhận vào thời điểm đó, rằng các cuộc tấn công chính xác đã phá hủy các sở chỉ huy bí mật của Nga ở Donetsk và thông tin về "tổn thất nặng nề" trong số các sĩ quan Nga vẫn đang được làm rõ.

Trang tin độc lập Vazhniye Istorii của Nga cho biết, Tướng Milchakov là vị tướng thứ 23 của Nga thiệt mạng trong cuộc xâm lược Ukraine.

[Kyiv Independent: Russian general involved in Donetsk offensives reportedly killed in Ukrainian strike]

2. Con trai ông Donald Trump xác nhận đã nhận một phần tiền tài trợ cho lễ cưới của mình từ trùm tài phiệt Nga có quan hệ với Putin.

Ngày 14 tháng 9, Ông Donald Trump Jr. và người vợ mới cưới, Bettina Trump, thừa nhận rằng chi phí cho tuần trăng mật xa hoa của họ được chi trả một phần bởi một nhà tài phiệt Nga có quan hệ thân thiết với Putin.

Cặp vợ chồng đã tiết lộ chi tiết về tuần trăng mật xa hoa của họ trong một bài đăng trên Instagram sau khi trang tin điều tra Pro Publica đưa tin trước đó cùng ngày rằng ông trùm tài phiệt Nga Umar Kremlev đã chi hàng trăm ngàn đô la cho một bữa tiệc kéo dài ba ngày dành cho gia đình Tổng thống Trump ở Bahamas.

"Người bạn thân thiết của chúng tôi, Umar, đã rất hào phóng tổ chức hai đêm tiệc tuyệt vời cho chúng tôi sau đám cưới," bài đăng trên Instagram viết. "Đó là một món quà cưới vô cùng hào phóng từ một người bạn, và chúng tôi đã và vẫn luôn vô cùng biết ơn điều đó."

Cặp vợ chồng khẳng định món quà này không mang tính chính trị, viết rằng họ không muốn "xấu hổ hay xin lỗi vì lòng biết ơn" đối với "những người bạn tuyệt vời của họ từ khắp nơi trên thế giới".

Bài đăng không đề cập đến mối quan hệ lắt léo giữa gia đình Tổng thống Trump với Kremlev và Putin trong bối cảnh cuộc chiến tranh toàn diện đang diễn ra của Nga chống lại Ukraine.

Kremlev đứng đầu Hiệp hội Quyền Anh Quốc tế, gọi tắt là IBA, được tài trợ bởi tập đoàn năng lượng nhà nước khổng lồ Gazprom của Nga. Dưới sự lãnh đạo của Kremlev, IBA đã cấm Ukraine tham gia các cuộc thi. IBA đã mất chứng nhận từ Ủy ban Olympic Quốc tế, gọi tắt là IOC, và chuyển hoạt động từ Thụy Sĩ sang Nga.

Ukraine đã áp đặt các biện pháp trừng phạt cá nhân đối với Kremlev vì mối liên hệ của ông ta với Putin và các cơ quan an ninh Nga.

Năm 2023, Kremlev cũng gây tranh cãi khi cáo buộc, không có bằng chứng, rằng võ sĩ quyền Anh người Algeria Imane Khelif đã không vượt qua bài kiểm tra giới tính. Lời cáo buộc này được đưa ra ba ngày sau khi Khelif đánh bại võ sĩ người Nga Azalia Amineva tại giải vô địch IBA.

Theo Pro Publica, Kremlev đã tài trợ cho một bữa tiệc xa hoa kéo dài ba ngày dành cho vợ chồng con trai Tổng thống Trump và khách mời trên hai hòn đảo tư nhân sau đám cưới của họ vào cuối tháng 5 năm 2026. Bản thân Kremlev cũng tham dự sự kiện này cùng với một nhóm lớn người Nga khác.

Ngay trước buổi tiệc, Putin đã trao tặng Kremlev Huân chương Hữu nghị của Nga và đưa vị tỷ phú này cùng đến Trung Quốc trong một chuyến thăm cấp nhà nước.

Việc tiết lộ sự hỗ trợ tài chính của Cẩm Linh dành cho gia đình Tổng thống Trump làm dấy lên những câu hỏi mới về tham nhũng trong chính quyền Trump. Tổng thống Donald Trump và các cộng sự từ lâu đã bị vướng vào các báo cáo về mối quan hệ bất hợp pháp với Nga, bất chấp mối quan hệ đối đầu lâu dài giữa Mạc Tư Khoa và Washington.

Trong khi con trai và con dâu của Tổng thống Trump được một người bạn của Putin chiêu đãi trên các hòn đảo tư nhân, thì một người con khác của Tổng thống Trump, lần này là con rể, Jared Kushner, lại được giao nhiệm vụ đồng lãnh đạo các cuộc đàm phán hòa bình giữa Nga và Ukraine.

Những cuộc đàm phán đó vẫn chưa đạt được bước đột phá đáng kể nào, bất chấp nhiều chuyến thăm Mạc Tư Khoa của nhóm Tổng thống Trump.

Mặc dù Donald Trump Jr. không giữ chức vụ chính thức nào trong chính quyền Mỹ, nhưng theo các báo cáo, ông đã tham gia các cuộc đàm phán bí mật với các chính trị gia Nga cùng với Đặc phái viên Steve Witkoff. Ông cũng nhiều lần chỉ trích sự ủng hộ của Mỹ dành cho Kyiv, đôi khi bắt chước luận điểm của Điện Cẩm Linh.

Tuy nhiên, Donald Trump Jr. và vợ không hề bày tỏ lo ngại về những hệ lụy của việc chấp nhận những món quà tài chính lớn từ "người bạn thân thiết" của họ - cũng là "người bạn thân thiết" của Vladimir Putin.

"Thật không may khi một điều gì đó riêng tư và hạnh phúc như vậy lại bị bóp méo thành vấn đề chính trị hoặc xấu xa chỉ vì người đó là ai hoặc họ đến từ đâu," vợ chồng con trai Tổng thống Trump nói.

[Kyiv Independent: Donald Trump Jr. admits Russian oligarch with Putin ties partially funded wedding celebration]

3. Tổng thống Trump tuyên bố Ukraine và Nga đã đồng ý ngừng các cuộc tấn công vào các mục tiêu năng lượng, Kyiv không hề hay biết về thỏa thuận này.

Ngày 14 tháng 9, Tổng thống Donald Trump tuyên bố rằng Ukraine và Nga đã đồng ý ngừng các cuộc tấn công vào "các mục tiêu năng lượng", trong bối cảnh giá nhiên liệu tiếp tục tăng trên toàn thế giới.

"Ukraine đã đồng ý không tấn công các mục tiêu năng lượng của Nga. Nga cũng đã đồng ý làm như vậy!", Tổng thống Trump nói.

"Sự tăng giá dầu diesel trên toàn thế giới chủ yếu là do chiến tranh Nga-Ukraine, chứ không phải do cuộc chiến Iran."

Bất kể các tuyên bố của Tổng thống Trump, cả Ukraine và Nga đều chưa xác nhận rằng một thỏa thuận như vậy đã được ký kết. Khoảng một giờ sau bài đăng của Tổng thống Trump, Tổng thống Zelenskiy đã phản hồi, nói rằng ông hoàn toàn kinh ngạc và không hề hay biết gì về một thỏa thuận như thế. Ông cũng "không chắc" Nga có mong muốn tuân thủ bất kỳ thỏa thuận nào như vậy hay không.

"Nếu các đối tác sẵn sàng bảo đảm mong muốn thực sự của Nga là không tấn công vào hệ thống điện, các cơ sở năng lượng khác, cơ sở hạ tầng trọng yếu và việc vận chuyển lương thực của chúng ta, thì tất nhiên, chúng tôi cũng sẵn sàng bảo đảm sẽ không có các cuộc tấn công tương ứng từ phía mình", Tổng thống Zelenskiy cho biết.

"Chiến tranh phải chấm dứt. Và một bước giảm leo thang liên quan đến cơ sở hạ tầng trọng yếu có thể là bước đầu tiên hướng tới hòa bình. Chúng tôi đang chờ thông tin chi tiết từ các đối tác."

Một quan chức năng lượng cao cấp của Ukraine, trả lời phỏng vấn tờ Kyiv Independent với điều kiện giấu tên, cho biết họ chưa hề nghe nói về bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn năng lượng nào như vậy.

Thông báo này được đưa ra chỉ một ngày sau khi Tổng thống Trump trực tiếp đổ lỗi cho Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy về việc giá dầu diesel tăng cao - bao gồm cả ở Mỹ, nơi giá dầu đã tăng vọt lên mức kỷ lục 6,23 đô la mỗi gallon (1,65 đô la mỗi lít) vào cuối tuần.

Các quan sát viên chỉ ra rằng tuyên bố của Tổng thống Trump là sai sự thật. Thật vậy, ngày 8 Tháng Ba, 2022, Tổng thống Joe Biden đã ký một sắc lệnh cấm nhập khẩu dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng. Quyết định mang tính bước ngoặt này nhằm gia tăng áp lực kinh tế và trừng phạt Điện Cẩm Linh sau khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine. Mỹ không nhập khẩu dầu từ Nga nên việc giá dầu diesel tăng cao không phụ thuộc vào việc Nga có dầu hay không.

[Kyiv Independent: Trump claims Ukraine, Russia agree to halt strikes on energy targets, Kyiv unaware of deal]

4. Phản ứng của cựu Thủ tướng Boris Johnson khi tổng thống Trump kêu gọi Ukraine ngừng tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga

Tổng thống Trump hôm Chúa Nhật đã kêu gọi Tổng thống Ukraine ngừng ngay các cuộc tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga, nói rằng các cuộc tấn công này đang gây ra tình trạng thiếu dầu diesel.

Tổng thống Trump, hiện đang ở Ái Nhĩ Lan để theo dõi giải Irish Open tại một trong những sân golf của mình vào cuối tuần, đã được một phóng viên hỏi liệu ông có nói chuyện với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy sau cuộc hội đàm gần đây với Putin hay không. Tổng thống Mỹ đã đáp lại bằng cách kêu gọi Tổng thống Zelenskiy ngừng các cuộc tấn công chống lại Nga.

"Tổng thống Zelenskiy phải làm một việc. Ông ấy phải ngừng việc triệt phá nguồn cung nhiên liệu diesel ở Nga," Tổng thống Trump nói. "Hãy để ông ấy nhắm vào các mục tiêu khác, nhưng đừng nhắm vào nhiên liệu diesel, vì ông ấy đang gây ra tình trạng thiếu hụt nhiên liệu diesel."

Các cuộc tấn công tầm xa gần đây của Ukraine đã nhắm vào ngành công nghiệp dầu khí của Nga, mà Kyiv cho rằng vừa tài trợ vừa trực tiếp tiếp nhiên liệu cho cuộc chiến của họ chống lại Ukraine. Chiến dịch máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã gây ra tình trạng phân phối nhiên liệu hạn chế trên khắp nước Nga, mặc dù nước này là một nhà xuất khẩu dầu khí quan trọng. Các cuộc tấn công khác của Ukraine nhắm vào các nhà bán lẻ trực tuyến lớn của Nga, đưa cuộc chiến đến gần hơn với công chúng.

Những phát biểu của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh Nga và Ukraine tiếp tục các đợt tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa suốt đêm.

Theo các quan chức địa phương, hai người đã thiệt mạng ở Tatarstan, Nga. Cùng lúc đó, chính quyền Ukraine báo cáo về các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga vào cảng Odessa trên Hắc Hải và một vụ cháy gần cửa ải biên giới với Ba Lan.

Trong những tuần gần đây, Nga đã tăng cường chiến dịch không kích, sử dụng hỏa tiễn đạn đạo và máy bay điều khiển từ xa phản lực để xuyên thủng hệ thống phòng thủ của Ukraine và tận dụng lợi thế từ nguồn cung cấp hỏa tiễn đánh chặn đang cạn kiệt của Kyiv. Các cuộc tấn công của Mạc Tư Khoa đã nhắm vào lưới điện của Ukraine trước mùa đông, mà theo các quan chức là nhằm mục đích làm suy yếu tinh thần của người dân.

Nga tấn công một đoàn tàu ngay sau khi các quan chức phương Tây đi qua.

Công ty điều hành hỏa xa Ukraine Ukrzaliznytsia cho biết trong một tuyên bố rằng một máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công vào một đoàn tàu gần biên giới Ukraine-Ba Lan ngay sau khi các đoàn tàu chở các nhân vật cao cấp phương Tây - bao gồm cựu Giám đốc CIA David Petraeus, cựu Thủ tướng Anh Boris Johnson và cựu Thủ tướng Thụy Điển Carl Bildt.

Không có thương vong nào được báo cáo sau cuộc tấn công của Nga tại Yahodyn, mục tiêu chỉ là đầu máy xe lửa. Chính quyền Ukraine cho biết tất cả hành khách đã được di tản. Nga tuyên bố đã tấn công "cơ sở hạ tầng hỏa xa" ở miền tây Ukraine.

"Rất có thể, mục tiêu của chiếc máy bay điều khiển từ xa này là đoàn tàu ngoại giao, vốn đã rời ga sớm hơn dự kiến do thay đổi lịch trình... vì những lời đe dọa tấn công liên tục từ phía Nga," Ukrzaliznytsia nói.

Đài BBC News, đối tác của CBS News, cho biết Cựu Thủ tướng Johnson, ông Petraeu và các cố vấn an ninh cao cấp khác của Âu Châu đã đi cùng tuyến hỏa xa này trên đường trở về từ một hội nghị ở Kyiv.

Johnson đã lên án vụ tấn công là "băng hoại và vô nghĩa".

"Tôi không hiểu logic méo mó nào đã khiến Putin cho nổ tung một đầu máy xe lửa Ukraine đang đỗ gần biên giới Ba Lan sáng nay", Johnson nói. Ông hỏi, "Bao giờ chúng ta mới cung cấp cho họ hệ thống phòng không cần thiết?"

Cựu Thủ tướng Anh Boris Johnson cũng bác bỏ lời kêu gọi của Tổng thống Trump và cho rằng Ukraine đang bị đưa ra để làm con dê tế thần. "Sản lượng diesel của Nga chỉ liên quan đến nhu cầu của Nga, chứ không phải là Hoa Kỳ," ông nói.

Hãng thông tấn Agence France-Presse đưa tin hôm Chúa Nhật rằng Nga đã tấn công "cơ sở hạ tầng hỏa xa" ở miền tây Ukraine được sử dụng để "vận chuyển hàng hóa quân sự" từ Âu Châu.

"Các cuộc tấn công vẫn tiếp diễn nhằm vào cơ sở hạ tầng hỏa xa ở các khu vực phía tây Ukraine, vốn được sử dụng để vận chuyển hàng hóa quân sự từ các nước Âu Châu", Bộ Quốc phòng Mạc Tư Khoa cho biết trong một tuyên bố.

Điện Cẩm Linh sẵn sàng nối lại đàm phán hòa bình.

Hôm Chúa Nhật, phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov cho biết Mạc Tư Khoa sẵn sàng nối lại các cuộc đàm phán hòa bình vào mùa thu với sự tham gia của Nga, Ukraine và Mỹ.

"Chúng tôi không loại trừ khả năng đó. Chúng tôi đang nói cụ thể về tương lai gần. Nghĩa là, tháng Mười không thể bị loại trừ," Peskov nói với các phóng viên.

Cuối tuần trước, các đặc phái viên Mỹ Jared Kushner và Steve Witkoff đã có cuộc hội đàm với Putin tại Mạc Tư Khoa, tiếp theo là cuộc gặp với Tổng thống Zelenskiy tại Kyiv. Bất chấp những nỗ lực ngoại giao mới nhất, các yêu cầu cốt lõi của Mạc Tư Khoa và Kyiv vẫn không thể dung hòa, đặc biệt là về việc nhượng bộ lãnh thổ.

Ông Kushner, con rể của Tổng thống Trump, cho biết hôm Chúa Nhật rằng "lãnh thổ sẽ là vấn đề chính, và, như các bên đã biết, đó là điểm mà họ vẫn còn bất đồng."

Ông Kushner nói: "Nhiệm vụ của chúng tôi với tư cách là người trung gian hòa giải là tìm ra giải pháp sáng tạo mà không vi phạm nguyện vọng của Ukraine, giúp họ đạt được mục tiêu của mình và theo cách mà chúng ta có thể thuyết phục Nga chấm dứt xung đột, hy vọng là cho phép cả hai bên cùng tiến lên trong một khuôn khổ mà điều này sẽ không xảy ra nữa."

[CBSNews: Trump calls on Ukraine to stop targeting Russian refineries as both countries trade strikes]

5. Cuộc chiến Mỹ-Iran leo thang báo hiệu những rắc rối chính trị cho Tổng thống Trump và Pezeshkian.

Khi cuộc chiến giữa Hoa Kỳ và Iran leo thang sang giai đoạn mới, các tổng thống của cả hai nước ngày càng cảm nhận được áp lực từ dư luận. Michael Clarke, Giáo sư thỉnh giảng về Nghiên cứu Quốc phòng tại King's College Luân Đôn nói với Sky News.

Tại Washington, Tổng thống Donald Trump đang phải đối mặt với làn sóng phản chiến ngày càng gia tăng, với những tiếng nói mạnh mẽ nhất đến từ các phe phái trong chính phong trào MAGA của ông. Và dường như không có dấu hiệu nào cho thấy hòa bình hay chiến thắng có thể đạt được trước khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ diễn ra vào tháng 11.

Tại Tehran, Tổng thống cải cách Iran Masoud Pezeshkian phải đối mặt với một loạt vấn đề phức tạp hơn nữa. Việc ông nói tiếp bảo vệ chính sách ngoại giao với Mỹ nhằm thu hẹp khoảng cách giữa một chính phủ ngày càng cứng rắn và một người dân đang bất mãn về kinh tế. Tuy nhiên, những tiếng nói cứng rắn có ảnh hưởng đang kêu gọi lật đổ ông.

Cả hai người đều có rất nhiều điều đang bị đe dọa. Và số phận của họ mang những hệ lụy sâu sắc đối với vận mệnh của hai quốc gia, vốn đang bị cuốn vào cuộc chiến tranh công khai đầu tiên trong một cuộc đối đầu kéo dài hàng thập niên.

Hạn chót của Tổng thống Trump đang đến gần

Kể từ khi cuộc chiến tranh do Mỹ và Israel cùng phát động chống lại Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, Tổng thống Trump đã liên tục thay đổi thông điệp về các mục tiêu của Mỹ và cố tình tránh đưa ra bất kỳ mốc thời gian nào.

Nhưng có một ngày mà nhà lãnh đạo Mỹ không thể vượt qua: ngày 3 tháng 11. Ngay cả khi Tổng thống Trump nói rằng ông "không quan tâm" đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhiều người ủng hộ ông, những người đặt niềm tin vào tương lai của Đảng Cộng hòa, lại rất quan tâm, và một số dấu hiệu cho thấy một thất bại lớn đang chờ đợi phía trước.

Đảng Dân chủ đã cải thiện tỷ lệ phiếu bầu của mình trong mọi cuộc bầu cử đặc biệt kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu, giành chiến thắng tại Arkansas, Florida, Minnesota, New Hampshire, Pennsylvania và Texas.

Trong khi đảng Dân chủ đang tìm cách tạo đà, đảng Cộng hòa lại tỏ ra kém nhiệt tình hơn với cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới, với tỷ lệ chênh lệch từ 12-13%, theo các cuộc thăm dò được Đại học Massachusetts và Reuters-Ipsos thực hiện tuần trước.

Một số sự thất vọng trong phe cánh hữu đã bộc lộ qua việc một số nhân vật nổi bật ủng hộ phong trào MAGA quay lưng lại với Tổng thống Trump vì tổng thống đã không giữ lời hứa không gây ra thêm chiến tranh. Những người này bao gồm các nhà bình luận bảo thủ như Tucker Carlson, Megyn Kelly và Candace Owens, cũng như các cựu Dân biểu đảng Cộng hòa Marjorie Taylor-Greene và Thomas Massie.

Tuy nhiên, ngoài chính sách đối ngoại, nhiều người ở cả hai phe đều coi khả năng chi trả là một vấn đề hàng đầu, và cả cử tri đảng Cộng hòa lẫn đảng Dân chủ đều cảm nhận trực tiếp tác động của cuộc chiến Iran qua giá xăng tăng cao và chi phí sinh hoạt tăng lên.

Theo số liệu mới nhất từ Silver Bulletin, khoảng 56% người dân Mỹ phản đối cuộc xung đột, trong khi chỉ khoảng 36% ủng hộ. Một cuộc thăm dò gần đây khác do Financial Times và Focaldata thực hiện cho thấy thậm chí còn ít hơn, chỉ khoảng một phần ba dân số tán thành cách điều hành của Tổng thống Trump.

Những con số này đóng vai trò như một động lực để thay đổi hướng đi. Và nếu Tổng thống Trump không vạch ra một con đường mới, thì người khác có thể sẽ làm điều đó sau khi cuộc bầu cử kết thúc.

"Giới tinh hoa hoạch định chính sách của Mỹ đang mất phương hướng trong cuộc chiến với Iran, bởi vì cả hai đảng đều quen với việc coi Iran là ‘kẻ thù muôn đời’ và không ai dám mạo hiểm về mặt chính trị trong năm bầu cử để thử một quan điểm khác," Clay Giáo sư Clarke, cộng tác viên nghiên cứu cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Quốc tế và An ninh thuộc Đại học Maryland, người đã thu thập các cuộc thăm dò dư luận ở cả Mỹ và Iran, nói với Newsweek.

"Sau cuộc bầu cử, cuối cùng sẽ có người phải đưa ra lập luận cho một đường lối khác," Giáo sư Clarke nói.

Pezeshkian lại đối mặt với một vấn đề trái ngược ở một số khía cạnh.

Không giống như cán cân quyền lực ở Mỹ, trong hệ thống chính trị của Iran, "sự chia sẻ quyền lực ở cao cấp nhất diễn ra giữa tổng thống, lãnh đạo tối cao, chủ tịch quốc hội, nhà lãnh đạo ngành tư pháp và các lãnh đạo quân đội", Giáo sư Clarke nói, đồng thời lưu ý rằng lãnh đạo tối cao cũng đóng vai trò là tổng tư lệnh.

Danh hiệu đó hiện đang do Ayatollah Mojtaba Khamenei nắm giữ, con trai của Lãnh tụ tối cao lâu năm Ayatollah Ali Khamenei, người đã bị ám sát trong đợt tấn công đầu tiên của cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống lại Iran. Mặc dù được bổ nhiệm bởi Hội đồng Chuyên gia, một cơ quan do Hội đồng Giám hộ được Lãnh tụ tối cao phê chuẩn, giám sát, nhưng Khamenei con kể từ đó không xuất hiện trước công chúng, làm dấy lên nhiều đồn đoán về số phận thực sự của ông.

Trong khi các tuyên bố vẫn tiếp tục được đưa ra nhân danh nhà lãnh đạo tối cao, sự vắng mặt của ông đã mở đường cho những người khác củng cố ảnh hưởng trong hệ thống lãnh đạo tập thể được thiết lập trong suốt cuộc xung đột.

Bên cạnh Pezeshkian, nhóm này còn bao gồm một nhà lãnh đạo được bầu khác, Chủ tịch Quốc hội Mohammed Bagher Qalibaf, và ba quan chức được bổ nhiệm: Chánh án Tòa án Gholam-Hossein Mohseni-Ejei, Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC Thiếu tướng Ahmad Vahidi và một đại diện giấu tên của quân đội chính quy Iran, được gọi là Artesh.

Trong số đó, có hai trường hợp đặc biệt nổi bật.

Qalibaf, cựu chỉ huy Lực lượng Không quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC và thị trưởng Tehran, đã nổi lên như một cầu nối thực dụng giữa các phe phái đối lập trong Iran và là người đồng lãnh đạo cùng với Ngoại trưởng Abbas Araghchi trong các cuộc đàm phán với Mỹ. Hồ sơ của ông đã thu hút sự chú ý của Tòa Bạch Ốc ngay từ đầu, thậm chí Tổng thống Trump còn ám chỉ rằng Qalibaf có thể là ứng cử viên cho vị trí lãnh đạo được Washington chấp thuận ở Iran.

Sự trỗi dậy của Vahidi diễn ra âm thầm hơn nhưng tiềm ẩn nhiều mưu mẹo hơn. Người đàn ông từng giúp thành lập Lực lượng Quds tinh nhuệ của IRGC trước khi trao quyền cho cố Thiếu tướng Qassem Soleimani—người sau đó thiệt mạng trong một cuộc không kích do Tổng thống Trump ra lệnh ở Iraq vào Tháng Giêng năm 2020—dường như đã âm thầm vun đắp cho phe phái riêng của mình, trong đó có cả Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Mohammad Bagher Zolghadr.

Giống như Pezeshkian, Qalibaf đã tìm cách truyền đạt nhận thức về tình trạng kinh tế khó khăn của Iran, vốn càng trở nên trầm trọng hơn bởi những lời đe dọa "ngày D kinh tế" của Tổng thống Trump. Vahidi và các tướng lĩnh cao cấp khác của IRGC chủ yếu tập trung vào cảnh báo về leo thang quân sự.

Trong khi đó, chương trình cải cách của Pezeshkian đang chịu áp lực lớn hơn bao giờ hết. Sau khi hứa hẹn về việc tăng cường quan hệ ngoại giao và cải thiện kinh tế trong chiến dịch tranh cử thành công để kế nhiệm cố Tổng thống Ebrahim Raisi, một người theo chủ nghĩa nguyên tắc kiên định đã qua đời trong vụ tai nạn trực thăng hồi tháng 5 năm 2024, Pezeshkian hiện đang phải gánh chịu chiến tranh và sự phong tỏa.

Giáo sư Clarke lập luận rằng Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của Iran chỉ có thể đạt được sự đồng thuận "vì phe cải cách đã bị thuyết phục bởi hành vi của Tổng thống Trump rằng phe bảo thủ Iran về cơ bản đã đúng về Hoa Kỳ - bất kỳ quá trình đàm phán nào cũng có thể bị gián đoạn bởi một cuộc tấn công bất ngờ."

Hơn nữa, những lời chỉ trích nhắm vào Pezeshkian đang ngày càng lan rộng trong một số nhóm nhất định ở Iran. Một báo cáo được hãng thông tấn bán chính thức Cộng hòa Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRNA công bố hôm thứ Tư dẫn lời Dân biểu Ruhollah Lek-Aliabadi cho biết một đại diện giấu tên từ Tehran và các phe phái đồng minh đang tìm cách phế truất Pezeshkian vì "thiếu năng lực chính trị".

Tuy nhiên, Pezeshkian vẫn giữ một vai trò quan trọng. Ali Alfoneh, chuyên gia cao cấp tại Viện Nghiên cứu các Quốc gia vùng Vịnh Ả Rập, cho biết tổng thống Iran, dù "không đặc biệt quyền lực" so với Qalibaf hay Vahidi, "vẫn được nhìn nhận rộng rãi là người trung thực, đứng đắn và có thiện chí."

" Việc ông ấy mang trong mình dòng máu lai giữa người Azerbaijan và người Kurd mang lại cho ông ấy giá trị biểu tượng đặc biệt vào thời điểm Israel và Hoa Kỳ đang công khai tìm cách lợi dụng sự chia rẽ sắc tộc ở Iran và thậm chí kích động một cuộc nội chiến ở Iran", Alfoneh nói với Newsweek.

"Quan trọng hơn, Pezeshkian đã đích thân nhận trách nhiệm về những thiếu sót của chế độ," Alfoneh nói. "Nếu Qalibaf hoặc Vahidi cố gắng áp đặt ý muốn của họ lên ông ấy, Pezeshkian có thể đe dọa từ chức, buộc họ phải gánh vác trách nhiệm công khai lớn hơn đối với lạm phát và tình trạng nghèo đói của người dân."

Ý nghĩa của nó đối với cuộc chiến

Đối với Mỹ, sự suy giảm ủng hộ và chi phí ngày càng tăng liên quan đến cuộc chiến cuối cùng có thể buộc họ phải bắt đầu một chiến lược rút lui thực sự.

Theo lập luận của Giáo sư Clarke, kế hoạch như vậy trước hết sẽ bao gồm "các biện pháp xây dựng lòng tin", chẳng hạn như đạt được một thỏa hiệp hạn chế với Tehran về việc cho phép một số lượng nhất định các tàu của Iran và nước ngoài đi qua các vòng phong tỏa đối đầu được thiết lập ở eo biển Hormuz.

"Bản thân Tổng thống Trump sẽ không thực hiện các biện pháp xây dựng lòng tin, nhưng một vài chính trị gia sẽ phải bắt đầu tranh luận về điều đó," Giáo sư Clarke nói. "Nếu không, Mỹ sẽ tiếp tục sa lầy vào cuộc chiến với Iran thêm hai năm nữa, cho đến hết nhiệm kỳ của Tổng thống Trump."

Tuy nhiên, xu hướng chính trị của Iran ngày càng thu hẹp không gian cho ngoại giao.

Ông lập luận rằng, ngay cả khi người dân Iran tin rằng "Cộng hòa Hồi giáo không thể cải cách và đất nước đang bị tàn phá bởi sự quản lý yếu kém, tham nhũng và đàn áp có hệ thống", thì các trung tâm quyền lực cứng rắn nhất chỉ đang củng cố thêm do cuộc xung đột.

"Với một cuộc chiến tranh khác và một nhà lãnh đạo tối cao mới là Mojtaba Khamenei, người được tường trình cứng rắn hơn cha mình, phe cứng rắn đang trỗi dậy," Giáo sư Clarke nói với Newsweek.

"Trong nhiều năm, họ lập luận rằng không thể tin tưởng Hoa Kỳ và Iran không nên đạt được thỏa thuận nào," Giáo sư Clarke nói. "Thậm chí có người còn cho rằng Iran nên theo đuổi đến cùng chương trình hạt nhân của mình để ngăn chặn số phận của Muammar Gaddafi ở Libya và Ukraine trước cuộc xâm lược của Nga."

Cảm giác chiến thắng trong số các bên liên quan chủ chốt ở Iran cũng đã làm giảm bớt mong muốn thỏa hiệp, mặc dù một số chuyên gia Iran đã cảnh báo rằng Tehran có thể đang lạm dụng quyền lực của mình.

Ông Alfoneh cho biết, các nhà phân tích Iran khác, "đặc biệt là những người có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng", hiện "dường như coi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ là một chiến trường khác".

"Vì không tin tưởng Tổng thống Trump, họ tính toán rằng việc kéo dài cuộc chiến đến cuộc bầu cử ngày 3 tháng 11 sẽ làm tăng chi phí kinh tế và chính trị cho Đảng Cộng hòa và, do đó, cho tổng thống", Alfoneh nói.

"Nếu đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát Hạ viện, và có thể cả Thượng viện, các nhà phân tích này dự đoán Tổng thống Trump sẽ thách thức kết quả bầu cử, đẩy Hoa Kỳ vào một cuộc khủng hoảng chính trị kéo dài, làm Washington xao nhãng và mang lại cho Tehran một khoảng thời gian tạm lắng khỏi áp lực quân sự của Mỹ", ông nói thêm.

[Newsweek: Deepening US-Iran War Spells Political Trouble for Trump and Pezeshkian]

6. Ukraine cho biết Nga phóng hỏa tiễn hành trình Kalibr trực tiếp từ các căn cứ Hải Quân.

Theo Ukraine, Nga đã phóng các hỏa tiễn hành trình Kalibr trực tiếp từ các căn cứ Hải Quân bằng các tàu mang hỏa tiễn của mình trong bốn tháng liên tiếp.

Hôm Thứ Ba, 15 Tháng Chín, Thuyền trưởng Trung Tá Dmytro Pletenchuk, phát ngôn nhân Hải Quân, đã lưu ý đến xu hướng mới này trên truyền hình.

"Ngay cả việc sử dụng các chiến hạm mang hỏa tiễn hành trình phóng hỏa tiễn Kalibr cũng diễn ra trực tiếp tại căn cứ, tức là ngay trong cảng. Đây là xu hướng đã được quan sát thấy trong bốn tháng liên tiếp", Trung Tá Pletenchuk cho biết.

Hỏa tiễn Kalibr, với tầm bắn được báo cáo là 1.500-2.500 km (932-1.553 dặm), là vũ khí chủ lực trong kho vũ khí của Hải quân Nga và đã được sử dụng thường xuyên để tấn công các thành phố của Ukraine kể từ năm 2022.

Các hỏa tiễn này thường được phóng từ biển bởi các tàu chiến và tàu ngầm của Nga, và các kênh truyền thông của Ukraine theo dõi sát sao các hoạt động của chúng trước các cuộc tấn công hỏa tiễn tiềm tàng.

Pletenchuk lưu ý đến tính chất đặc thù và khó khăn trong việc phóng chúng từ cảng, trước khi cảnh báo rằng không nên xem nhẹ mối nguy hiểm của các hỏa tiễn này.

"Ví dụ, tàu ngầm cũng không dễ sử dụng. Để làm được điều đó, chúng cần phải lặn xuống. Tôi vẫn không thể tưởng tượng nổi làm thế nào họ có thể sử dụng chúng theo cách mà họ đang triển khai hiện nay", Trung Tá Pletenchuk nói tiếp.

"Chúng ta không nên xem nhẹ mối nguy hiểm: chúng ta đang giả định con số tối đa – bốn chiến hạm, nhưng con số thực tế có lẽ chỉ là hai chiến hạm mặt nước," ông nói thêm.

Trung Tá Pletenchuk cũng ước tính rằng Nga có bốn tàu có khả năng phóng hỏa tiễn Kalibr từ Hắc Hải – hai tàu chiến lớp Buyan-M và hai tàu ngầm lớp Varshavyanka.

Ngày 9 tháng 9, Ukraine tuyên bố đã bắn trúng tàu Admiral Essen, một tàu khu trục lớp Admiral Grigorovich của Nga có khả năng phóng hỏa tiễn Kalibr, tại cảng Novorossiysk của Nga.

Trung Tá Pletenchuk cũng lưu ý về tần suất phóng hỏa tiễn hành trình của Nga đã giảm, cho biết chỉ có hai vụ phóng được ghi nhận trong tháng này, so với mức cao nhất là ba vụ vào mùa hè.

Theo thống kê của Kyiv Post, Nga đã phóng ít nhất 251 hỏa tiễn hành trình trong tháng 7, với các cuộc tấn công quy mô lớn được ghi nhận trong ba ngày (2/7, 6/7 và 30/7), trong đó lần lượt 40, 55 và 65 hỏa tiễn hành trình đã được phóng, theo cập nhật buổi sáng của Không quân Ukraine.

Trong những tháng còn lại của tháng 7, các vụ phóng hỏa tiễn hành trình diễn ra rải rác, lên đến 16 vụ mỗi ngày.

[Kyiv Post: Russia Launches Kalibr Cruise Missiles Directly From Base, Ukraine Says]

7. Lãnh đạo Trung Quốc, Nga và Iran tập trung tại Ấn Độ khi các nước BRICS tìm kiếm lập trường chung.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã cùng các nhà lãnh đạo Nga, Iran, Ấn Độ và các nước BRICS khác gặp gỡ tại New Delhi để tìm kiếm điểm chung trong cuộc chiến ở Trung Đông, khi những chia rẽ sâu sắc đang thử thách khối 11 thành viên này.

Theo hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã, ông Tập Cận Bình phát biểu tại hội nghị thượng đỉnh rằng cuộc chiến ở Trung Đông "không phục vụ lợi ích chung của cộng đồng quốc tế".

Các Ngoại trưởng của nhóm BRICS đã không đạt được thỏa thuận về một tuyên bố chung khi họ gặp nhau tại New Delhi vào tháng 5, trong bối cảnh Iran, Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất bất đồng về cuộc chiến bắt đầu bằng các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào ngày 28 tháng 2.

Tuy nhiên, các nguồn tin ngoại giao Ấn Độ cho biết các nhà lãnh đạo đang nỗ lực hướng tới một lập trường chung về một số vấn đề khi khối này tìm cách tăng cường ảnh hưởng toàn cầu và giải quyết xung đột, bất ổn thương mại và an ninh năng lượng.

BRICS được thành lập năm 2009 như một diễn đàn dành cho các nền kinh tế mới nổi lớn đang tìm kiếm ảnh hưởng lớn hơn trong các thể chế do các cường quốc phương Tây thống trị.

Tổng thống Iran Pezeshkian đã tham dự hội nghị thượng đỉnh ngay sau khi cảnh báo rằng Trung Đông không cần Hoa Kỳ làm "cảnh sát khu vực", trong bối cảnh hai nước đang trong tình trạng chiến tranh và căng thẳng đe dọa eo biển Hormuz quan trọng.

Tổng thống UAE Mohamed bin Zayed Al Nahyan cũng đang tham dự hội nghị thượng đỉnh tại New Delhi, cùng với Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah al-Sisi, và Ngoại trưởng Ả Rập Xê Út, Hoàng tử Faisal bin Farhan dự kiến sẽ tham gia vào cuối ngày thứ Bảy.

[CBSNews: China, Russia, Iran leaders gather in India as BRICS nations seek common ground]

8. Điện Cẩm Linh tuyên bố sẽ tiếp tục tấn công Ukraine sau vụ tấn công của Nga gần biên giới Ba Lan.

Ngày 14 tháng 9, Điện Cẩm Linh tuyên bố Nga sẽ tiếp tục tấn công các mục tiêu trên khắp "toàn bộ" Ukraine, sau vụ tấn công hiếm hoi của Nga gần biên giới Ba Lan khiến Warsaw và các đồng minh Âu Châu lo ngại.

Nga đã nhiều lần tấn công các khu vực phía tây của Ukraine kể từ khi phát động cuộc xâm lược toàn diện vào tháng 2 năm 2022, nhưng các cuộc tấn công sát biên giới phía tây của Ukraine như vậy tương đối hiếm.

Hôm Chúa Nhật, Ba Lan, một thành viên của NATO, cho biết Nga đã tấn công một đầu máy xe lửa bên trong lãnh thổ Ukraine, cách biên giới chung giữa hai nước khoảng 2 km.

"Nếu tôi hiểu đúng, vụ việc này liên quan đến lãnh thổ Ukraine", phát ngôn viên Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov cho biết khi hãng tin AFP hỏi về vụ tấn công.

"Quân đội của chúng ta đang hoàn thành nhiệm vụ trên toàn lãnh thổ Ukraine. Họ sẽ tiếp tục làm như vậy," ông nói thêm.

Các đồng minh phương Tây lên án vụ tấn công

Hôm thứ Hai, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết vụ tấn công vào đoàn tàu đi Warsaw sẽ không ngăn cản các nước phương Tây ủng hộ Kyiv tiếp tục hỗ trợ Ukraine.

"Vụ tấn công trên một chuyến tàu chở khách ở Ukraine ngày hôm qua cho thấy Putin đã trở nên tuyệt vọng đến mức nào," Rutte nói với các nhà báo.

"Ông ta nghĩ rằng ông ta có thể ngăn cản chúng tôi ủng hộ Ukraine và làm suy yếu sự đoàn kết của chúng ta. Ông ta đã sai. Câu trả lời của chúng tôi là tăng cường hỗ trợ", ông nói thêm.

Chính phủ Anh cũng lên án vụ tấn công, cho rằng nó nhằm mục đích làm suy yếu sự ủng hộ quốc tế dành cho Ukraine.

Phát ngôn nhân của văn phòng Thủ tướng Anh tại Downing Street mô tả vụ tấn công vào chuyến tàu đi Warsaw là "một nỗ lực vô ích của Nga nhằm làm suy yếu sự ủng hộ của chúng tôi dành cho Ukraine."

Máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã lập kỷ lục mới về số vụ tấn công nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga trong tháng 8 và dường như họ không có ý định giảm tốc độ trong tháng 9.

"Điều đó sẽ không làm chúng tôi nản lòng," phát ngôn nhân nói với các nhà báo.

Ba Lan, một trong những đồng minh chính của Ukraine và là tuyến đường vận chuyển quan trọng cho viện trợ phương Tây, đã mô tả các cuộc tấn công hôm Chúa Nhật là một "sự leo thang" và triệu tập một cuộc họp đặc biệt của chính phủ vào tối hôm đó.

Cả Kyiv và Warsaw đều xác nhận các vụ tấn công và cho biết không có ai bị thương.

Ukraine cũng cho biết Nga suýt chút nữa đã đâm vào một đoàn tàu ngoại giao chở các quan chức cao cấp phương Tây.

Ông Tusk cho biết Nga đã lên kế hoạch tấn công các cửa ải biên giới.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk hôm Chúa Nhật cho biết Warsaw trước đó đã nhận được thông tin rằng Mạc Tư Khoa có thể đang lên kế hoạch tấn công các cửa ải biên giới.

Tuần trước, Kyiv cho biết Nga đã tấn công một trạm kiểm soát trên biên giới Ukraine với Moldova, khiến hai người thiệt mạng.

"Chúng tôi biết rằng trong kế hoạch của Nga sẽ có nỗ lực làm suy yếu, làm tê liệt, và thậm chí có thể phá hủy các cửa ải biên giới của Ukraine, điều này cũng ảnh hưởng đến đất nước chúng tôi", Tusk nói.

Liên minh Âu Châu cho biết các cuộc tấn công mới nhất nhằm mục đích "đe dọa các nước phương Tây không ủng hộ Ukraine".

[Kyiv Post: Kremlin Vows to Keep Striking Ukraine After Russian Attack Near Polish Border]

9. Một quan chức Yemen mô tả cuộc tiến công của lực lượng Houthi là "đau đớn".

Một quan chức cao cấp của chính phủ Yemen cho biết lực lượng của họ sẽ quay trở lại bờ biển Biển Đỏ và phản công, sau khi lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn nhanh chóng chiếm giữ lãnh thổ vào tuần trước trong khi lực lượng chính phủ tháo chạy tán loạn.

Sultan al-Arada, một thành viên của hội đồng tổng thống cầm quyền, mô tả sự sụp đổ của lực lượng chính phủ tại thành phố cảng Mokha và các nơi khác trên bờ biển phía tây Yemen là "đau đớn và đáng tiếc".

Ông Al-Arada, đồng thời là thống đốc tỉnh Marib ở miền trung, cho biết trong cuộc phỏng vấn trên truyền hình phát sóng tối thứ Bảy rằng các lực lượng "hiện đang tập hợp lại và sẽ quay trở lại chiến trường dưới hình thức này hay hình thức khác."

Hôm thứ Sáu, một quan chức quân sự cao cấp thuộc chính phủ Yemen được quốc tế công nhận đã đổ lỗi cho "sự thiếu phối hợp" giữa quân đội Yemen và nhiều lực lượng dân quân đồng minh, nói rằng điều đó đã tạo cho lực lượng Houthi "một cơ hội vô giá".

Vị quan chức này, người yêu cầu giấu tên vì không được phép nói chuyện với giới truyền thông, cũng cho biết họ rất kinh ngạc khi lực lượng không quân Ả Rập Xê Út không hành động để ngăn chặn việc chiếm giữ Mokha, cách eo biển khoảng 50 dặm.

[CBSNews: Yemen official describes Houthi advance as "painful"]

10. Liên Hiệp Quốc cho biết Ít nhất 76.000 người đã phải chạy trốn khỏi giao tranh ở Yemen kể từ tháng 7:

Ít nhất 76.000 người đã phải di tản ở Yemen kể từ tháng 7, và con số này đã tăng gấp bốn lần trong tuần qua khi giao tranh bùng phát giữa lực lượng chính phủ và phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn.

"Tổ chức Di cư Quốc tế, gọi tắt là IOM cảnh báo về một cuộc khủng hoảng di dời dân cư đang ngày càng trầm trọng ở Yemen, diễn ra từng giờ", cơ quan Liên Hiệp Quốc này cho biết trong một tuyên bố.

Lực lượng Houthi, vốn đã kiểm soát phần lớn miền bắc Yemen trong nhiều năm, đã phát động một cuộc tấn công quy mô lớn vào tuần trước nhằm vào lực lượng chính phủ Yemen được Ả Rập Xê Út hậu thuẫn, giành được hết chiến thắng này đến chiến thắng khác trong cuộc giao tranh khiến hàng trăm người thiệt mạng.

Kể từ khi lực lượng Houthi tuyên bố phong tỏa đường biển đối với Ả Rập Xê Út vào tháng 7, "ít nhất 76.000 người đã phải rời bỏ nhà cửa", IOM cho biết.

"Con số này gấp bốn lần tổng số của tuần trước, khi giao tranh leo thang," thông báo cho biết, đồng thời cảnh báo "cả gia đình đang phải di tản, thường là vào ban đêm. Họ không có nơi nào an toàn để đến."

Một phát ngôn viên của cơ quan này nói với AFP rằng, kể từ đầu tháng 9, hơn 70.000 người đã phải di tản.

[CBSNews: At least 76,000 have fled fighting in Yemen since July: U.N.]

11. Tổng thống Trump nói ông không quan tâm nếu các quốc gia vùng Vịnh gặp gỡ Iran.

Khi được hỏi về cuộc gặp giữa các quốc gia vùng Vịnh với Iran tại Oman hôm thứ Hai để thảo luận về eo biển Hormuz, Tổng thống Trump nói rằng ông không quan tâm.

"Tôi không quan tâm. Đó là việc của họ," Tổng thống Trump nói với các phóng viên tại sân golf của mình ở Ái Nhĩ Lan. "Nếu họ có thể hạnh phúc… nếu họ hạnh phúc, thế là ổn rồi."

Cuộc gặp dự kiến diễn ra trong bối cảnh Cộng hòa Hồi giáo Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz trong suốt cuộc chiến, đẩy giá dầu tăng cao.

Tổng thống Trump hôm Chúa Nhật tuyên bố rằng cuộc chiến với Iran sẽ kết thúc "ngay sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ", đồng thời nói thêm rằng "giá xăng sẽ giảm mạnh". Ông nói "Iran rất muốn đạt được thỏa thuận", và cho biết họ "liên tục gọi điện".

[CBSNews: Trump says he doesn't care if Gulf states meet with Iran]

12. Thái tử Ả Rập Xê Út sẽ gặp lãnh đạo Ai Cập sau khi lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn giành được thắng lợi.

Theo thông báo từ phủ tổng thống Ai Cập, Tổng thống Abdel Fattah al-Sisi dự kiến sẽ đón tiếp Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman vào thứ Ba, trong bối cảnh giao tranh giữa phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn và chính phủ Yemen được Saudi Arabia ủng hộ.

Phủ tổng thống cho biết sẽ có một cuộc gặp song phương giữa hai nhà lãnh đạo. Chuyến thăm diễn ra sau cuộc tấn công kéo dài một tuần của lực lượng Houthi, đỉnh điểm là việc nhóm này chiếm giữ bờ biển Biển Đỏ của Yemen, củng cố quyền kiểm soát eo biển Bab el-Mandeb, tuyến đường vận chuyển dầu mỏ của Ả Rập Xê Út.

Trước đó, Ai Cập đã bác bỏ đề xuất của lực lượng Houthi về các cuộc đàm phán trực tiếp nhằm phối hợp giao thông hàng hải qua eo biển Hormuz và Biển Đỏ, theo hãng thông tấn Al-Araby Al-Jadeed của Qatar.

[CBSNews: Saudi crown prince to meet with Egypt's leader after Iran-backed Houthis make gains]

13. Tổng thống Iran cho biết Tehran và Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất muốn "lật sang trang mới" về cuộc chiến tranh.

Tổng thống Iran hôm Chúa Nhật tuyên bố rằng Iran và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, hai nước có quan hệ đã xấu đi kể từ khi chiến tranh Trung Đông bắt đầu, muốn "lật sang trang mới".

"Lần đầu tiên kể từ sau chiến tranh và những sự kiện xảy ra ở vùng Vịnh Ba Tư, chúng tôi đã có một cuộc trao đổi mang tính xây dựng với thái tử Abu Dhabi", Massoud Pezeshkian phát biểu một ngày sau cuộc gặp với Sheikh Khaled Bin Mohamed Bin Zayed Al Nahyan tại Ấn Độ, bên lề hội nghị thượng đỉnh BRICS. "Chúng tôi đồng ý sẽ khép lại quá khứ, hướng tới tương lai và cùng nhau xây dựng nó."

Sau khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran hồi tháng Hai châm ngòi cho cuộc chiến ở Trung Đông, Tehran đã trả đũa các đồng minh của Mỹ trong khu vực, trong đó Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất phải gánh chịu phần lớn thiệt hại.

Vào tháng 8, Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất tuyên bố đình chỉ hoạt động thương mại và trao đổi tài chính với Iran.

Dubai, thành phố lớn nhất của Các Tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất, là nơi sinh sống của một cộng đồng người Iran có nguồn gốc sâu xa và là huyết mạch kinh tế quan trọng đối với Iran, quốc gia đang phải vật lộn dưới sức nặng của các lệnh trừng phạt từ Mỹ và quốc tế.

[CBSNews: Iran president says Tehran and UAE want to "turn the page" on war]

 

1. Giám mục người Ý từ chức ở tuổi 64 sau chuyến thanh tra tông tòa.

Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã chấp nhận đơn từ chức của Đức Cha Guido Gallese, 64 tuổi, khỏi chức vụ Giám Mục giáo phận Alessandria, Ý. Đức Giáo Hoàng đã bổ nhiệm Giám mục Luigi Testore của Acqui làm Giám Quản Tông Tòa của Alessandria.

Đức Cha Gallese được bổ nhiệm làm giám mục Alessandria năm 2012 và nổi tiếng với niềm đam mê lướt ván diều và lái xe Tesla. Quan hệ giữa ngài với các linh mục trở nên xấu đi, và Đức Hồng Y Giuseppe Bertello, cựu chủ tịch của Chính quyền Thành quốc Vatican, đã tiến hành một cuộc thanh tra tông tòa về việc quản lý giáo phận.

Đức Cha Gallese—người từng nói hồi đầu năm rằng "phải là người xấu xa và kém thông minh mới dám công kích tôi"—đã có giọng điệu hòa giải hơn khi từ chức. Ngài nói: "Đôi khi, yêu thương cộng đồng thực sự có nghĩa là phải có can đảm và khiêm nhường, lùi lại một bước vì lợi ích của tất cả mọi người."

Ngay sau khi Đức Cha Gallese từ chức, Đức Tổng Giám Mục Rino Fisichella, một trong hai phó chánh văn phòng của Bộ Truyền giáo, đã bổ nhiệm ngài làm trợ lý giáo hội cho hiệp hội đền thờ quốc gia của Ý.

---

Source:TORINO

Il Papa accoglie la rinuncia di monsignor Gallese, il vescovo con la Tesla, dopo le tensioni nella diocesi di Alessandria. «Partire è un po' morire»

2. Các giám mục gửi gắm thông điệp hy vọng và hòa bình nhân kỷ niệm 25 năm sự kiện 11/9.

Đức Tổng Giám Mục Ronald Hicks của New York và Giám mục Michael Burbidge của Arlington, Virginia, mỗi người đã gửi gắm những thông điệp về hy vọng, tình yêu thương, sự hàn gắn và hòa bình nhân kỷ niệm 25 năm vụ tấn công ngày 11 tháng 9, xảy ra tại giáo phận của họ.

Hôm thứ Năm, trong một Thánh lễ tưởng niệm được cử hành tại Nhà thờ Thánh Patrick, Đức Tổng Giám Mục Hicks đã kể lại việc ngài là một linh mục ở Chicago trong sự kiện ngày 11 tháng 9 năm 2001, và cảm thấy "tê liệt" khi nghe tin về các vụ tấn công.

"Tôi thậm chí không thể hình dung nổi cảm giác của những người đã sống qua những ngày khủng khiếp đó," ngài nói. Giống như nhiều người khác, ngài tự hỏi liệu mình có thể vượt qua và cảm thấy trọn vẹn trở lại hay không.

"Quá trình chữa lành cần thời gian," Đức Tổng Giám Mục Hicks nói. "Và sự chữa lành không thể diễn ra trong một ngày. Cần thời gian để thương tiếc. Cần thời gian để nói lời tạm biệt. Cần thời gian để xây dựng lại. Cần thời gian để cầu nguyện. Cần thời gian để tưởng nhớ. Và trong suốt hai mươi lăm năm qua, đó chính xác là những gì chúng ta đã và đang làm."

Đức Tổng Giám Mục Hicks cũng kể lại tinh thần đoàn kết đã nổi lên sau vụ tấn công ngày 11 tháng 9, một tinh thần vẫn còn tồn tại đến ngày nay. Ngài lưu ý rằng mọi người từ mọi tầng lớp xã hội và tín ngưỡng khác nhau đều tham dự Thánh lễ. Thị trưởng New York Zohran Mamdani, cựu Tổng thống Joe Biden và Thống đốc New York Kathy Hochul nằm trong số những người tham dự.

Ở phía sau nhà thờ có một bức tranh tường mô tả "người nhập cư, các vị thánh, các nhà lãnh đạo dân sự và những người ứng cứu đầu tiên", Đức Tổng Giám Mục Hicks cho biết. Ngài nói thêm, phần thu hút nhiều người nhất "là phần miêu tả những người ứng cứu đầu tiên".

"Mọi người dừng lại ở đó. Họ cầu nguyện ở đó. Họ chụp ảnh ở đó," ngài nói. "Bởi vì nó đại diện cho những phẩm chất tốt đẹp nhất của chúng ta – những người đàn ông và phụ nữ đặt người khác lên trước bản thân. Những người sẵn sàng hy sinh tất cả vì đó là điều đúng đắn cần làm."

Ngài nói rằng tấm gương của những người ứng cứu khẩn cấp của thành phố "tiếp tục truyền cảm hứng cho chúng ta" và "tiếp tục mang lại cho chúng ta niềm hy vọng".

Đức Tổng Giám Mục Hicks nói: "Đức tin không cho phép chúng ta dừng lại ở việc tưởng niệm. Bởi vì một trong những bài học chúng ta đã học được trong hai mươi lăm năm qua là sự chữa lành không phải là một quá trình thụ động."

Ngài nói rằng, sự hàn gắn, hòa bình, công lý và đoàn kết "không tự nhiên mà có. Chúng ta phải nỗ lực vì điều đó, ngày qua ngày, qua cuộc trò chuyện này đến cuộc trò chuyện khác, qua mối quan hệ này đến mối quan hệ khác, qua thỏa thuận này đến thỏa thuận khác".

"Và chúng ta phải cùng nhau nỗ lực vì điều đó."

Hôm thứ Sáu, Đức Cha Burbidge đã đưa ra một thông điệp tương tự trong Thánh lễ tưởng niệm tại Nhà thờ Thánh Thomas More. Nhà thờ này nằm cách Ngũ Giác Đài một đoạn ngắn, nơi 184 người, bao gồm cả hành khách trên chuyến bay American Airlines 77, đã thiệt mạng vào ngày 11 tháng 9.

Hôm nay, 25 năm sau các vụ tấn công, nhân loại đã đoàn kết trong niềm hy vọng, đoàn kết trong đức tin và đoàn kết trong tình yêu thương, Giám mục Burbidge nói.

"Một tình yêu kết nối chúng ta như gia đình thánh của Thiên Chúa, như anh chị em trong Chúa Kitô. Và trong ngày này, Chúa Giêsu nhắc nhở chúng ta: ‘Phúc cho những người gìn giữ hòa bình.’"

Ngài nói tiếp: "Trong một thế giới vẫn còn chứng kiến bạo lực, trong một quốc gia vẫn còn chia rẽ, hỡi những người bạn thân mến, chúng ta phải đáp lại lời kêu gọi này: hãy trở thành những người kiến tạo hòa bình."

Trả lời phỏng vấn tờ Catholic Herald sau Thánh lễ, Đức Cha Burbidge kể lại rằng vào ngày 11 tháng 9 năm 2001, ngài là hiệu trưởng tại Chủng viện Thánh Charles Borromeo ở Philadelphia, và nhiều chủng sinh ở đó đến từ Giáo phận Arlington.

"Đó là một ngày kinh hoàng và đau buồn đối với tất cả chúng tôi, nhưng cũng là một ngày hoảng loạn vì một số chủng sinh của tôi không biết liệu cha mẹ họ có ổn không," ngài nói.

Giám mục Burbidge đến Giáo phận Arlington vào năm 2016, biết rằng giáo phận này "rất độc đáo" về mặt dân cư sinh sống tại đó.

Có rất nhiều gia đình phục vụ trong quân đội và phục vụ chính phủ, vì vậy tôi biết rằng vai trò này sẽ cần phải ghi nhận những người đã cống hiến hết mình để bảo vệ đất nước chúng ta."

Ngài nói tiếp: "Thật là một vinh dự và đặc ân khi biết rằng nhiều người trong giáo phận của chúng ta đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi sự kiện 11/9, và chúng tôi cầu nguyện cho tất cả họ trong Thánh lễ hôm nay."

Nhân kỷ niệm 25 năm ngày xảy ra các vụ tấn công, "điều quan trọng là chúng ta phải tưởng nhớ, tưởng nhớ những gì đã xảy ra vào ngày hôm đó, thừa nhận rằng cái ác vẫn là một thế lực trong thế giới của chúng ta, và chỉ có thể bị đánh bại bởi tình yêu của Chúa, bởi những người hiệp nhất với Ngài và đi theo con đường của Ngài," Giám mục Burbidge nói với tờ Catholic Herald.

"Chúng ta không thể quên điều đó. Chúng ta không thể quên những người đã mất mạng vào ngày hôm đó. Chúng ta không thể quên những người đã thể hiện lòng tốt và sự hy sinh anh hùng vào ngày hôm đó và trong những tuần, tháng và năm sau đó, để xây dựng lại một quốc gia đã bị tổn thương nặng nề. Và đây là những bài học có thể, và phải được, áp dụng trong mọi thời đại."

Đức Cha Burbidge nói rằng, "sự chữa lành là một quá trình kéo dài suốt đời, nhưng Chúa đã giúp chúng ta chữa lành những vết thương của mình".

"Ngài đã dẫn dắt chúng ta tiến lên, và ngay lúc này, Ngài kêu gọi chúng ta trở thành những công cụ của hòa bình của Ngài và là những công cụ của món quà quý giá đó. Dù Ngài sai chúng ta đến đâu mỗi ngày, tất cả chúng ta đều phải nỗ lực như Chúa Giêsu đã dạy trong Phúc Âm, để trở thành những người kiến tạo hòa bình."'

---

Source:Catholic Herald

Bishops offer messages of hope and peace on 25th anniversary of 9/11

3. Hơn 10.000 người tham dự cuộc tuần hành ủng hộ sự sống lớn nhất từ trước đến nay tại Anh.

Thứ Bảy ngày 5 tháng 9 năm 2026 chứng kiến cuộc tuần hành ủng hộ sự sống lớn nhất từ trước đến nay của tổ chức March for Life UK, với hơn 10.000 người ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống tham gia tuần hành công khai phản đối phá thai. Sự kiện thường niên này không chỉ thu hút số lượng người ủng hộ bảo vệ sự sống tham gia đông đảo nhất mà còn chứng kiến cuộc biểu tình phản đối lớn nhất từ trước đến nay.

Thông điệp của cuộc tuần hành năm nay là "ủng hộ gia đình, ủng hộ sự sống", thể hiện mong muốn của những người tham dự xây dựng một quốc gia bảo vệ thai nhi và gia đình, là điều đã được chứng minh hết lần này đến lần khác là giúp ích cho sự phát triển của họ đến tuổi trưởng thành.

Những người biểu tình phản đối đã tập trung bên ngoài Trung tâm Emmanuel, điểm xuất phát của cuộc tuần hành, hô vang khẩu hiệu về quyền tự chủ thân thể, quyền của người chuyển giới và gọi những người phản đối họ - một nhóm gồm các gia đình trẻ, giáo sĩ và người về hưu - là "phát xít".

Cuộc biểu tình ủng hộ phá thai do Abortion Rights UK tổ chức, một nhóm vận động cực đoan ủng hộ phá thai đến tận lúc sinh. Họ cũng nhận được sự ủng hộ từ tờ Socialist Worker, cũng như các nhà hoạt động công đoàn và những người vận động cho quyền của người chuyển giới.

Khi phần lớn những người Công Giáo tham gia cuộc Tuần hành vì Sự sống tập trung đến nhà thờ Westminster để cầu nguyện, ba nhà hoạt động ủng hộ phá thai đã cố gắng làm gián đoạn Thánh lễ bằng cách la hét và giăng các tấm biển trong suốt buổi lễ. Họ hô vang những lời cầu nguyện giả tạo trước khi bị nhân viên an ninh dẫn ra khỏi tòa nhà. Không có vụ bắt giữ nào xảy ra.

Sau khi cuộc tuần hành March for Life đi qua toàn bộ Whitehall, họ tập trung tại Quảng trường Quốc hội để hát thánh ca, nghe lời chứng và cầu nguyện. Buổi lễ diễn ra hoàn toàn trong hòa bình, nhóm người thể hiện nỗi buồn sâu sắc trước 11 triệu sinh mạng đã mất đi vì phá thai, và tình yêu thương dành cho những người đáp lại sự chứng kiến công khai của họ bằng sự giận dữ như vậy.

Một nhà hoạt động Kitô giáo trẻ tuổi, được biết đến với biệt danh Bob trẻ, đang đứng gần những người biểu tình phản đối thì một người giật lấy lá cờ có hình ảnh Chúa Kitô của anh ta. Khi anh ta định lấy lại cờ, anh ta bị cảnh sát bắt giữ và bị buộc tội gây rối trật tự công cộng. Anh ta được thả mà không bị buộc tội vào tối hôm đó.

Đám đông cũng đã xô đổ những hình ảnh về thai nhi chưa chào đời do nhóm ủng hộ quyền sống CBR UK trưng bày.

Trong một hành động thể hiện sự khinh miệt cuối cùng, họ chế giễu và la hét những lời tục tĩu khi những người ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống quỳ gối trong một phút mặc niệm cho chính trị gia ủng hộ phong trào bảo vệ sự sống Ann Widdecombe, người vừa bị sát hại.

Bất chấp phản ứng dữ dội nhất trong lịch sử đối với cuộc tuần hành ủng hộ sự sống, những người bảo vệ sự sống vẫn không hề nao núng. Cho dù đó là số lượng người tham gia trẻ tuổi, tỷ lệ ngày càng tăng của công chúng phẫn nộ trước việc phá thai đến tận lúc sinh, hay thực tế là một lần nữa những người đứng lên bảo vệ sự sống một cách ôn hòa lại đông hơn những người phản đối, phong trào bảo vệ sự sống ở Anh đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết và nhìn thấy chiến thắng ở phía trước, dù có thể còn xa vời.

Giám đốc điều hành của SPUC, John Deighan, là một trong số 10.000 người tham gia cuộc tuần hành. Ngài nói: "Cuộc tuần hành hàng năm là thời điểm để nhớ rằng trong khi Quốc hội đầy rẫy những người coi thường thai nhi bất cứ khi nào có cơ hội, thì những người tập trung bên ngoài cổng Quốc hội quyết tâm thay đổi điều đó. Đám đông giận dữ làm gián đoạn buổi lễ cầu nguyện và tấn công những người ủng hộ quyền sống chỉ chứng minh rằng chúng ta đúng: một phong trào được thúc đẩy bởi tình yêu thương, lòng trắc ẩn và mong muốn bảo vệ những người dễ bị tổn thương sẽ luôn chiến thắng bạo lực."

"Số lượng người phản đối phá thai cho thấy cục diện đã thay đổi, chiến thắng đang đến gần, và số lượng người phản đối chúng ta cho thấy những gì chúng ta đang làm là hiệu quả. Phá thai sẽ trở thành điều không thể tưởng tượng được ở quốc gia này."

---

Source:Catholic Herald

More than 10,000 attend biggest March for Life UK to date

 

1. Ba Lan cảnh báo về mối đe dọa ‘thực sự’ sau khi máy bay điều khiển từ xa của Nga tấn công Ukraine gần biên giới nước này.

Hôm Thứ Hai, 14 Tháng Chín, Bộ trưởng Nội vụ Ba Lan Marcin Kierwinski cho biết Ba Lan đang xem xét các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga gần biên giới với Ukraine và vụ tấn công vào một đoàn tàu chở khách với "mức độ nghiêm trọng tối đa".

Đêm qua, Nga đã phóng máy bay điều khiển từ xa vào miền tây Ukraine, tấn công một trạm xăng gần cửa ải biên giới Yahodyn-Dorohusk và một đoàn tàu chở khách Kyiv-Warsaw chỉ cách biên giới Ba Lan 2 km.

Ông Kierwinski xác nhận rằng Nga đã tấn công trước tiên gần cửa ải biên giới Dorohusk–Yahodyn và sau đó tấn công đoàn tàu chở khách gần biên giới Ba Lan.

"Chúng tôi đang giải quyết những sự kiện này với mức độ nghiêm chỉnh tối đa," Kierwinski nói. "Tình hình đang được theo dõi liên tục. Nga là kẻ thù của thế giới tự do."

Cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Nga đêm qua đã đưa cuộc chiến đến gần biên giới Ba Lan một cách bất thường, với nhiều cuộc tấn công được báo cáo ở tỉnh Volyn, tây bắc Ukraine, gần cửa ải biên giới Yahodyn–Dorohusk.

Phát ngôn nhân Bộ Chỉ huy Tác chiến Quân đội Ba Lan, Jacek Goryszewski, cho biết mối đe dọa đối với Ba Lan là "có thật" khi lực lượng Nga tấn công các khu vực của Ukraine trong đêm.

Theo đài truyền hình RMF24 của Ba Lan, ông cho biết: "Máy bay điều khiển từ xa đang hoạt động và thậm chí tấn công các mục tiêu nằm rất gần biên giới Ba Lan - chỉ cách đó vài km đến vài chục km."

Các cuộc tấn công cũng khiến Ngoại trưởng Estonia Margus Tsahkna và các thành viên phái đoàn Bộ Ngoại giao Estonia bị mắc kẹt tại cửa ải biên giới. Ông Tsahkna cho biết họ không thể rời Ukraine vì mối đe dọa từ máy bay điều khiển từ xa của Nga.

"Các cuộc tấn công của Nga ngày càng dữ dội và tiến sát hơn đến NATO và Liên Hiệp Âu Châu. Phản ứng của chúng ta cũng phải mạnh mẽ hơn", Tsahkna nói. "Mỗi hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa của Nga mà Ukraine ngăn chặn được, mỗi năng lực của Nga mà chúng ta giúp Ukraine phá hủy, và mỗi chi phí bổ sung mà chúng ta áp đặt lên Mạc Tư Khoa đều củng cố an ninh của Ukraine và toàn Âu Châu. "

Vụ tấn công đêm qua đã gây hư hại một trạm xăng gần cửa ải biên giới Yahodyn–Dorohusk ở tỉnh Volyn, vùng cực tây bắc của Ukraine. Phát ngôn viên Hải quan Volyn, Valentyna Chernysh, cho biết với Suspilne rằng mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa rơi xuống cũng gây ra hỏa hoạn tại trạm xăng và một số xe tải đậu gần đó.

Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha lên án cuộc tấn công, cảnh báo rằng hành động này đã đưa cuộc chiến của Nga trực tiếp đến sát biên giới Liên Hiệp Âu Châu và NATO.

"Đây là sự khủng bố của (Vladimir) Putin, ‘gõ’ thẳng vào cửa Liên Hiệp Âu Châu và NATO. Bọn man rợ Nga đang ở ngay trước cổng các bạn, hỡi các đối tác thân mến," Sybiha nói.

Cửa ải biên giới Yahodyn không bị ảnh hưởng và vẫn hoạt động bình thường, phát ngôn nhân của Lực lượng Biên phòng Nhà nước Ukraine, Andrii Demchenko, cho biết với RBC-Ukraine.

Ông Demchenko cảnh báo rằng các cuộc tấn công của Nga trong khu vực đang gia tăng và cho biết cửa ải biên giới có thể tạm thời đóng cửa nếu tình hình an ninh yêu cầu.

[Kyiv Independent: Poland warns of 'real' threat after Russian drones strike Ukraine near its border]

2. Tổng thống Trump nói Mỹ sẵn sàng đàm phán với Iran về một thỏa thuận.

Tổng thống Trump hôm thứ Hai cho biết Mỹ sẵn sàng đàm phán với Iran về một thỏa thuận.

"Quốc gia Iran đang suy yếu muốn đạt được một thỏa thuận, nhanh chóng và bằng mọi giá. Tôi sẽ quyết định liệu Mỹ có lựa chọn tham gia hay không - một ý tưởng mà chúng tôi sẵn sàng xem xét," Tổng thống Trump nói trên nền tảng Truth Social của mình.

Đầu tháng này, Phó Tổng thống JD Vance nói với các phóng viên rằng Mỹ sẽ không đàm phán với Iran chừng nào các tàu chiến vẫn đang bị tấn công ở eo biển Hormuz.

[CBSNews: Trump says U.S. open to engaging with Iran on deal]

3. Meloni loại trừ khả năng liên minh với những người phản đối viện trợ cho Ukraine.

Thủ tướng Ý Giorgia Meloni đã bác bỏ những đồn đoán rằng bà có thể liên minh với các lực lượng phản đối viện trợ quân sự cho Kyiv.

Trả lời phỏng vấn tờ báo Il Foglio của Ý, bà Meloni cho biết bà không muốn từ bỏ niềm tin của mình để đổi lấy lợi thế bầu cử.

"Giorgia Meloni chắc chắn không sẵn lòng làm ngược lại những gì bà ấy đã làm cho đến nay, hoặc những gì bà ấy tin tưởng, vì tính toán chính trị hay bầu cử," bà nói khi được hỏi liệu bà có đặt ra những giới hạn rõ ràng để tham gia liên minh hay không.

Những phát ngôn của bà là lời cảnh báo đối với Roberto Vannacci, cựu tướng lĩnh chuyển sang làm chính trị gia cực hữu và là người chỉ trích mạnh mẽ Liên Hiệp Âu Châu và viện trợ quân sự cho Ukraine, người đang tìm cách tận dụng sự bất mãn với đường lối của Meloni đối với Âu Châu và chính sách đối ngoại.

"Bất cứ ai đang tìm kiếm một thủ tướng thay đổi quan điểm dựa trên sự ủng hộ của đảng này hay đảng kia, luôn luôn và chỉ vì lợi ích cá nhân, thì nên tìm ở nơi khác."

"Tôi là người nghiêm chỉnh và không phù hợp với mọi hoàn cảnh."

Thủ tướng Meloni sẽ phải đối mặt với cử tri trong cuộc bầu cử năm tới, sau khi vừa trở thành thủ tướng tại vị lâu nhất trong lịch sử Cộng hòa Ý.

Việc ông Vannacci tăng điểm trong các cuộc thăm dò dư luận có thể làm phức tạp thêm việc xây dựng liên minh cho nhiệm kỳ thứ hai của Thủ tướng Meloni.

"Đối với tôi, trong những năm này, việc không ủng hộ Ukraine sẽ có lợi hơn về mặt bầu cử so với việc ủng hộ," Meloni nói.

"Tôi không ủng hộ Ukraine vì Kyiv, tôi ủng hộ Ukraine vì Rôma."

Chi tiêu quốc phòng đã làm lộ rõ những căng thẳng trong liên minh cầm quyền của Ý, bao gồm cả với đảng Liên minh của Phó Thủ tướng Matteo Salvini.

Bà nói thêm rằng, Ý có tất cả mọi thứ để mất trong một hệ thống quốc tế nơi các quy tắc về chung sống hòa bình giữa các quốc gia sụp đổ và "luật của kẻ mạnh" chiếm ưu thế.

Thủ tướng cũng bảo vệ việc tăng chi tiêu quốc phòng, thừa nhận rằng điều này không được lòng dân.

Theo báo cáo thường niên của viện nghiên cứu tư nhân Eurispes, hơn 44% người Ý hiện coi chi tiêu quốc phòng là gánh nặng cho đất nước, so với 32,1% xem đó là khoản đầu tư chiến lược, trong khi gần một phần tư vẫn chưa quyết định.

"Dĩ nhiên, nói rằng chúng ta cần chi tiêu cho quốc phòng cũng không được lòng người. Nhưng không may là điều đó lại cần thiết," Meloni nói.

[Kyiv Post: Meloni Rules Out Alliances With Opponents of Ukraine Aid]

4. KHÔNG CÓ NƠI TRÚ ẨN AN TOÀN Cuộc chiến thầm lặng kinh hoàng đang diễn ra trên đường phố nước Nga khi các nhóm sát thủ Ukraine mang bom và đạn đến tận cửa Điện Cẩm Linh.

Một cuộc chiến thầm lặng chết người đã lan từ chiến trường Ukraine đến đường phố nước Nga.

Các quan chức cao cấp của Điện Cẩm Linh hiện đang trở thành mục tiêu của các nhóm sát thủ Ukraine – và Mạc Tư Khoa dường như không thể bảo vệ được chính mình. Đại Tá Hamish de Bretton-Gordon nói với tờ The Sun.

Khi Thiếu tướng Nikolai Varpakhovich đang rời khỏi một siêu thị gần căn cứ không quân ở vùng Saratov của Nga, một người phụ nữ đi xe gắn máy tay ga đã chặn đường ông để hỏi đường và bắn ông sáu phát ở cự ly gần, trong đó có 2 phát trúng vào đầu.

Vài ngày trước vụ ám sát, vị chỉ huy này đã bị các công tố viên Ukraine buộc tội liên quan đến vụ tấn công hỏa tiễn vào một bệnh viện nhi ở Kyiv hồi tháng 7 năm 2024, khiến hai người thiệt mạng và hơn 30 người bị thương.

Đại Tá Bretton-Gordon nhận xét rằng trong hai năm qua, hàng loạt các nhân vật quân sự cao cấp của Nga đã thiệt mạng trong các vụ đánh bom, xả súng và gài bẫy – không phải ở các chiến hào Donbas hay hầm chỉ huy tại Alabuga, mà ở vùng ngoại ô và các quán ăn của Mạc Tư Khoa, St Petersburg và nhiều nơi khác.

Các vụ ám sát do các phần tử được biết đến hoặc bị nghi ngờ là đặc vụ của cơ quan an ninh Ukraine hoặc sát thủ làm việc cho họ thực hiện đều tuân theo những khuôn mẫu, nếu không thể dự đoán được thì chắc chắn cũng rất dễ nhận thấy.

Kyiv đang tiêu diệt những kẻ mà họ cho là chịu trách nhiệm về một số tội ác vô nhân đạo và tàn bạo nhất trong chiến tranh, và trả thù là món ăn ngon nhất được phục vụ trên đường phố nước Nga.

Đại Tá Bretton-Gordon nhận định rằng: "Ukraine có lẽ hiện đang sở hữu một trong những lực lượng an ninh phát triển nhất, giàu kinh nghiệm nhất và hiệu quả nhất ở Âu Châu."

"Họ đã trải qua nhiều trận chiến, được đầu tư kinh phí, có đội ngũ nhân viên giỏi và rất xuất sắc."

Và tháng Tám là một trong những tháng chết chóc nhất trong lịch sử đối với Điện Cẩm Linh.

Ít nhất bảy mục tiêu đã bị tiêu diệt bởi các đặc vụ được tường trình làm việc cho Kyiv – và dường như những sát thủ này đang quay trở lại sử dụng súng trong các nhiệm vụ của mình.

Ông giải thích: "Ukraine dường như đang thay đổi chiến thuật. Trước đây họ thường sử dụng bom trên quy mô lớn hơn."

"Giờ đây, dường như họ đang chuyển hướng sang sử dụng vũ khí bắn, vì vậy có lẽ Nga đã trở nên hiệu quả hơn trong việc phát hiện các chất nổ đó."

"Có lẽ việc cài đặt chúng trở nên khó khăn hơn. Hoặc có lẽ việc sử dụng các tay súng tự do sẽ rẻ hơn và hiệu quả hơn. Nhưng đó là xu hướng mà chúng ta đang thấy hiện nay."

Chỉ trong một vụ tấn công duy nhất, năm người đã thiệt mạng khi một nhà hàng sang trọng ở Mạc Tư Khoa bị đánh bom trong bữa tiệc sinh nhật của Đại tướng Aleksandr Chayko, tổng tư lệnh Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga.

Chayko sống sót, nhưng một số thành viên trong gia đình anh đã thiệt mạng.

Thiếu tướng Valery Plokhotnyuk đã tử vong ngay lập tức, và một vị tướng khác, Igor Yerusalimov, cũng được báo cáo là đã thiệt mạng.

Ukraine cáo buộc Chayko đã ra lệnh tấn công làng Teterivske gần Kyiv vào tháng 3 năm 2022 bằng bom, bệ phóng hỏa tiễn và hỏa tiễn, phá hủy hàng chục ngôi nhà và giết chết ít nhất hai thường dân.

Người ta còn cho rằng ông ta là một trong những chỉ huy chịu trách nhiệm về vụ thảm sát Bucha, trong đó có tới 650 thường dân bị binh lính Nga sát hại, bao gồm 9 trẻ em, nhiều em trong số đó bị tra tấn.

Dường như các điệp viên Ukraine có trí nhớ rất tốt khi nhắc đến những kẻ phản bội.

Chỉ 10 ngày sau, vào ngày 13 tháng 8, tại Sevastopol, một quả bom giấu trong thùng rác đã giết chết một sĩ quan hải quân Nga, Đại tá Robert Shageyev, một cựu chỉ huy tàu ngầm Ukraine đã đào tẩu sang Nga năm 2014.

Sau đó, vào ngày 27 tháng 8 tại St Petersburg, một quả bom xe đã giết chết Thiếu tá Sergei Sechkov, một sĩ quan thuộc Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga, đơn vị của ông bị Kyiv cáo buộc cố ý và liên tục tấn công các mục tiêu dân sự ở vùng Slobozhanske.

Nhưng chính vụ ám sát Tướng Igor Kirillov, nhà lãnh đạo lực lượng phòng thủ hóa học, sinh học và hạt nhân của Nga, đã tạo tiền đề cho chiến dịch hiện tại.

Kirillov đã thiệt mạng một cách bi thảm trong một vụ nổ sau khi một quả bom được giấu trong chiếc xe điện bên ngoài căn nhà của ông ở Mạc Tư Khoa vào tháng 12 năm 2024.

Cơ quan an ninh Ukraine đã nhận trách nhiệm về nhiệm vụ thâm nhập sâu vào lãnh thổ địch, mở ra một giai đoạn mới đầy táo bạo.

Cả vụ giết người và lời thú nhận đều khiến ngay cả các chuyên gia dày dạn kinh nghiệm cũng phải bất ngờ.

Đại Tá Bretton-Gordon cho biết: "Một điều thú vị là kiểu thừa nhận và quy kết này."

"Theo thời gian, tôi cho rằng sau năm 2024, Ukraine đã tự tin hơn trong việc thừa nhận có liên quan đến một số vụ ám sát hoặc âm mưu ám sát."

"Cũng cần lưu ý rằng quy mô, phạm vi và lòng dũng cảm ở đây đã tăng lên đáng kể."

Kể từ vụ Kirillov, danh sách nạn nhân ngày càng dài và đẫm máu, với việc Kyiv công khai nhận trách nhiệm về hàng loạt vụ giết người.

Tuy nhiên, trước vụ Kirillov, Kyiv hầu như đều phủ nhận mọi trách nhiệm đối với các vụ tấn công trên lãnh thổ Nga.

Khi chỉ huy tàu ngầm thuộc Hạm đội Hắc Hải, Stanislav Rzhitsky, bị bắn chết trong lúc chạy bộ ở công viên, Kyiv đã phản ứng bằng cách công bố thông tin chi tiết, có lẽ chỉ những kẻ lập kế hoạch và thủ phạm mới biết, mà không thừa nhận tội lỗi.

Trước năm 2024, có khả năng chính phủ Kyiv đã tuân theo "chỉ thị" từ Mỹ và các đồng minh rằng họ không nên tiến hành các hành động quân sự bên trong biên giới Nga.

Tuy nhiên, hiện tại, dường như mọi chuyện đã khác.

Trong một trong những vụ ám sát khét tiếng nhất, blogger quân sự Maxim Fomin đã bị giết bởi một quả bom giấu trong bức tượng nhỏ mô phỏng chính ông tại một "lễ trao giải" được tổ chức trong một quán cà phê ở St Petersburg.

Đại Tá Bretton-Gordon nói tiếp: "Điều thú vị là trong những trường hợp Ukraine công khai nhận trách nhiệm về các vụ hành quyết, những người bị hành quyết không chỉ là các lãnh đạo quân sự Nga, hay các quan chức an ninh cao cấp ngẫu nhiên của Nga, mà đó lại là những người mà Ukraine cáo buộc vi phạm nhân quyền nghiêm trọng."

"Vậy nên, những người liên quan đến các vụ việc như đánh bom bệnh viện ở Ukraine."

"Vì vậy, theo quan điểm của Ukraine, điều đó làm tăng tính chính đáng của những vụ giết người đó. Đó là hậu quả về mặt đạo đức chứ không chỉ đơn thuần là một hành động chiến tranh."

Trong bối cảnh Điện Cẩm Linh chuyển sang sử dụng các nhóm tội phạm có tổ chức để thực hiện các mệnh lệnh của mình ở Âu Châu, các cơ quan tình báo Ukraine được tường trình đang bắt chước hành động của Mạc Tư Khoa – chuyển sang sử dụng các nhà thầu độc lập để thực hiện các nhiệm vụ ở Nga khi và trong trường hợp các đặc vụ của Kyiv không thể tiếp cận mục tiêu.

Mặc dù một số người bị bắt sau các vụ giết người ở cả Ukraine và Nga là những nạn nhân vô tội, được thuê để vận chuyển một gói hàng tưởng chừng vô hại, nhưng bản thân các quả bom lại đòi hỏi kỹ thuật và tay nghề cao.

Những sát thủ bí ẩn này, được biết đến với tên gọi "torpedoes" hay "Mokrushniki" ở Nga, thường là những cựu nhân viên của các cơ quan an ninh thuộc Liên Xô cũ, cung cấp chuyên môn của họ cho các băng đảng tội phạm, tập đoàn và chính phủ nước ngoài.

Đại Tá Bretton-Gordon nói: "Chắc chắn là có sử dụng lao động tự do. Họ được trả bao nhiêu tiền?"

"Khó mà nói được. Tất nhiên, họ hợp tác với các cơ quan an ninh Ukraine, nhưng điều đó lại càng làm tăng thêm khả năng chối bỏ trách nhiệm, phải không?"

"Điều đó khiến việc phủ nhận mối liên hệ trực tiếp với Ukraine trở nên dễ dàng hơn… họ được trả từ 18.000 đến 100.000 đô la để đặt các thiết bị, sau đó được kích nổ từ xa thậm chí là rất xa, từ Ukraine."

"Điều đó tạo ra một lớp ngăn cách giữa Ukraine và những kẻ gây ra tội ác thực sự."

Điều còn nan giải hơn đối với Điện Cẩm Linh là việc kiểm soát thông tin về các vụ giết người, khi mà sự phổ biến của các vụ ám sát trên lãnh thổ Nga đang dần ăn sâu vào nhận thức của công chúng.

Điều này có nguy cơ làm suy yếu niềm tin vào khả năng của Putin trong việc giành chiến thắng trong cuộc chiến chống lại người hàng xóm nhỏ hơn và có nguồn lực tài chính tương đối hạn chế của ông.

Đại Tá Bretton-Gordon nói: "Đối với Nga, điều này rất khó khăn vì mỗi vụ việc đều riêng lẻ, và họ sử dụng các nhà thầu tự do, vì vậy dự đoán của tôi là những kiểu tấn công đó sẽ tiếp tục xảy ra."

"Nhiều dự án sẽ thất bại, một số sẽ thành công, nhưng thực sự rất khó để nói Nga đang bắt kịp nhanh đến mức nào."

Ông nói thêm: "Đây không phải là những quân đội giống như Ukraine năm 2014 hay thậm chí năm 2022. Họ đã học hỏi được rất nhiều. Họ đã được huấn luyện, học hỏi chiến thuật, học hỏi từ kinh nghiệm."

"Họ là một trong những lực lượng tình báo thời chiến có năng lực nhất ở Âu Châu hiện nay."

Trong bối cảnh cả hai bên liên tục đấu đá ngầm, các cuộc ám sát không có dấu hiệu giảm bớt, và đường phố của các thành phố lớn nhất nước Nga đã trở thành chiến tuyến mới nhất khi Ukraine cố gắng cân bằng cán cân quyền lực trong một cuộc chiến tàn khốc và leo thang nhanh chóng nhằm bảo vệ sự tồn tại của chính mình.

[The Sun: NO SAFE HAVEN The deadly shadow war unfolding on streets of Russia as Ukraine’s hit squads bring bombs & bullets to Kremlin’s doorstep]

5. ‘Chiến thắng hay thất bại của chúng ta’: Chỉ huy cao cấp Ukraine tiết lộ điều gì có thể buộc Nga phải xem xét lại cuộc chiến.

Thành công hay thất bại của Ukraine trong những tháng tới phần lớn sẽ phụ thuộc vào việc nước này có thể bảo vệ bầu trời của mình trước hỏa tiễn đạn đạo của Nga và các máy bay điều khiển từ xa tấn công phản lực tốc độ cao hơn hay không, Chuẩn tướng Andriy Biletsky phát biểu tại hội nghị Chiến lược Âu Châu Yalta, gọi tắt là YES thường niên ở Kyiv.

"Thắng thua của chúng ta sẽ phụ thuộc vào việc liệu chúng ta có thể bảo vệ bầu trời Ukraine trong mùa đông này hay không," Biletsky, chỉ huy Quân đoàn 3 của Ukraine, cho biết.

Ông nói rằng Ukraine phải đối phó với hai mối đe dọa chính: hỏa tiễn đạn đạo và máy bay điều khiển từ xa tấn công chạy bằng động cơ phản lực, bao gồm cả các loại vũ khí như Shahed và Banderol.

Ông Biletsky cho biết, nếu Ukraine chống chọi được chiến dịch không kích mùa đông của Nga và ngăn chặn được các cuộc tiến công xa hơn trên chiến trường, Mạc Tư Khoa có thể phải đối mặt với một quyết định cơ bản về việc có tiếp tục chiến tranh hay không.

"Nếu chúng ta vượt qua thử thách này một cách đàng hoàng và hiệu quả, tôi nghĩ tháng Ba hoặc tháng Tư sẽ đặt Nga trước một câu hỏi sống còn: Tại sao và bằng cách nào họ nên tiếp tục cuộc chiến nếu họ chưa đạt được bất kỳ mục tiêu chiến lược nào?", ông nói.

Ông Biletsky nói thêm rằng khoảnh khắc đó có thể tạo ra cơ hội cho các cuộc đàm phán và một nền hòa bình lâu dài phần lớn theo các điều khoản của Ukraine.

Chỉ huy này cho biết Nga đang theo đuổi hai mục tiêu chiến lược chính: hoàn thành việc xâm lược các vùng Donetsk và Luhansk của Ukraine và làm suy yếu khả năng kháng cự của nước này thông qua các cuộc tấn công vào dân thường, các cơ sở năng lượng, công nghiệp và nền kinh tế.

Chỉ có 60% vị trí trong lữ đoàn được lấp đầy một cách tự nguyện, dẫn đến tình trạng thiếu hụt các chuyên gia công nghệ thông tin, hậu cần, đầu bếp và các binh sĩ khác.

Theo Biletsky, giới lãnh đạo chính trị Nga yêu cầu lực lượng của họ phải chiếm toàn bộ hai khu vực phía đông vào đầu năm 2027, trong khi các chỉ huy quân sự Nga đặt ra thời hạn giữa tháng Tư.

"Lãnh đạo chính trị Nga đang yêu cầu họ hoàn thành nó trong thời hạn hoàn toàn phi thực tế là đầu năm 2027," vị chỉ huy cho biết.

Nga đã nhiều lần đặt ra các thời hạn mới để chiếm toàn bộ vùng Donetsk, một mục tiêu chiến lược trọng tâm mà lực lượng của họ đã không thể đạt được bất chấp nhiều năm tiến hành các cuộc tấn công tốn kém.

Ukraine đang chuẩn bị cho các cuộc giao tranh dữ dội hơn xung quanh Sloviansk và Kramatorsk, hai thành phố trọng yếu trong vành đai phòng thủ còn lại ở Donetsk. Biletsky và Denys Prokopenko, chỉ huy Quân đoàn Azov số 1 thuộc Vệ binh Quốc gia, nằm trong số các chỉ huy giám sát việc phòng thủ khu vực này.

Ông Biletsky cho biết tình hình trên chiến tuyến vẫn khó khăn nhưng không phải là tồi tệ nhất mà Ukraine phải đối mặt trong suốt cuộc chiến.

"Không dễ dàng. Thật khó khăn. Nhưng so với những năm trước, mặt trận hiện không trải qua giai đoạn khó khăn nhất", ông nói.

Ông cho rằng Ukraine "có mọi cơ hội" để giữ vững các vị trí phòng thủ thuận lợi, bảo toàn vành đai các thành phố được củng cố và cải thiện vị thế của mình ở một số khu vực trên mặt trận Donetsk.

"Tôi nghĩ rằng trong tương lai gần, trong vòng một tháng nữa, chúng ta sẽ chứng minh những cải tiến này cho toàn thế giới thấy, và chúng sẽ không thể phủ nhận được", Biletsky nói. Ông không cung cấp chi tiết về hoạt động.

Hội nghị thường niên lần thứ 22 của YES đã được tổ chức tại Kyiv vào ngày 11-12 tháng 9 với chủ đề "Hòa bình thông qua sức mạnh NGAY BÂY GIỜ!". Hội nghị đã quy tụ khoảng 700 chính trị gia, nhà ngoại giao, quân nhân, cựu chiến binh, lãnh đạo doanh nghiệp, nhà hoạt động và chuyên gia đến từ 28 quốc gia.

[Kyiv Post: ‘Our Victory or Defeat’: Ukrainian Top Commander Reveals What Could Force Russia to Reconsider the War]

6. Các lực lượng ủy nhiệm của Iran đang lợi dụng Yemen để làm trầm trọng thêm tác động của chiến tranh lên giá dầu.

Giao tranh leo thang giữa phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen và Ả Rập Xê Út, cùng với các cuộc tấn công của các lực lượng ủy nhiệm khác của Iran vào cơ sở hạ tầng của Ả Rập Xê Út, đang làm gia tăng mối đe dọa đối với hoạt động vận chuyển dầu bằng tàu chở dầu ở Trung Đông và đẩy giá nhiên liệu toàn cầu tăng cao hơn sáu tháng sau khi Mỹ và Israel phát động chiến tranh chống Iran.

Các cuộc đụng độ trực tiếp giữa Mỹ và Iran đã làm giảm đáng kể lưu lượng vận tải đường thủy qua eo biển Hormuz kể từ khi chiến tranh bắt đầu, nhưng căng thẳng giữa lực lượng Houthi và Ả Rập Xê Út, cùng với các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng của Ả Rập Xê Út do các nhóm khác được Iran hậu thuẫn gây ra, cũng đang làm giảm nguồn cung nhiên liệu toàn cầu ở Biển Đỏ gần đó.

[CBSNews: Iran's proxies using Yemen to compound war's impact on oil prices]

7. Đặc phái viên của Tổng thống Trump cho biết việc Ukraine từ chối nhượng lại lãnh thổ cho Nga đã làm đình trệ thỏa thuận hòa bình.

Ngày 11 tháng 9, đặc phái viên của Tổng thống Donald Trump, Jared Kushner, cho biết tranh chấp lãnh thổ vẫn chưa được giải quyết trong nỗ lực chấm dứt cuộc xâm lược Ukraine của Nga, nhưng Kyiv không sẵn sàng nhượng bộ.

Phát biểu tại hội nghị Chiến lược Âu Châu Yalta, gọi tắt là YES, Kushner cho biết nhà độc tài Vladimir Putin đã nêu rõ các yêu sách lãnh thổ của Nga trong cuộc đàm phán ở Mạc Tư Khoa hôm 5 tháng 9. Có vẻ như Kushner đang ám chỉ đến yêu cầu của Nga về việc Ukraine nhượng lại lãnh thổ ở Donbas.

"Tổng thống Putin đã vạch ra đường lối mà ông ấy muốn đạt được," Kushner nói trong một cuộc thảo luận. "Nếu Ukraine muốn rút lui theo đường lối đó, thì rõ ràng, chúng ta đã có sẵn các điều khoản còn lại của thỏa thuận. Hiện tại Ukraine không muốn làm điều đó."

Điện Cẩm Linh đã nhiều lần bác bỏ đề nghị ngừng bắn và yêu cầu Kyiv nhượng lại vùng Donbas đang bị tạm chiếm một phần, một khu vực chiến lược quan trọng ở miền đông Ukraine. Trên thực tế, Mạc Tư Khoa đang yêu cầu Kyiv từ bỏ lãnh thổ mà lực lượng Nga không thể chiếm được bằng vũ lực.

Thay vào đó, Ukraine kêu gọi ngừng bắn dọc theo chiến tuyến hiện tại và nhấn mạnh sự cần thiết của các bảo đảm an ninh do phương Tây hậu thuẫn để ngăn chặn hành động gây hấn tiềm tàng của Nga trong tương lai.

Ông Kushner cho biết Mỹ, với vai trò trung gian hòa giải, đang tìm kiếm một "giải pháp sáng tạo" nhằm bảo vệ lợi ích của Ukraine đồng thời thuyết phục Nga chấm dứt chiến tranh. Ông kêu gọi các bên hãy nhìn xa hơn các vấn đề lãnh thổ và xem xét các cơ hội phát triển kinh tế sau chiến tranh.

Ông Kushner cho biết Mỹ dự kiến sẽ công bố các bước tiếp theo trong cuộc đàm phán trong những tuần tới.

Những phát biểu của Kushner được đưa ra sau khi ông và đặc phái viên khác của Tổng thống Trump, Steve Witkoff, đến thăm Mạc Tư Khoa và Kyiv tuần trước như một phần nỗ lực phá vỡ bế tắc trong các cuộc đàm phán hòa bình. Chuyến thăm Kyiv là chuyến thăm đầu tiên của các đặc phái viên kể từ nỗ lực mới nhất nhằm khôi phục các cuộc đàm phán.

Những người quen thuộc với các cuộc đàm phán nói với tờ Kyiv Independent rằng các phái viên đã đưa ra các đề xuất hòa bình được sửa đổi, nhưng không đạt được bước đột phá nào vì Putin dường như vẫn muốn leo thang chiến tranh.

Bản dự thảo ban đầu của kế hoạch hòa bình 28 điểm, do ông Witkoff và đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev làm trung gian và được công bố lần đầu vào tháng 11 năm ngoái, đã đưa ra những yêu cầu khắc nghiệt đối với Ukraine và được nhiều người coi là yêu cầu Kyiv phải đầu hàng. Bản dự thảo đã gây ra các phản ứng gay gắt của phía Ukraine và các đồng minh.

Hôm 5 Tháng Sáu, tờ Corriere della Sera, nghĩa là Tin Chiều quan sát rằng các cuộc đàm phán với Nga cho đến nay cho thấy Hoa Kỳ ngày nay gần như đứng hẳn về phía Nga trong các cuộc đàm phán liên quan đến Ukraine.

Các nhà phân tích cáo buộc Tổng thống Trump không muốn một nền hòa bình công chính cho Ukraine mà chỉ muốn cơ hội làm ăn với Nga sau khi hết nhiệm kỳ Tổng thống. Vì thế, ông ta giao nhiệm vụ đàm phán hòa bình cho 2 tay trùm kinh doanh địa ốc không qua bất cứ trường lớp ngoại giao nào và cũng chẳng có chút kinh nghiệm nào trong các cuộc đàm phán với Nga, bất kể cuộc xâm lược Ukraine là một cuộc chiến kinh hoàng với con số thương vong hàng hai triệu và chi phí đang ngốn hết ngàn tỉ này đến ngàn tỉ khác của Nga và Âu Châu.

Tờ Corriere della Sera nhận xét rằng 2 nhà tài phiệt địa ốc Mỹ là Steve Witkoff và con rể của Trump là Jared Kushner chỉ lặp lại với người Ukraine các yêu sách của Nga và buộc họ phải chấp nhận, kể cả các yêu sách nguy hiểm nhất như việc nhường lại toàn bộ lãnh thổ Donbas cho Nga.

Tờ Tin Chiều cho rằng việc phái 2 tài phiệt địa ốc không có chút kinh nghiệm gì về ngoại giao đàm phán với Nga không phải là để mưu tìm hòa bình mà là tìm kiếm các cơ hội kinh doanh ở Nga như là một hình thức bán đứng người Ukraine.

Kế hoạch này sau đó đã được sửa đổi và rút gọn xuống còn 20 điểm trong một loạt cuộc đàm phán giữa các quan chức Ukraine và phương Tây, nhưng Điện Cẩm Linh đã bác bỏ những thay đổi này, và các cuộc đàm phán rơi vào bế tắc.

Cho đến nay Nga vẫn khăng khăng đòi Ukraine phải nhượng lại toàn bộ vùng Donbas, và trong dự thảo hòa bình 28 điểm, Mỹ đã đứng hẳn về phía Nga khi đồng ý với yêu sách lãnh thổ này, là một điều mà Ukraine và Liên Hiệp Âu Châu không thể nào chấp nhận.

Lực lượng Ukraine hiện vẫn kiểm soát khoảng 20% Donetsk, bao gồm hai thành phố được phòng thủ kiên cố là Kramatorsk và Sloviansk, mà các nhà phân tích cho rằng Nga có thể mất nhiều năm mới chiếm được. Tháng 6, 2025 Tư Lệnh quân đội Anh lúc bấy giờ là Đô Đốc Tony Radakin dự đoán rằng với tốc độ tiến quân vào thời điểm đó, Nga cần phải mất 40 năm nữa mới chiếm được toàn tỉnh Donetsk.

Kyiv đã phản đối việc nhượng lại phần còn lại cho Nga, viện dẫn những lý do đạo đức và một điều khoản hiến pháp yêu cầu phải tổ chức trưng cầu dân ý - một cuộc bỏ phiếu không thể diễn ra hợp pháp trong thời kỳ thiết quân luật thời chiến.

Trung Tướng Ben Hodge nhận định rằng nếu Ukraine nghe lời các chuyên gia đàm phán của chính quyền Trump, những người không hề có chút kiến thức quân sự nào, và chịu rút quân khỏi Donbas, họ sẽ không thể giữ nổi Thủ đô Kyiv, và cùng lắm nếu các đồng minh phương Tây can thiệp, Ukraine chỉ có thể giữ được 20% lãnh thổ tính từ Lviv đến biên giới Ba Lan.

Đương nhiên, người Ukraine và rộng ra là các đồng minh Âu Châu của họ cũng hiểu rõ điều đó. Thành ra, việc chính quyền Trump ép Ukraine triệt thoái khỏi Donbas hầu như chắc chắn sẽ không thành công.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy nói với các phóng viên sau cuộc gặp ở Kyiv rằng ông dự đoán "cuộc chiến sẽ tiếp diễn" trong những tháng mùa đông bất chấp những nỗ lực ngoại giao mới.

Kết quả hữu hình nhất của chuyến đi của các phái viên là thỏa thuận giữa Ukraine, Mỹ và Nga về việc nối lại các cuộc đàm phán ba bên. Các vòng đàm phán trước đó đạt được rất ít tiến triển về chính trị nhưng đã dẫn đến những sáng kiến nhân đạo quan trọng, bao gồm cả việc trao đổi tù binh chiến tranh.

[Kyiv Independent: Ukraine's refusal to give up territory to Russia stalls peace deal, Trump envoy says]

8. Theo các nguồn tin, Mỹ đã yêu cầu các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz dưới sự bảo hộ của họ vào những thời điểm cụ thể.

Theo tờ Financial Times của Anh, quân đội Mỹ đã yêu cầu các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz vào những thời điểm cụ thể để bảo vệ chúng khỏi các cuộc tấn công của Iran.

Theo tờ báo này, kể từ tháng 5, Washington đã cung cấp dịch vụ phòng không ban đêm cho các tàu muốn đi qua tuyến đường thủy quan trọng này theo lộ trình gần bờ biển Oman.

Nhưng vào đầu tháng 9, các tàu thuyền được tường trình chỉ được phép ra khơi vào những thời điểm cụ thể để bảo đảm an ninh trước sự gia tăng các vụ tấn công.

Iran đã nhiều lần tấn công các tàu chở dầu mà nước này cho rằng không được phép đi qua eo biển. Thay vào đó, Tehran khẳng định các tàu phải sử dụng tuyến đường gần biên giới Iran nhất.

[CBSNews: U.S. reportedly asked ships to transit Strait of Hormuz under their protection at specific times]

9. Tổng thống Trump kêu gọi các quốc gia hoàn trả cho Mỹ chi phí hỗ trợ tại eo biển Hormuz.

Tổng thống Trump kêu gọi các quốc gia hoàn trả cho Mỹ chi phí hỗ trợ vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz.

"Dầu đang chảy qua eo biển Hormuz. Các quốc gia trên thế giới, những nước chẳng giúp đỡ gì cho chúng ta cả, nên và sẽ bồi thường cho Hoa Kỳ khi cuộc xung đột lừa đảo này kết thúc", Tổng thống Trump nói trên nền tảng Truth Social của mình hôm thứ Hai. "Chúng ta làm điều này vì người khác nhiều hơn là vì bản thân mình, và chúng ta đã làm như vậy qua nhiều thế hệ!"

Trước đó vào thứ Hai, Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright đã nói với các phóng viên rằng số lượng các chuyến tàu chở dầu được Hải quân Mỹ hộ tống qua tuyến đường thủy quan trọng này đang tăng lên trung bình, theo hãng tin Reuters.

[CBSNews: Trump calls for countries to reimburse U.S. for Strait of Hormuz help]

10. Tin tặc Nga đã sử dụng trí tuệ nhân tạo Claude để tấn công Ukraine.

Theo một báo cáo của Anthropic, nhà phát triển của Claude, các nhóm tin tặc và tội phạm mạng có liên hệ với tình báo Nga đã sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo Claude để tăng cường các hoạt động tấn công vào các tổ chức của Ukraine và phương Tây.

Anthropic đã ngăn chặn một loạt các cuộc tấn công mạng trong sáu tháng qua, sử dụng nhu liệu Claude để thực hiện "các chiến dịch nhắm vào nhiều nạn nhân mà ngay cả chỉ một năm trước đây cũng đòi hỏi nhiều chuyên gia lành nghề và kiến thức chuyên môn", công ty công nghệ có trụ sở tại Mỹ cho biết trong một báo cáo.

Một trong những tác nhân độc hại được xác định trong báo cáo là Midnight Blizzard, một nhóm tin tặc được Microsoft mô tả là "một tác nhân đe dọa có trụ sở tại Nga, được chính phủ Mỹ và Anh cho là Cơ quan Tình báo Đối ngoại của Liên bang Nga."

"Một trong những kẻ điều hành [Midnight Blizzard] là người nói tiếng Nga sử dụng biệt danh ‘JackPoterz’, có kỹ năng và mục tiêu nhắm đến phù hợp với hoạt động gián điệp liên kết với nhà nước Nga," Anthropic viết trong báo cáo "Phát hiện và chống lại việc lạm dụng AI" được công bố vào ngày 10 tháng 9.

Mục tiêu quân sự và chính phủ

Theo Anthropic, các chiến dịch "Bão tuyết nửa đêm" tấn công vào "các bộ chính phủ, cơ quan quốc phòng và tình báo, đại sứ quán và phái đoàn ngoại giao, các viện nghiên cứu và các công ty công nghiệp quốc phòng, tập trung ở Ukraine và Âu Châu nhưng mở rộng sang Trung Đông và các cơ quan chính phủ liên quan đến hàng hải ở Á Châu".

Lida Moniava, người sáng lập một trung tâm chăm sóc trẻ em nổi tiếng của Nga, đã bị quản thúc tại gia và đối mặt với án tù vì đã viện dẫn số liệu thương vong dân thường do Liên Hiệp Quốc công bố ở Ukraine.

Theo báo cáo, các mục tiêu tấn công bao gồm tài khoản WhatsApp của các quan chức cao cấp, trong đó nạn nhân phổ biến nhất là "nhân viên chính phủ, quân đội và ngoại giao Ukraine".

"Nhóm tin tặc đã quét các dịch vụ email và hệ thống truy cập từ xa trên hơn hai chục tổ chức chính phủ Ukraine," báo cáo cho biết. "Điểm chung trong các mục tiêu bị nhắm đến là Ukraine và các nhà cung cấp công nghệ máy bay điều khiển từ xa quân sự cũng như chuỗi cung ứng của họ."

Báo cáo cũng đưa ra một đánh giá mang tính cảnh báo: "Khi các mô hình tiếp tục phát triển và được cải thiện, chúng tôi nhận thấy rằng ngày càng nhiều đối tượng, từ những cá nhân đơn độc đến các tổ chức có tổ chức, sẽ tiếp tục áp dụng các khuôn khổ trí tuệ nhân tạo để thực hiện các cuộc tấn công mạng tinh vi hơn với tốc độ và quy mô lớn hơn."

[Kyiv Post: Russian Hackers Used Claude AI to Target Ukraine]

11. Iran cho rằng việc cấm nhà lãnh đạo chương trình hạt nhân tham dự hội nghị Liên Hiệp Quốc tạo ra "tiền lệ nguy hiểm".

Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran đã mô tả việc nhà lãnh đạo tổ chức này, Mohammad Eslami, bị ngăn cản tham dự hội nghị đang diễn ra của cơ quan giám sát hạt nhân Liên Hiệp Quốc là một "tiền lệ nguy hiểm" đối với tất cả các quốc gia.

Phát ngôn nhân Behrouz Kamalvandi cho biết Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế và các quốc gia thành viên nên chống lại điều mà ông mô tả là "sự bắt nạt và áp lực chính trị" của Mỹ.

Ông cảnh báo rằng việc để áp lực chính trị quyết định quan chức nào được tham dự các cuộc họp của cơ quan này có thể tạo ra tiền lệ ảnh hưởng đến các quốc gia thành viên khác.

Những bình luận này được đưa ra sau khi có thông tin cho rằng ông Eslami bị ngăn cản tham dự Hội nghị toàn thể IAEA, diễn ra từ thứ Hai đến thứ Năm.

Kamalvandi kêu gọi cơ quan này và các thành viên của nó chống lại áp lực của Mỹ và bảo vệ quyền của các quốc gia thành viên tham gia vào các hoạt động của tổ chức.

[CBSNews: Iran says barring nuclear chief from U.N. conference sets "dangerous precedent"]

12. Các cuộc tấn công của Nga đã khiến 6 người thiệt mạng và 43 người bị thương trên khắp Ukraine trong ngày qua, tỉnh Donetsk là một trong những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Ít nhất sáu người đã thiệt mạng và 43 người khác bị thương trong các cuộc tấn công của Nga trên khắp Ukraine trong ngày qua, chính quyền địa phương cho biết vào ngày 14 tháng 9, trong đó tỉnh Donetsk là một trong những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Khu vực này vẫn là một trong những mục tiêu chính của Nga kể từ khi bắt đầu cuộc chiến toàn diện và tiếp tục là trọng tâm chính trong cuộc chiến của Mạc Tư Khoa chống lại Ukraine.

Thống đốc tỉnh Donetsk, Vadym Filashkin, cho biết các cuộc tấn công của Nga đã khiến 3 người thiệt mạng và 13 người khác bị thương. Hai người thiệt mạng ở Kramatorsk và một người ở Druzhkivka trong đêm qua.

Các cuộc tấn công của Nga tiếp tục diễn ra trên khắp khu vực cho đến sáng. Tại Sloviansk, một người bị thương. Tại Kramatorsk, hai người thiệt mạng và 10 người khác bị thương. Một người bị thương ở Znamenivka. Một người khác bị thương ở Spasko-Mykhailivka. Một người cũng thiệt mạng ở Druzhkivka.

Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước Ukraine, gọi tắt là DSNS cũng đã cung cấp thông tin chi tiết về vụ tấn công vào Sloviansk.

" Một cuộc không kích đã làm hư hại ba ngôi nhà. Mảnh vỡ và cỏ khô bốc cháy trong một khu vườn rộng 100 mét vuông", DSNS cho biết, đồng thời nói thêm rằng hoạt động của máy bay điều khiển từ xa diễn ra dữ dội đã cản trở công việc của lực lượng cứu hỏa.

Cơ quan này cho biết thêm hai vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa góc nhìn thứ nhất, gọi tắt là FPV đã gây ra các vụ cháy mới, thiêu rụi một chiếc xe hơi và một nhà kho.

Nhìn chung, Không quân Nga cho biết Nga đã tấn công Ukraine bằng 108 máy bay điều khiển từ xa. Hệ thống phòng không đã bắn hạ hoặc đánh chặn 85 máy bay điều khiển từ xa, trong khi các cuộc tấn công được ghi nhận tại bảy địa điểm khác nhau.

Thống đốc Oleksandr Prokudin cho biết, hai người đã thiệt mạng và 14 người khác bị thương trong các cuộc tấn công của Nga vào tỉnh Kherson.

Thống đốc Ivan Fedorov cho biết, một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương trong cuộc tấn công của lực lượng Nga vào tỉnh Zaporizhzhia.

Thống đốc Oleh Syniehubov cho biết, năm người, trong đó có một trẻ sơ sinh, đã bị thương trong các cuộc tấn công của Nga vào tỉnh Kharkiv. Cuộc tấn công diễn ra suốt đêm và tiếp tục đến sáng, khi vào khoảng 10 giờ sáng giờ địa phương, một máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công một phương tiện dân sự, làm bị thương một người đàn ông 62 tuổi.

Tại tỉnh Dnipropetrovsk, các cuộc tấn công của Nga đã làm sáu người bị thương, theo thông báo của chính quyền địa phương. Bốn người bị thương trong đêm và hai người nữa bị thương vào sáng sớm.

[Kyiv Independent: Russian attacks kill 6, injure 43 across Ukraine over past day, Donetsk Oblast among hardest hit]

13. Lực lượng Houthi tuyên bố đã bắn máy bay điều khiển từ xa về phía Ả Rập Xê Út.

Phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn ở Yemen tuyên bố đã bắn máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn về phía nước láng giềng Ả Rập Xê Út.

Phát ngôn nhân quân sự của lực lượng Houthi, Chuẩn tướng Yahya Saree, tuyên bố trong một thông cáo rằng họ đã tấn công vào một căn cứ quân sự ở tỉnh Sharurah thuộc vùng Najran. Ông không đưa ra bằng chứng hoặc cho biết thời điểm cuộc tấn công diễn ra. Theo lực lượng phòng vệ dân sự Saudi Arabia, còi báo động đã vang lên ở tỉnh này vào thứ Bảy, nhưng không có báo cáo về thương vong hay thiệt hại.

Lực lượng phòng vệ dân sự đêm qua cũng cho biết một quả đạn pháo đã rơi xuống tỉnh al-Tawwal gần biên giới với Yemen dọc Biển Đỏ, làm bị thương hai người và gây hư hại một đền thờ Hồi giáo cùng một số công trình khác. Tuyên bố đổ lỗi cho lực lượng Houthi.

[CBSNews: Houthis say they fired drone towards Saudi Arabia]